managing21.be

Managing21: een blik op het heden en de toekomst van de economie.

Archive for the 'wetenschap' Category

Tegenstanders genetische modificatie overschatten eigen kennis terzake

Posted by marcho on 9th February 2019

Personen die zich het sterkst verzetten tegen de introductie van genetisch gemodificeerde voedingsproducten, zijn ervan overtuigd terzake ook het meest geïnformeerd te zijn. In werkelijkheid blijken zijn vaak over de materie het laagste kennisniveau te hebben. Dat is de conclusie van een onderzoek van wetenschappers aan de University of Colorado, de Washington University, de University of Toronto en de University of Pennsylvania, die bij meer dan tweeduizend mensen in de Verenigde Staten en Europa naar visies tegenover genetisch gemodificeerde voedingsproducten peilden.

Dit fenomeen kan volgens de onderzoekers mogelijk belangrijke consequenties hebben. “Mensen die over belangrijke wetenschappelijke materies de minste kennis hebben, blijken ook niet geneigd dat niveau te zullen opkrikken,” benadrukt onderzoeksleider Phil Fernbach, professor marketing aan de University of California. “Deze groep heeft immers geen intentie om nieuwe kennis te vergaren, want men gaat er vanuit terzake al bijzonder goed geïnformeerd te zijn. Deze conclusies lijken pervers, maar ze zijn wel consistent met eerder onderzoek naar de psychologie of het extremisme. Extreme visies zijn vaak afkomstig van mensen die onterecht een grote kennis over complexe materies voelen.”

“Wanneer men de overtuiging van personen wil veranderen, zal men hen dan eerst ook moeten overtuigen dat ze terzake nog veel bijkomende kennis kunnen vergaren,” zeggen de onderzoekers nog. “Zonder deze eerste stap zullen educatieve interventies mogelijk niet zullen kunnen lukken om de overtuiging van individuele personen in overeenstemming te brengen met de wetenschappelijke consensus.” De wetenschappers stelden een gelijkaardig fenomeen ook vast bij de houding tegenover gentherapie, maar dat was niet het geval bij de visie van de respondenten tegenover de klimaatverandering.

“Wellicht is het debat over de klimaatverandering zozeer politiek gepolariseerd geraakt dat de individuele overtuiging meer wordt gevormd door de groep waartoe men behoort dan door de kennis die men terzake heeft opgebouwd,” menen de onderzoekers. Uit het onderzoek bleek dat meer dan 90 procent van de ondervraagden minstens een beperkte vorm van verzet tegen genetische modificatie van voedingsproducten liet blijken.

Lees Verder

 

Posted in human resources, wetenschap | No Comments »

Neanderthaler uit Europa verdreven door droog en koud klimaat

Posted by marcho on 7th October 2018

Periodes met een droog en koud klimaat hebben wellicht een einde gemaakt aan de neanderthalers in Europa, gevolgd door de verschijning van de homo sapiens. Dat is de conclusie van een studie van wetenschappers aan de Universität Köln, gebaseerd op onderzoek van twee prehistorische grotten in Roemenië . De Duitse onderzoekers geven daarbij voor het uitsterven van de neanderthalers in Europa een andere verklaring dan vele andere studies.

Vaak wordt immers gesuggereerd dat de primitieve neanderthaler uiteindelijk niet opgewassen was tegen de superieure homo sapiens. Andere theorieën maken gewag van de klimaatverandering of epidemieën.

Tot ongeveer veertigduizend jaar geleden werd Europa door neanderthalers bewoond. Toen verdween echter het volk uit de Europese regio’s, om enkele duizenden jaren later door de homo sapiens te worden vervangen. Over de oorzaken van de teloorgang van de neanderthalers zijn al veel theorieën naar voor geschoven. “Het is niet zeker of de neanderthalers zijn weggetrokken of zijn uitgestorven,” zegt onderzoeksleider Michael Staubwasser, professor paleoklimatologie aan de Universität Köln. “Wel kan worden vastgesteld dat hun verdwijnen samenvalt met droge en koude periodes van het Europese klimaat.”

