Praag voerde vorig jaar de Europese markt voor luxevastgoed aan, terwijl Londen de grootste daling liet zien. Tokio domineerde wereldwijd met een stijging van bijna 60 procent. Dat blijkt uit een rapport van het bureau Knight Frank, waarin de vastgoedprijzen in honderd steden over de hele wereld werden geanalyseerd.

De huizenprijzen stijgen in heel Europa. Dat geldt ook voor luxe woningen. De prijzen van luxevastgoed bewegen in Europese steden duidelijk omhoog. In meer dan de helft van de ongeveer vijftig Europese steden die door Knight Frank worden gevolgd, lag de jaarlijkse prijsstijging in 2025 boven de 3 procent.

Het rapport van Knight Frank maakt duidelijk dat Praag in Europese de sterkste groei liet optekenen. De prijzen stegen in de Tsjechische hoofdstad vorig jaar met 14,6 procent. Ook in enkele andere Europese locaties waren de stijgingen aanzienlijk. Het Franse Méribel eindigde met een stijging van 9 procent in de Europese rangschikking op een tweede plaats, gevolgd door het Portugese Porto (8,5 procent) en het Spaanse Marbella (8,1 procent). Het Franse skioord Courchevel 1850 liet eveneens een stevige stijging van 6,9 procent noteren.

In Italië gingen Florence (6,7 procent) en het Comomeer (6,5 procent) omhoog. In Zwitserland steeg Gstaad met 5,5 procent, net als Rome in Italië. Quinta do Lago in Portugal noteerde een stijging met 5,2 procent. De top tien Europese steden in de index hebben een duidelijk patroon. Er kan immers worden vastgesteld dat skigebieden in de Alpen, Portugese golfresorts en aantrekkelijke culturele steden de lijst domineren.

Niet alle Europese steden kenden echter een groei. Londen noteerde de scherpste daling. In de Britse hoofdstad kenden de prijzen van luxevastgoed het voorbije jaar een daling met 4,7 procent. Volgens het rapport verschuift de situatie in Londen door veranderingen in belastingregels voor vermogende inwoners. Daardoor dalen budgetten en kiezen sommige geïnteresseerden vaker voor de huur van een woning. Ook Ibiza, Jersey en Lausanne lieten lichte dalingen – tussen 1 procent en 2 procent – zien.

Vele andere Europese hoofdsteden lieten daarentegen een groei optekenen. In Madrid stegen de prijzen met 5 procent, gevolgd door Oslo (4,2 procent) en Berlijn (3,4 procent). De groei was gematigder in Lissabon (2,7 procent), Dublin (2,3 procent), Wenen (1,3 procent), Parijs (1,3 procent) en Boekarest (0,4 procent). Stockholm daalde licht met 0,7 procent, terwijl Edinburgh stabiel bleef.

Steden die zich richten op lifestyle of een resortlocatie zijn, blijken de duidelijke winnaars in Europa. Skigebieden in de Alpen en zonbestemmingen rond de Middellandse Zee domineren de bovenkant van de ranglijsten. Ook Italiaanse steden vallen op als groep. Grote financiële centra laten een ander beeld zien. Londen, Stockholm, Parijs en Milaan blijven duidelijk achter in vergelijking met de resortmarkten.

Tokyo mondiale uitschieter

Tokyo springt eruit als de mondiale uitschieter. De prijzen van luxevastgoed in de Japanse hoofdstad stegen in 2025 met 58,5 procent. In het rapport wordt gesteld dat de markt voor nieuwbouw-appartementen in Tokyo is gestimuleerd door schaarste, lage rentevoeten en sterke vraag vanuit de regio Asia-Pacific. Dubai staat op de tweede plaats met een stijging van 25,1 procent, al werden de cijfers verzameld voor de uitbraak van de oorlog in Iran. Manilla en Seoel behoren eveneens tot de top vijf, met stijgingen van telkens ongeveer 15 procent tot 20 procent. Praag maakt de top vijf compleet.

“In veel markten is luxueus residentieel vastgoed losgekoppeld geraakt van de bredere woningsector, ondersteund door de sterke groei van vermogensvorming,” benadrukt onderzoeksleider Liam Bailey. “Hoewel reguliere markten nog steeds blootstaan aan bredere economische druk, helpt het tempo waarin vermogen wordt gecreëerd de vraag naar luxe vastgoed veerkrachtiger te houden, zelfs in een periode van recente volatiliteit in de rentekosten.”

In het Chinese Guangzhou werd de grootste daling geregistreerd. Daar werd luxevastgoed het voorbije jaar 12,2 procent goedkoper. Sterke dalingen werden ook opgetekend in Shenzhen (7,2 procent), Shanghai (5 procent) en Peking (4,9 procent). Dit wijst volgens Bailey op een brede vertraging in Chinese steden. In Canada noteerden Toronto en Vancouver elk dalingen van ongeveer 7 procent.

Artificiële intelligentie en machine learning maken het mogelijk om congestie-patronen nauwkeurig te detecteren en te volgen over grote gebieden. De combinatie van dronegegevens met klassieke meetsystemen zoals wegdetectie-lussen de kunnen de nauwkeurigheid van voorspellingen met 15 procent tot 20 procent verhogen. Dat is belangrijk voor het optimaliseren van verkeerslichten en het coördineren van verkeersstromen. Dat blijkt uit een onderzoek van het Laboratory of Urban Transportation Systems (LUTS) aan de École Polytechnique Fédérale de Lausanne (EPFL).