Staubwasser zegt aanwijzingen van twee periodes met droogte en koude, waarbij bossen door graslanden met struikgewas werden vervangen, te hebben gevonden. Eén periode begon ongeveer 44.000 jaar geleden en duurde ongeveer één millennium. De tweede periode begon ongeveer 40.800 jaar geleden en duurde zes eeuwen. “De timing van deze gebeurtenissen valt samen met periodes waarin gebruiksvoorwerpen van de neanderthalers zowel in de vallei van de Donau als in Frankrijk beginnen te verdwijnen. Tegelijkertijd kan men de eerste vondsten van voorwerpen van de homo sapiens melden.”

“Wellicht kon de homo sapiens zich aan deze nieuwe omgeving beter aanpassen dan de neanderthalers,” zegt Staubwasser. “Daarom zijn zij mogelijk het gebied binnen getrokken nadat de neanderthalers waren verdwenen.” De Britse antropoloog Chris Stringer zegt in een reactie dat de studie een geloofwaardig verhaal vertelt over de impact van klimaatverschuivingen op het leven van de neanderthaler, maar voegt er aan toe dat er wellicht op meerdere factoren moet worden gewezen wanneer men redenen voor het verdwijnen van de populatie probeert te identificeren.”

Lees Verder

Posted in wetenschap | No Comments »

Ook bij Nobelprijzen gaat Amerikaanse dominantie verloren

Posted by marcho on 11th May 2018

De dominantie van de Verenigde Staten in Nobelprijzen dreigt op korte termijn te zullen worden afgebroken. Dat is de conclusie van een onderzoek van wetenschappers aan de Goethe-Universität in Frankfurt. In de studie wordt aangevoerd dat Amerikaanse wetenschappers in de toekenning van Nobelprijzen in de jaren zeventig van de voorbije eeuw een piek lieten optekenen.

Sindsdien moest echter een geleidelijke achteruitgang worden vastgesteld. Sinds tegen het midden van het volgende decennium zullen de Verenigde Staten volgens het rapport per hoofd van de bevolking minder laureaten registreren dan Duitsland. Over tien jaar zou ook Frankrijk beter scoren dan de Verenigde Staten.

“Sinds de eerste Nobelprijzen in het begin van de twintigste eeuw werden toegekend, werden vooral wetenschappers uit de Verenigde Staten, Groot-Brittannië, Duitsland en Frankrijk bekroond,” zegt onderzoeksleider Claudius Gros, professor theoretische fysica aan de Goethe-Universität. “Daarbij kan worden vastgesteld dat de Nobelprijs-productiviteit in die landen hoofdzakelijk door twee factoren wordt gekenmerkt. In eerste instantie moet worden gewezen op succesniveaus op langere termijn, maar daarnaast kunnen ook kortere periodes worden vastgesteld waarin een bepaald land een opmerkelijke oogst aan prijzen kon laten optekenen.”

“Het onderzoek toonde aan dat Duitsland en Frankrijk per hoofd van de bevolking vooral tijdens het begin van de twintigste eeuw wetenschappelijk bijzonder productief bleken,” aldus nog professor Gros. “De Verenigde Staten kenden anderzijds vooral tijdens de tweede helft van de eeuw een hoogconjunctuur. Maar sinds de jaren zeventig moet een duidelijke terugval worden opgetekend. Onze modellen laten uitschijnen dat de Verenigde Staten in de loop van het volgende decennium achtereenvolgens door Duitsland en Frankrijk zullen worden ingehaald.”