Verkeersopstoppingen vormen een hardnekkig probleem in grote stedelijke gebieden. De uitbreiding van het wegennet is vaak geen optie, waardoor onderzoekers zoeken naar alternatieve oplossingen om de doorstroming te verbeteren. “Intelligent verkeersbeheer wordt gezien als een belangrijke hefboom om congesties te verminderen, vooral in stedelijke contexten”, zeggen de onderzoekers Weijiang Xiong, Jasso Espadaler Clapés en Manos Barmpounakis. “De klassieke aanpak heeft beperkingen omdat die zich vooral richt op voertuigen en is vaak beperkt in ruimte en tijd. Drones bieden een breder en gedetailleerder beeld van de toestand van het wegennet.

In 2018 voerde het team een experiment uit boven Athene, waarbij drones grote hoeveelheden verkeersdata verzamelden. Op basis van de gegevens ontwikkelden de onderzoekers algoritmen om voertuigtypes en trajecten te herkennen. Volgens Xiong kunnen dergelijke modellen verkeerslichten al aanpassen voordat een file zich volledig vormt. “Hoewel ongevallen niet te voorspellen zijn, kan wel worden ingeschat hoe het netwerk daarop zal reageren”, werpt de wetenschapper op.

Omdat verkeersproblemen lokaal verschillen, moeten modellen worden aangepast aan de context van elke stad. Drones kunnen daarbij helpen door extra data te leveren op een efficiënte en relatief milieuvriendelijke manier.

Naast doorstroming wordt ook het rijgedrag onderzocht. Drones maken het mogelijk om bijvoorbeeld rijstrookwissels en interacties tussen voertuigen te analyseren zonder de privacy van bestuurders te schenden. Ze worden ook gebruikt voor onderzoek naar luchtkwaliteit en geluidsoverlast. De wetenschappers stellen dat op basis van de snelheid, de acceleratie en het motortype van voertuigen een schatting kan worden gemaakt van uitstoot en geluidsproductie, die vervolgens kan worden vergeleken met metingen in de openbare ruimte. De onderzoekers benadrukken dat hun doel niet is om directe kant-en-klare oplossingen te ontwikkelen, maar om beter te begrijpen op welke manier data en artificiële intelligentie kunnen bijdragen aan verkeersbeheer.

De École Polytechnique Fédérale de Lausanne werkt daarnaast aan modellen die het verkeersgedrag niet alleen als afzonderlijke verplaatsingen beschouwen, maar als onderdeel van de dagelijkse activiteiten binnen huishoudens en levensfasen. Deze aanpak moet betere voorspellingen mogelijk maken, bijvoorbeeld voor het woon-werkverkeer en het gedeeld autogebruik.

De onderzoekers stellen dat transportkeuzes niet alleen individueel worden gemaakt, maar vaak binnen huishoudens worden afgestemd. “Door deze interacties mee te nemen, kunnen modellen realistischer gedrag voorspellen en beter inspelen op beleidsvragen rond mobiliteit op korte, middellange en lange termijn”, werpen de wetenschappers op.

Verkeersstromen worden niet alleen door wegen bepaald. Dat blijkt uit een onderzoek van wetenschappers aan de ETH Zürich en de University of Wisconsin, waarbij werd geanalyseerd op welke manier stedelijke ontwikkeling en verkeer elkaar wederzijds beïnvloeden en welke oorzakelijke verbanden daarbij optreden.

Of het verkeer in een stad vlot doorstroomt of vastloopt, hangt van meer af dan alleen de wegeninfrastructuur. Wanneer een stedelijk spoorwegnet naar de buitenwijken wordt uitgebreid, leidt dat er vaak toe dat er extra woningen worden gebouwd in een beter verbonden agglomeratie. Het omgekeerde geldt eveneens. Als in een buitenwijk nieuwe gebouwen als paddenstoelen uit de grond schieten, vraagt dat om een uitbreiding van de transportinfrastructuur. Stedelijke ontwikkeling en vervoer staan dus in een wederkerige relatie tot elkaar.

“Onze steden worden steeds complexer, terwijl vervoerssystemen onder toenemende druk staan”, benadrukte onderzoeksleider Yatao Zhang, expert geoinformatica. “Daarom is het cruciaal om de relatie tussen mobiliteit en steden te begrijpen, omdat dit de enige manier is om stedelijke centra op een duurzame manier te ontwikkelen en vorm te geven,” 

De onderzoekers vergeleken dertig grote steden over de hele wereld. De studie richtte zich op het wegverkeer en in het bijzonder op verkeersopstoppingen. Dat gebeurde op basis van de verkeersdata van het bedrijf Here Technologies, dat op basis van voertuigbewegingen wereldwijd congesties regristreert. De wetenschappers koppelden deze congestiegegevens aan uiteenlopende stedelijke kenmerken, zoals de structuur van het wegennet, de vorm van groengebieden en de indeling van wijken en buurten. Ook werd gekeken naar de functie van stedelijke gebieden, zoals wonen, winkelen, sport, bestuur en onderwijs.

Het is bekend dat stedelijke structuren en verkeer elkaar beïnvloeden. Een stad met een hoge bebouwingsdichtheid of een goed wegennet kent doorgaans veel verkeer. Zhang en zijn collega’s gingen echter een stap verder. Zij ontwikkelden een methode waarmee het mogelijk wordt om de wederzijdse invloed van stedelijke kenmerken en verkeer in de tijd te beschrijven en zelfs causale verbanden vast te stellen.

Sterke correlatie

Opvallend is dat er een sterke correlatie bestaat tussen de uitbreiding van het wegennet en verkeersdrukte. Ook de ruimtelijke vorm van een stad en de aanwezigheid van verschillende typen bebouwing blijken bepalende factoren voor verkeersvolumes. Een uitgestrekte stad leidt doorgaans tot meer verkeer, terwijl de concentratie van vrijetijdsactiviteiten in een wijk het weekendverkeer kan verhogen. Gemengde functies – wonen en werken in dezelfde omgeving – leiden daarentegen tot minder verkeer, omdat woon-werkafstanden korter worden. “Verkeer ontstaat door wat mensen doen, niet alleen door de aanwezigheid van wegen”, beklemtoonde Zhang.

Het onderzoek richt zich vooral op internationale vergelijking. Zo blijken er duidelijke verschillen tussen bijvoorbeeld Singapore en Zürich. Singapore wordt gekenmerkt door afgebakende woongebieden die gericht zijn op een centrum met dienstverlenende banen. Veranderingen in woongebieden hebben daar een directe invloed op pendelstromen. In Zürich is die relatie tussen stedelijke ontwikkeling en vervoer minder uitgesproken, omdat woningen verspreid over de stad liggen.

Volgens Martin Raubal, hoogleraar Geoinformation Engineering aan ETH Zürich en begeleider van het onderzoek, biedt de studie belangrijke perspectieven voor stedelijke en transportplanning op middellange termijn. “De studie biedt een innovatieve methode om te voorspellen hoe een verandering in een stedelijk kenmerk – zoals de bouw van een groot winkelcentrum – het verkeer op middellange termijn beïnvloedt”, beklemtoonde hij.

In Londen voert het bedrijf Wayve Technologies momenteel proefritten uit met een robotaxi. Deze proefritten, die met een Ford Mustang Mach-E wordt uitgevoerd, worden georganiseerd in aanloop naar proefprojecten met robotaxi’s die de Britse overheid deze lente wil starten. Maar de Londense taxichauffeurs blijven sceptisch over de komst van de robotaxi’s.

De Mustang Mach-E van Wayve Technologies maakt gebruik van ingebouwde artificiële intelligentie om zich door het Londense verkeer een weg te banen. Ook andere technologiebedrijven, waaronder het Amerikaanse Waymo en het Chinese Baidu, nemen deel aan de pilot. Daarmee wordt Londen het nieuwste toneel in de internationale concurrentiestrijd rond zelfrijdende taxi’s.

Hoewel autonome taxi’s geen nieuw fenomeen zijn, kunnen zij het historische en complexe stratenpatroon van Londen extra uitdagingen opleveren. De stad kent smalle, kronkelige wegen die deels teruggaan tot de Romeinse tijd, in tegenstelling tot het rasterpatroon van Amerikaanse steden waar robotaxi’s al actief zijn.

Daarnaast is er weerstand onder de beroemde Londense taxichauffeurs van de zogenoemde black cabs. Zij moeten slagen voor een zware opleiding, dat als The Knowledge bekend staat. Daarbij moeten honderden routes uit het hoofd worden geleerd. Dat is een traject dat jaren kan duren. In het verleden hebben de Londense taxichauffeurs zich ook tegen technologische vernieuwingen in hun sector, zoals de komst van Uber, verzet.

Steven McNamara, secretaris-generaal van de Licensed Taxi Drivers Association, noemt zelfrijdende taxi’s een oplossing voor een probleem dat niet bestaat. Volgens hem bieden robotaxi’s weinig voordeel op het Londense wegennet, dat bekendstaat als een van de meest verkeersdrukke ter wereld. De straten zijn al vol met auto’s, bussen, scooters, fietsen en elektrische deelfietsen.

Ook voetgangers vormen volgens critici een uitdaging. Waar het in veel landen verboden is om buiten zebrapaden over te steken, is dat in het Verenigd Koninkrijk niet strafbaar. “Het is vrijwel onmogelijk om ergens te rijden zonder dat iemand voor de auto langs loopt,” aldus McNamara. Met bijna 10 miljoen inwoners vraagt hij zich af hoe autonome voertuigen met zulke aantallen mensen moeten omgaan.

Extra vervoersoptie

De betrokken bedrijven stellen dat er wel degelijk ruimte is voor de nieuwe technologie. Alex Kendall, topman van Wayve, zegt dat autonoom rijden een extra vervoersoptie zal zijn naast de metro, de fiets en voetgangersverkeer. Wayve werkt samen met Uber in het kader van de proefprojecten, die onderdeel zijn van nationale regelgeving voor zelfrijdende voertuigen. Het Verenigd Koninkrijk wil zich profileren als koploper op dit gebied.