Groot-Brittannië laat volgens Gros anderzijds een opmerkelijk parcours optekenen. “Er kan per hoofd van de bevolking gewag worden gemaakt van een nagenoeg constant hoog succesniveau,” aldus de wetenschapper. “Het is echter onzeker of het land, vooral in het kader van de toenemende industrialisering van de research, dat succes ook in de toekomst zal kunnen blijven verder zetten.” Gros wijst er wel op dat de vooruitgang van het nationaal wetenschappelijk onderzoek ook zonder Nobelprijs-productiviteit succesvol kan zijn. Dat geldt volgens hem vooral voor nieuwe onderzoeksdomeinen die in de Nobelprijzen niet zijn voorzien.

Hij verwijst daarbij onder meer naar computerwetenschappen, waarin de Verenigde Staten een sterke activiteit tonen. “Het blijft dan ook een open vraag of de achteruitgang van de Nobelprijs-productiviteit aanleiding moet geven tot bezorgdheid, dan wel vooral een uitdrukking is van een nieuwe oriëntatie naar andere onderzoeksterreinen met grotere vooruitzichten. (Foto: LAJ)

Lees Verder

 

Posted in wetenschap | No Comments »

Congressen moeten meer vrouwelijke wetenschappers rekruteren

Posted by marcho on 8th May 2018

Vrouwelijke wetenschappers zouden een eerlijker platform moeten krijgen om hun werk te presenteren. Bovendien moet de mannelijke meerderheid ervoor zorgen dat deze vrouwelijke stemmen aan bod kunnen komen. Dat is de conclusie van een onderzoek van wetenschappers aan de University of Cambridge, die een analyse maakten van de aanwezigheden en de gastsprekers op de jaarvergaderingen van de American Geophysical Union (AGC). Daarbij kwamen de onderzoekers tot de vaststelling dat vrouwelijke wetenschappers minder kansen krijgen om hun onderzoek voor te stellen dan mannelijke collega’s. Geofysica is één van de minst diverse aardwetenschappen.

“Vrouwelijke deelnemers aan deze activiteiten zijn benadeeld, aangezien het vaak studenten of wetenschappers in het begin van hun carrière betreft,” zegt onderzoeksleider Heather Ford, klimaatwetenschapper aan de University of Cambridge. “Deze groepen krijgen doorgaans minder kans om hun onderzoek te presenteren. Sprekers op de conferenties bleken zich vooral in een verdere carrière-fase te bevinden, waar binnen de positieve wetenschappen gewoonlijk minder vrouwelijke onderzoekers kunnen worden aangetroffen. Ook bleek dat mannen vooral spreekkansen bieden aan seksegenoten. Daardoor blijven de loopbaanvooruitzichten van vrouwelijke wetenschappers beperkt.”

“Het is dan ook duidelijk dat de meerderheidsgroepen initiatief moeten nemen om vrouwen meer aan bod te laten komen,” benadrukt Ford. De onderzoekers voegen eraan toe dat ook studenten en jonge wetenschappers de kans zouden moeten krijgen om op wetenschappelijke congressen als spreker aan bod te komen. Ook op die manier zouden meer vrouwelijke wetenschappers de kans kunnen krijgen om hun werk aan een breder publiek voor te stellen. Tevens zouden bij de selectie van de sprekers ook meer vrouwen moeten worden ingeschakeld. Bij de deelnemers aan deze congressen kan men bij de jonge wetenschappers alvast vaak meer vrouwen dan mannen terugvinden.

Ford wijst er nog op dat het bijwonen van congressen en het presenteren van studies aan jonge academici de mogelijk biedt om netwerken uit te bouwen, potentiële medewerkers te vinden en onderzoeksresultaten te delen. “Congressen kunnen een belangrijke stap betekenen in de wetenschappelijke carrière en kunnen onderzoekers bovendien helpen om de nodige financiële ondersteuning te vinden. Bovendien verhogen de presentaties op congressen de kans op erkenning en beloning voor hun werk.”