Baidu zal in Londen zijn dienst Apollo Go inzetten in samenwerking met Uber en concurrent Lyft. Waymo, onderdeel van moederbedrijf Alphabet, wil in het derde kwartaal van 2026 een passagiersdienst in Londen lanceren. Het bedrijf benadrukt niet van plan te zijn om de stad massaal met robotaxi’s te overspoelen en wijst erop in San Francisco sinds 2024 met circa 1.000 voertuigen te opereren.

Tijdens een demonstratierit reed de Ford van Wayve probleemloos een traject van vijf kilometer in Noord-Londen. Het voertuig hield zich aan de snelheidslimiet en reageerde adequaat op verkeerslichten, al zorgde een plotselinge stop voor een lichte schok. Volgens Kendall onderscheidt Wayve zich doordat het bedrijf geen gebruikmaakt van gedetailleerde kaarten of vooraf geprogrammeerde scenario’s. In plaats daarvan wordt het systeem getraind met miljoenen uren aan rijdata, zodat de auto zelfstandig leert hoe het verkeer functioneert. Wayve wil technologie leveren die in uiteenlopende voertuigen kan worden geïntegreerd en sloot in december een overeenkomst met Nissan om tegen 2027 zelfrijdende auto’s te produceren voor Japan en Noord-Amerika.

Over prijzen voor de Londense robotaxi’s zijn nog geen details bekendgemaakt. Waymo stelt dat zijn tarieven concurrerend zullen zijn en aansluiten bij de markt, met ruimte voor een premiumprijs. Deskundigen verwachten dat robotaxi’s in het Verenigd Koninkrijk vooral een aanvullende rol zullen spelen, bijvoorbeeld in gebieden waar busverbindingen zijn weggevallen. Tegelijk blijft er volgens hen vraag naar menselijke chauffeurs, met name onder toeristen en bezoekers van buiten de stad.

Londen is opnieuw uitgeroepen tot beste stedelijke bestemming van de wereld. De Britse hoofdstad gaat in de rangschikking New York en Parijs vooraf. Dat blijkt uit een studie van de bureaus Resonance en Ipsos. Opgemerkt wordt dat er een sterke vraag naar stedelijke bestemmingen kan worden opgemerkt. Londen werd voor het elfde achtereenvolgende jaar tot beste stad van de wereld verkozen. De rest van de top tien bestaat uit Tokio, Madrid, Singapore, Rome, Dubai, Berlijn en Barcelona.

Uit het onderzoek bleek dat Londen op het gebied van welvaart de hoogste score van alle steden behaalde. Op het gebied van aantrekkelijkheid eindigde de Britse hoofdstad op een tweede plaats. Op het vlak van leefbaarheid eindigde Londen als derde. Verder merken de onderzoekers op dat New York blijft investeren in culturele infrastructuur, grote stedelijke ontwikkelingsprojecten en wereldwijde aantrekkingskracht, ondanks veranderingen in het Amerikaanse politieke sentiment die de perceptie beïnvloeden. Parijs wordt omschreven als een stad die floreert met een focus op de toekomst tegen een historische achtergrond.

De Verenigde Staten hebben in de top honderd van beste steden ter wereld de meeste vertegenwoordigers. In totaal werden in die top honderd negentien Amerikaanse bestemmingen genoteerd, gevolgd door Duitsland (8) en China (7). De onderzoekers wijzen er echter op dat Amerikaanse steden zich door tegenwind – met een versneld klimaatimpact, een snelle adoptie van artificiële intelligentie, druk op infrastructuur en een tijdperk van fracties in het globalisme – moeten navigeren.

Hierdoor moeten kapitaalstromen, talentbewegingen en merkimago worden geherdefinieerd. “Stedelijke bosbranden, extreme hitte, waterschaarste en eisen rond de energietransitie zijn niet langer uitzonderingen, maar kerncriteria voor ontwikkeling, risicobeheer en locatiekeuze,” stippen de onderzoekers aan.

Internationaal reizen herstelt zich ongelijk. De regio Azië-Pacific groeit snel, terwijl de belangstelling voor Amerikaanse bestemmingen is afgenomen. Inkomende bezoeken uit markten zoals China, Japan en het Verenigd Koninkrijk blijven in veel belangrijke steden achter bij de cijfers van 2019.

Ondanks deze uitdagingen versterken toonaangevende steden hun klimaatbestendigheid, halen zij geavanceerde productie terug naar eigen bodem, verdiepen zij de samenwerking tussen universiteiten en industrie op het gebied van onderzoek en ontwikkeling (vooral in AI en schone technologie), investeren zij in multimodale verbindingen en ontwikkelen zij culturele districten met aantrekkingskracht – terwijl ze de dynamiek van ecosystemen, digitale betrokkenheid en klimaatrisico’s nauwgezet monitoren.

“Met gepolariseerde percepties – toenemende zorgen over immigratie, groeiende nostalgie en tegenreacties op ‘Brand America’ – moeten Amerikaanse steden de kloof tussen imago en prestaties dichten,” aldus Jason McGrath, EVP en hoofd U.S. Corporate Reputation bij Ipsos, de partner voor het Best Cities-onderzoek. “De beste steden ter wereld zullen winnen door veiligheid, leefbaarheid en kansen op de grond te bewijzen – en dat bewijs duidelijk te communiceren naar bewoners en bezoekers.”

Het rapport wijst echter ook op een aantal opkomende risico’s en prioriteiten waarmee steden wereldwijd worden geconfronteerd. Daarbij wordt onder meer gewag gemaakt van klimaatgerelateerde uitdagingen, de energietransitie en een ongelijkmatig herstel van het toerisme na het einde van de covid-academie. Veranderingen in wereldwijde percepties en geopolitieke druk worden genoemd als aanvullende factoren die de stedelijke concurrentiekracht beïnvloeden.  

“Voor leiders die de stedelijke omgeving van morgen vormgeven – of het nu gaat om kapitaalallocatie, locatiekeuze, infrastructuurontwikkeling of bestemmingsmarketing – biedt dit rapport meer dan ranglijsten”, benadrukte Chris Fair, chief executive van Resonance. “Het rapport levert strategische inzichten, risicobeoordelingen en een routekaart naar de steden en kansen die het volgende decennium van wereldwijde groei zullen definiëren.”  

“We zijn verheugd te horen dat Londen opnieuw tot beste stad ter wereld is uitgeroepen”, betoogde Chris Carter-Chapman, directeur evenementen bij WTM London. Londen staat bekend als een wereldwijd knooppunt voor innovatie, deals en strategische samenwerkingen. Die status zorgt ervoor dat de Britse hoofdstad de ideale locatie is voor de vormgeving van de toekomst van reizen.”  

Sterk stedelijk toerisme  

Uit het rapport blijkt eveneens dat stedentrips in opmars zijn. Internationaal toerisme in grote steden presteert beter dan het nationale gemiddelde en keert daarmee de voorkeur voor landelijke bestemmingen tijdens de pandemie om. In vergelijking met 2019 zullen de vijftig grootste stedelijke bestemmingen ter wereld naar verwachting dit jaar bijna 25 procent meer internationale bezoekers ontvangen, tegenover een groei van 5 procent voor alle bestemmingen in landen. De top honderd vertoont vergelijkbare prestaties. Verwacht wordt dat die trend zich het volgende decennium verder zal zetten.  

De groei wordt gedreven door een herstel van zakenreizen, een toenemende toeristische belangstelling voor cultuur en evenementen en verbeterde luchtverbindingen. Verwacht wordt dat de bezoekersaantallen van de vijftig grootste stedelijke bestemmingen tegen 2032 een stijging met meer dan 40 procent zullen vertonen. Tegelijkertijd zou het landelijk toerisme een toename met ongeveer 33 procent vertonen.

Verwacht wordt dat Dubai en Bangkok bij de grote metropolen de volgende vijf jaar de grootste groei in vrijetijdstoerisme zullen kennen. Die bestemmingen zouden zich aan een stijging met 50 procent mogen verwachten. Een sterke toename wordt ook verwacht voor New York en Los Angeles (30 procent) en Londen, Istanbul en Tokio (ruim 20 procent). Bij de kleinere steden zouden ook Tunis en Sydney een groei met 50 procent kunnen registreren, gevolgd door Lima en Kaapstad (40 procent).

Wedstrijden in de Champions League van de Union of European Football Associations (UEFA) genereren voor een gaststad gemiddeld ruim 5 miljoen euro aan directe toeristische bestedingen. Dat blijkt uit een studie van het bureau Mabrian en de Data Appeal Company, gebaseerd op een inschatting van de inkomsten van zes toekomstige topwedstrijden in in Spanje, Italië en Duitsland.

De uitgaven komen vooral terecht bij accommodaties, horeca en vervoer. De analyse richtte zich op bestedingen die direct samenhangen met reisbezoek aan de wedstrijden.

Uit het onderzoek bleek dat de wedstrijden van Inter Milan tegen Liverpool en Arsenal de Italiaanse gaststad telkens ongeveer 5,6 miljoen euro zou opleveren. De wedstrijden van Bayern München tegen de Belgische clubs FC Brugge en Union Saint-Gilloise zouden respectievelijk 5,3 miljoen euro en 5,4 miljoen euro inkomsten genereren. De wedstrijden van Real Madrid tegen Manchester City en Borussia Dortmund tegen Bodø/Glimt zouden aan een bedrag van 4,4 miljoen euro komen.

Gemiddeld bestaan de bestedingen voor 51 procent uit voeding en drank, 27 procent uit overnachtingen en 22 procent uit vervoer. Milaan laat naar verwachting de hoogste impact optekenen. Dat is het gevolg van een sterke bezetting en hoge bestedingen. Dortmund liet de laagste gemeten impact optekenen, maar ook hier is er nog altijd sprake van een bedrag van meer 4 miljoen euro.

Wanneer de onderzoekers zich verder toespitsen op de wedstrijd tussen Real Madrid en Manchester City – die op 10 december 2025 in Madrid wordt betwist – toespitsen, blijkt dat het duel naar verwachting 72.213 supporters zal lokken. Die toeschouwers zouden 2,4 miljoen euro besteden aan voeding en drank, terwijl voor accommodatie met een budget van 1,3 miljoen euro wordt gerekend. Aan transport zou 721.500 euro worden uitgegeven. Dat levert een totale besteding van 4,4 miljoen euro op.