Lees Verder

 

Posted in wetenschap | No Comments »

Steeds meer bedrog aan Britse universiteiten

Posted by marcho on 1st May 2018

In Groot-Brittannië moet bij een aantal academische instellingen, waaronder de universiteiten van Oxford en Cambridge, een toename van fraude worden vastgesteld. Dat blijkt uit gegevens die door de Britse krant The Guardian bij de onderwijsinstellingen van de Russell Group werden opgevraagd. Vastgesteld werd dat het voorbije academiejaar bij de vierentwintig instellingen van de Russell Group in totaal 3.721 gevallen van academische fraude werden geregistreerd. Dat betekende een stijging met 40 procent op drie jaar tijd. Onderwijsexperts zeggen zich bezorgd te maken over de vaststellingen, waarbij ook opgemerkt wordt dat vele instellingen het probleem negeren.

“Een groeiend aantal studenten ervaart een grote druk en sommigen worden gedreven tot bedrog om een diploma te kunnen halen,” zegt Thomas Lancaster, docent aan het Imperial College in Londen en een van de toonaangevende Britse experts op het gebied van thesisbedrog. “Het is ook gemakkelijker om toegang te krijgen tot websites die essays op basis van betaalde artikelen aanbieden.” Volgens Lancaster worden universiteiten steeds efficiënter in de vaststelling van incidenten, maar wordt nagelaten verdere stappen te zetten. Onder meer was een sterke fraude-activiteit opgetekend aan de Leeds University en de Glasgow University, waar men in drie jaar meer dan een verdubbeling zag.

Een jaar geleden kondigde Jo Johnson, toenmalig Brits minister van universiteiten, een hardhandig optreden aan, maar verdere stappen zijn grotendeels achterwege gebleven. “Universiteiten moeten betere gegevens bij kunnen houden over de verschillende soorten academisch wangedrag waaraan studenten zich schuldig maken,” zegt Lancaster. “We zien nog steeds dat thesis-fabrieken schaamteloos reclame maken op universitaire campussen. Een aantal van deze bedrijven reizen doorheen het hele land langsheen de universiteiten om aan studenten hun visitekaarten uit te delen.”

“Men kan vaststellen dat de jongste jaren meer bestelde thesissen en verhandelingen worden ingediend,” zegt ook Jo Grady, docent arbeidsrelaties aan de Sheffield University. “Deze werken zijn relatief gemakkelijk te herkennen omdat de inhoud relatief algemeen blijft en voorbij gaat aan een aantal belangrijke thema’s van het onderwerp. Bedrijven die essays verkopen, wenden zich op sleutelmomenten tijdens stressvolle beoordelingsperioden bij de studenten aan. Ze hopen angstige en wanhopige studenten aan zich te kunnen binnen en zwerven dan ook als gieren over de campussen.”

“Universitairen worden met hogere schuldenniveau en zwaardere studiekosten geconfronteerd,” betoogt Yinbo Yu, verantwoordelijke voor de internationale divisie van de Britse National Union of Students. “Ze ervaren dan ook vanuit verschillende richtingen een hogere druk. Men kan dan ook begrijpen dat een aantal malafide partijen van de kwetsbaarheden van deze studenten misbruik proberen te maken.” Ian Kimber, directeur kwaliteitsontwikkeling bij de Britse Quality Assurance Agency (QAA), waarschuwt echter dat het bedrog een reële bedreiging voor de kwaliteitsreputatie van het hoger onderwijs in Groot-Brittannië.

Lees Verder

Posted in wetenschap | No Comments »

Peper op weg naar operatiekamer

Posted by marcho on 31st October 2007

Peper is goed op weg om zich een weg te banen naar de operatiekamers. Uit Amerikaanse experimenten blijkt immers dat bepaalde bestanddelen van de hete pepers een verdovende werking hebben en het gebruik van gewone pijnstillers op die manier in belangrijke mate zouden kunnen beperken. Wetenschappers zien diverse toepassingen in het gebruik van capsaicine, de werkzame stof in de pepers.