“Ondanks het feit dat ongeveer 60 procent van de bezoekers seizoenkaarthouders uit Madrid zijn, leidt het duel tot een aantoonbare extra toeristische activiteit”, werpen de onderzoekers op. “De luchtcapaciteit naar Madrid ligt tijdens de vier dagen rond de wedstrijd 8,7 procent hoger dan dezelfde periode vorig jaar. Het aantal stoelen vanaf Britse luchthavens neemt met 22,7 procent toe. De grootste stijging wordt vooral vanuit Manchester (58 procent) gemeld.

In het rapport wordt opgemerkt dat in de periode van de wedstrijd ook de hotelprijzen in Madrid stijgen. In de categorie van de driesterrenhotels zal voor een overnachting gemiddeld 154 euro moeten worden betaald. Dat bedrag ligt 6,2 procent hoger dan tijdens dezelfde periode vorig jaar. Bij de viersterrenhotels is er sprake van een gemiddelde stijging met 15,3 procent tot 211 euro per nacht. Volgens Mabrian maakt de analyse duidelijk dat sporttoerisme een groeiende economische aanjager is voor Europese bestemmingen.

De onderzoekers wijzen er nog op dat in de studie geen rekening werd gehouden met andere economische effecten – zoals de kaartverkoop, sponsoring of reclame – die tot extra lokale inkomsten zouden kunnen leiden.

Naarmate duurzaamheid in investeringsstrategieën een centrale rol krijgt toebedeeld, zullen ecologische aspecten en de uitstoot van voertuigen in het bijzonder, een meetbare invloed hebben op de prestaties van het omliggend commercieel vastgoed. Dat blijkt uit een onderzoek van wetenschappers aan de Virginia Polytechnic Institute and State University (Virginia Tech), gebaseerd op de analyse tussen 2002 en 2019 over een uitgebreide dataset van Amerikaanse commerciële panden.

“In de Verenigde Staten bleken commerciële panden in een gebied waar voertuigen een lagere uitstoot van koolstofdioxide lieten optekenen, gemiddeld 1,5 procent hogere jaarlijkse rendementen opleveren dan vergelijkbare panden in gebieden met hogere uitstoot”, beklemtoonde onderzoeksleider Hainan Sheng, docent aan het Blackwood Department of Real Estate van de Virginia Tech. “Dit wijst erop dat investeerders bij de waardering van commercieel vastgoed steeds meer rekening houden met ecologische en transitie-gerelateerde risico’s.”

De onderzoekers merkten nog op dat de effecten ook zichtbaar blijven wanneer rekening wordt gehouden met eigenschappen van het pand, de lokale economische omstandigheden, het milieubeleid en het gebruik van het openbaar vervoer. “Het effect van uitstoot blijkt vooral uit toekomstige prijsstijgingen, maar niet zozeer niet uit de operationele inkomsten”, geeft Hainan Sheng aan. “Dit suggereert dat het lange-termijn groeipotentieel het meest wordt beïnvloed. Ook de politieke context speelt een rol. Het effect van de uitstoot van voertuigen op rendementen bleek het sterkst in staten met een Democratische meerderheid, waar milieubeleid vaak prominenter aanwezig is.”

“Dit onderzoek toont dat de duurzaamheid van de omgeving van een pand belangrijk is”, verduidelijkt Sheng. “Het gaat niet alleen om een duurzaam certificaat dat voor een gebouw kan worden verkregen. De bredere context van de gemeenschap, in dit geval de uitstoot van transport, beïnvloedt direct op welke manier investeerders de waarde op langetermijn beoordelen.”

Volgens Sheng heeft onderzoek naar vastgoed zich tot nu toe vooral gericht op de waarde en prestaties van panden met milieucertificeringen. “Weinig studies hebben echter onderzocht of de duurzaamheid van de externe omgeving – de omliggende buurt of regio – eveneens invloed heeft op investeringsresultaten”, werpt hij op.

Volgens de Amerikaanse Environmental Protection Agency is de transportsector de grootste bron van uitstoot van koolstofdioxide in de Verenigde Staten. Motorvoertuigen waren in 2019 en 2022 verantwoordelijk voor meer dan 80 procent van de transportgerelateerde uitstoot. Sheng plaatst deze factor centraal in de analyse van commercieel vastgoed, waarmee wordt benadrukt dat niet alleen de efficiëntie van het gebouw zelf, maar wel de duurzaamheid van de bredere gemeenschap de investeringsbeslissingen stuurt.

Uit de bevindingen van Sheng blijkt dat beleggers in commercieel vastgoed in hun besluitvorming nu al milieu-gerelateerde risico’s – zij het indirect – meenemen. “Een hogere lokale uitstoot kan wijzen op toekomstige beleidsingrepen, marktverschuivingen of veranderende voorkeuren van consumenten die de waardegroei van panden kunnen beïnvloeden”, beklemtoont de onderzoeker.

Naast implicaties voor investeringen kunnen een transportbeleid en initiatieven op het gebied van duurzaamheid volgens de onderzoekers op gemeenschapsniveau directe financiële voordelen opleveren. De onderzoekers benadrukken daarbij de verwevenheid van een stedelijke planning, het milieubeheer en de economische prestaties.