“Wie op een hete peper bijt, voelt na het eerste brandend gevoel zijn tong verdoofd raken,” stipt de Deense pijnspecialist Eske Aasvang aan. Het zou volgens de Amerikaanse krant The Baltimore Sun gaan om de werkende stof capsaicine, een scheikundig product dat de pepers hun pikante smaak geeft. “Wanneer dat tijdens pijnlijke operaties rechstreeks in de open wonde gebracht wordt, raken de zenuwen wekenlang verdoofd,” aldus de krant.

Dat zorgt ervoor dat patiënten minder pijn hebben en tijdens het genezingsproces ook minder narcotica toegediend moeten krijgen. Patiënten worden vooraf wel onder narcose gebracht, zodat ze het aanvankelijk brandende gevoel niet hoeven te doorstaan. Wetenschappers hopen dat het gebruik van capsaicine tegen diverse pijnen zal kunnen gebruikt worden, onder meer bij verse moeders, in de tandheelkunde of bij kankerpatiënten.

In de Verenigde Staten worden op dit ogenblik diverse experimenten uitgevoerd met capsaicine. Daarbij zou inmiddels al gebleken zijn dat patiënten na een hernia-operatie dankzij het toedienen van capsaicine tijdens de eerste drie dagen na de ingreep duidelijk minder pijn hebben. Bij het plaatsen van knieprotheses bleken patiënten met capsaicine minder morfine nodig te hebben.

Er wordt trouwens ook gewezen dat hete pepers al eeuwen in diverse culturen medicinaal gebruikt worden, terwijl capsaicine-crèmes op de markt gebracht worden om spierpijnen te bestrijden.

Posted in gezondheid, wetenschap | No Comments »

DNA tegen illegale productie

Posted by marcho on 18th September 2007

DNA-technologie kan gebruikt worden om illegale producten te identificeren, de verspreiding van ziektes tegen te gaan en een beter milieubeheer mogelijk te maken. Dat is de boodschap van het Consortium for the Barcode of Life van het Smithsonian Institution in Washington. Het is volgens de wetenschappers ook een uitermate belangrijke technologie voor ontwikkelingslanden, die daarmee hun biodiversiteit kunnen onderzoeken en beschermen.

“In 2003 ontwikkelde Paul Herbert van Biodiversity Institute van de Guelph Universiteit in het Canadese Ontario een snelle en goedkope methode om DNA van plant- en diersoorten in kaart te brengen,” aldus het magazine Oneworld. “De doorbraak van Paul Herbert was de ontdekking van een DNA-barcode, waarmee elke diersoort perfect kan geïdentificeerd worden.”

Er worden netwerken ingesteld die het mogelijk maken dat een bioloog een monster kan nemen en het DNA naar een laboratorium elders in Afrika kan sturen, waar het vergeleken kan worden met andere DNA-codes in de Genenbank, een gigantische online database met bijna 300.000 profielen. Toegang tot de databanken kost niets. De methode speelt ook een belangrijke rol bij het beschermen van de biodiversiteit.

In Latijns-Amerika willen men de techniek gebruiken om vissoorten de identificeren, zodat beter gecontroleerd kan worden hoe omvangrijk de vispopulatie is en of de quota bijgesteld moeten worden. Voor een aantal landen is het ook belangrijk te kunnen nagaan welke hardhoutsoorten op de markt komen.

Posted in wetenschap | No Comments »

NASA haalt maanfoto’s uit diepvries

Posted by marcho on 28th August 2007

De Arizona State University heeft gedetailleerde foto’s van het maanoppervlak op het internet geplaatst. De foto’s werden meer dan dertig jaar geleden genomen door de laatste Apollo-maanreizen van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA, maar waren tot nu toe enkel bekeken door een beperkt aantal wetenschappers. Dat moet het onder meer gemakkelijk maken om nieuwe landingsplaatsen te bepalen.

De bemanningen van Apollo 15, Apollo 16 en Apollo 17 hebben een aantal heel gedetailleerde foto’s genomen van het maanoppervlak. Die foto’s werden bestudeerd door een aantal wetenschappers, maar werden door de NASA nadien ingevroren om ze te bewaren. Wetenschappers van de Arizona State University zijn deze foto’s nu op hoge resolutie aan het inscannen, om ze daarna op het internet ter beschikking te stellen.