Steden en gemeenschappen die grote evenementen met vrouwensport organiseren, profiteren van brede voordelen. De initiatieven vormen een stimulans voor het toerisme, zorgen voor economische groei en hebben een positief effect op het gebied van gendergelijkheid. Dat blijkt uit onderzoek van wetenschappers aan de University of South Australia, gebaseerd op de percepties die in Australische gaststeden tijdens het wereldkampioenschap voetbal voor vrouwen in 2023 werden geregistreerd.

Nu vrouwensportevenementen wereldwijd meer aandacht krijgen, wijzen experts van de University of South Australia op de sociale impact die zulke competities hebben op gastgemeenschappen. Het wereldkampioenschap voetbal voor vrouwen in Australië trok recordaantallen bezoekers en kijkers en genereerde een economische impact van 1,32 miljard Australische dollar. De halve finale tussen Australië en Engeland schreef geschiedenis met 11,2 miljoen televisiekijkers, het grootste televisiepubliek in de Australische geschiedenis. Ook in Spanje en het Verenigd Koninkrijk werden records gebroken.

“De steun van de lokale bevolking werd niet alleen ingegeven door de gebruikelijke economische of sportieve baten”, werpen de onderzoekers Jessica Mei Pung, Sunny Son en Craig Lee op. “We zagen dat steun vooral voortkwam uit de promotie van vrouwensport, het bevorderen van gendergelijkheid en het versterken van het imago van Australië”.

“Dit toont dat evenementen met vrouwensport krachtige instrumenten kunnen zijn voor sociale vooruitgang, naast de erkende toeristische en economische voordelen. Toch bleven ook de traditionele baten meetellen. Bewoners gaven aan dat zulke evenementen werkgelegenheid, investeringen, stedelijke vernieuwing en gemeenschapsgevoel stimuleren.”

Volgens de wetenschappers kampen vrouwensportevenementen nog steeds met de perceptie dat zij minder belangrijk zijn dan mannelijke competities. Het meeste academisch onderzoek richt zich bovendien op toernooien zoals het wereldkampioen voetbal voor mannen of de Olympische Spelen. “Hoewel de aandacht voor gendergelijkheid wereldwijd groeit, is er nog weinig onderzoek naar de impact van vrouwensportevenementen”, werpt Mei Pung daarbij op.

De onderzoekers benadrukken dat overheden en organisatoren grote vrouwensportevenementen structureel zouden moeten opnemen in hun strategieën. “Sport brengt mensen samen en versterkt het gemeenschapsgevoel”, benadrukt Pung. “Investeren in vrouwensportevenementen draagt bij aan een ambitieus beeld van het gastland of de gaststad, waarin stigma’s verdwijnen en vrouwen worden versterkt.”

Donkere auto’s kunnen de buitentemperaturen op warme zomerdagen met bijna 4 graden Celsius verhogen. Dat blijkt uit een studie van wetenschappers aan de Universiteit van Lissabon in Portugal, waarbij de luchttemperatuur rond twee auto’s – een zwart en wit exemplaar die meer dan vijf uur op een heldere en warme zomerdag in de buitenlucht stonden geparkeerd – werd gemeten.

Op een snikhete zomerdag kan een geparkeerde auto aanvoelen als een oven. Het Portugese onderzoek wijst erop dat dit effect niet alleen oncomfortabel aanvoelt, maar ook volledige buurten kan opwarmen. Daarbij blijkt de kleur van de auto een belangrijke rol te vervullen.

Volgens de studie stralen voertuigen met donkere kleuren aanzienlijk meer warmte uit dan wagens met een lichtere tint, waardoor de omgevingstemperatuur met enkele graden Celsius kan stijgen. “Wanneer dit effect zich vermenigvuldigt over duizenden geparkeerde auto’s, kan de werking van het stedelijke hitte-eiland – het fenomeen waarbij steden veel warmer worden dan hun omgeving – aanzienlijk versterken”, benadrukt onderzoeksleider Márcia Matias, professor klimatologie aan de Universiteit van Lissabon.

Bij een buitentemperatuur van 36 graden Celsius zorgde de zware auto ervoor dat de luchttemperatuur in de directe omgeving van het voertuig 3,8 graden Celsius warmer kon worden dan het omliggende asfalt. De witte auto had een veel geringer effect. “Dit verschil moet aan de lichtreflectie worden toegeschreven”, verduidelijkt professor Matias.

“Bij auto’s met een witte lak kan tussen 75 procent en 85 procent van het zonlicht worden weerkaatst”, merkt Márcia Matias op. “Bij zwarte auto’s is er slechts sprake van een weerkaatsing tussen 5 procent en 10 procent. De rest van het licht wordt geabsorbeerd. Omdat de metalen carrosserie van een voertuig dun is en snel opwarmt, geeft een auto de opgenomen warmte vlugger aan de omgevende lucht af dan asfalt, dat trager opwarmt.”

“In een stad staan duizenden auto’s geparkeerd”, vervolgt Matias. “Elk voertuig kan daarbij enerzijds een kleine warmtebron of anderzijds een hitteschild vormen. De kleur van een auto kan dan ook daadwerkelijk bepalen hoe warm de straten kunnen aanvoelen.”