“De foto’s worden op een dergelijke manier ingescand, dat er voor elk pixel ongeveer 16.000 grijstinten zijn,” vertelde onderzoeksleider Mark Robinson aan Digital Planet van BBC World Service. “Daardoor kunnen we niet alleen details tonen tot vijf miljoenste van een meter, maar kunnen we ook zoveel mogelijk van de originele informatie van de foto’s opslaan. Op die manier willen we een permanent archief uitbouwen, want de originele foto’s zullen uiteindelijk vergaan.”

Het Apollo Image Archive is bovendien speciaal ontworpen om geografisch gedetailleerde informatie te bezorgen. Die topografie moet het mogelijk maken om toekomstige landingslocaties op de maan vooraf exact te bepalen. Toen Apollo 11 destijds de eerste Amerikaanse astronauten naar de maan bracht, moest de bemanning immers een alternatieve locatie zoeken omdat de oorspronkelijke site te geaccidenteerd was.

Posted in luchtvaart & ruimtevaart, wetenschap | No Comments »

Europa wil meer buitenlands studeren

Posted by marcho on 6th July 2007

Het voorbije jaar hebben 154.000 Europeanen in het buitenland gestudeerd. Vooral onderwijsinrichtingen in Zuid-Europa bleken daarbij goed te scoren. De universiteiten van Madrid en Bologna, de oudste van heel Europa, kregen het meeste buitenlandse studenten te gast. Tegen 2012 wil de Europese Unie dat 3 miljoen van zijn studenten buiten de eigen landsgrenzen les volgt.

De meeste studenten die naar het buitenland vertrekken, doen daarbij beroep op het European Community Action Scheme for the Mobility of University Students (Erasmus). Het Erasmus-project heeft sinds zijn oprichting in 1987 ongeveer 1,5 miljoen studenten met een beurs in een ander Europees land laten studeren. Gemiddeld krijgt een student een toelage van 150 europa per maand.

Studerend rijk worden zit er dus niet in, maar Jan Figel, Europees Commissaris voor onderwijs, stelt dat studeren in het buitenland en de uitwisseling van studenten goed is voor het wederzijds begrip. “Studenten leren andere talen en culturen kennen,” stipt hij aan. “Bovendien blijkt uit onderzoek dat studenten die naar het buitenland zijn geweest, later meer geld verdienen dan degenen die hun hele studie in eigen land hebben genoten.

Posted in wetenschap | No Comments »

Pindakaas juweel van het ontbijt

Posted by marcho on 29th June 2007

In de toekomst zal het produceren van diamanten goedkoper kunnen worden. Wetenschappers aan de universiteit van Edinburgh hebben immers een techniek ontwikkeld waarmee ze van koolstofhoudende materialen een diamant kunnen maken. Die techniek bestaat uit het verhogen van de druk. Daarbij wordt onder meer gedacht aan pindakaas, het traditionele Nederlandse broodbeleg.

Diamanten worden gevormd uit fossiele resten die miljoenen jaren in de diepere aardlagen aan grote druk zijn blootgesteld. Het onderzoeksteam van de Schotse universiteit werkt nu echter aan nieuwe technieken waarmee de druk van het binnenste van de aarde kan worden benaderd. Indien er voldoende druk kan opgewekt worden, kan men volgens de onderzoekers van allerlei materialen diamant worden gemaakt.

Met deze nieuwe methode hopen de wetenschappers diamanten, die nu nog altijd bijzonder duur zijn, in de toekomst op een goedkopere, alternatieve manier te kunnen produceren. Pindakaas bevat veel koolstof en is daarom één van de producten die de wetenschappers kunnen gebruiken voor het maken van diamanten. Maar ook andere producten met veel koolstof komen volgens de wetenschappers in aanmerking.

Posted in wetenschap | No Comments »