De wetenschappers wijzen erop dat het autopark een belangrijke bijdrage tot stedelijke hitte-eilanden kunnen leveren. Dit fenomeen ontstaat immers wanneer de bestrating warmte opslaat, terwijl een dichte bebouwing de luchtcirculatie vermindert en warmte vasthoudt. Auto’s, airconditioners en industriële activiteiten dragen nog meer warmte bij. Tijdens de nacht is dit effect het sterkst. Steden kunnen op dat ogenblik tot 10 graden Celsius warmer blijven dan het platteland, omdat beton, asfalt en staal de warmte die overdag is opgeslagen tijdens de nacht slechts langzaam afgeven. 

Hitterecords

In Europese steden kunnen oppervlaktetemperaturen tijdens de zomer tussen tien en vijftien graden Celsius hoger liggen dan in landelijke gebieden, waar planten en bossen voor afkoeling zorgen. Aangezien ongeveer 70 procent van de Europeanen in stedelijke gebieden woont, vormt dit een belangrijk risico voor de volksgezondheid.

Europa is de afgelopen jaren zwaar getroffen door hitterecords. In meerdere steden stegen de temperaturen deze zomer boven de grens van 40 graden Celsius. Hitte veroorzaakt niet alleen ongemakken, maar kan ook biologische veroudering versnellen, de mentale gezondheid aantasten en kinderen gevoeliger maken voor uitdroging, ademhalingsproblemen en zelfs overlijden. Ouderen en mensen met bestaande gezondheidsklachten lopen het grootste gevaar.

Door heel Europa werken steden aan oplossingen. In de Spaanse metropool Barcelona wordt met klimaatschuilplaatsen – openbare gebouwen zoals bibliotheken, scholen en musea die tijdens hittegolven openblijven – gewerkt om inwoners een koel toevluchtsoord te bieden. Andere steden vergroenen hun straten. De Nederlandse stad Breda heeft zijn rivieroevers omgevormd tot tuinen en betonnen tegels vervangen door gras en bomen. Inmiddels bestaat 60 procent van de stad uit groenaanleg. Tegen 2030 wil Breda een van de meest natuurrijke steden van Europa zijn.

Omdat dergelijke projecten tijd en investeringen vergen, krijgen snellere en goedkopere maatregelen – zoals het vergroten van stedelijke reflectiviteit – meer aandacht. “Auto’s zouden daarbij een interessante rol kunnen spelen”, merkt professor Matias op. “Vastgesteld werd dat het overschilderen van donkere auto’s naar lichtere tinten in Lissabon de reflectiviteit van bepaalde straten van nagenoeg 20 procent tot bijna 40 procent zou kunnen verdubbelen, terwijl de luchttemperatuur vlak boven de grond op hete en windstille dagen merkbaar zou verlagen.”

Vooral wagenparken van taxi’s, bestelwagens of gemeentelijke voertuigen zouden volgens Matias goede kandidaten zijn voor lichtere lak.

Meer over dit onderwerp:

• World Cup 2026 door hittestress en extreem weer bedreigd
• Amerikaans minister van energie minimaliseert klimaatrisico’s
• Dakontwerp moet aan grotere stormdreiging worden aangepast
• Bescherming moerassen Braziliaanse Cerrado grotendeels genegeerd
• Wijnranken bieden steden bescherming tegen klimaatverandering

Wetenschappers van Aarhus Universiteit hebben een manier gevonden om beton tot leven te brengen. Door bacteriën aan het cement toe te voegen, kan het bouwmateriaal niet alleen structurele functies vervullen, maar ook elektriciteit opslaan en afgeven. Het resultaat is een biohybride supercondensator die zichzelf kan regenereren en in de toekomst mogelijk muren, bruggen en andere infrastructuur kan veranderen in herbruikbare energiebronnen.

Het onderzoeksteam van de Aarhus Universiteit heeft aangetoond hoe cement, het meest gebruikte bouwmateriaal in de wereld, kan worden omgevormd tot een levend energie-apparaat. Door energie-producerende bacteriën in cement te verwerken, hebben de wetenschappers een biohybride supercondensator gecreëerd met verrassend hoge prestaties en een opmerkelijk vermogen om zichzelf in de loop van de tijd te regenereren.

“We hebben structuur en functie gecombineerd”, benadrukt onderzoeksleider Qi Luo daarbij. “Het resultaat is een nieuw soort materiaal dat zowel een gewicht kan dragen als energie kan opslaan, maar dat bovendien ook zijn prestaties kan herstellen wanneer het van voedingsstoffen wordt voorzien.”

Beton wordt omschreven als een inerte en levensloze stof. Maar deze nieuwe studie volgt een radicaal andere benadering. Het Deense team voegde aan het bouwmateriaal de bacterie Shewanella oneidensis, die bekendstaat voor haar vermogen om elektronen naar oppervlakken buiten de cel te verplaatsen. Dit proces wordt extracellulaire elektronentransfer genoemd en maakt van de bacterie een soort natuurlijke elektriciteitskabel, die lading aan zijn omgeving kan doorgeven.

“Eenmaal ingebed in de cementmatrix creëren deze bacteriën een netwerk van dragers dat zowel elektrische energie kan opslaan als afgeven”, verduidelijkt Qi Luo. “Zelfs in dit vroege stadium toont het materiaal prestaties die opmerkelijk superieur zijn aan de niveaus van traditionele systemen van energie-opslag die op cement zijn gebaseerd, wat veelbelovend is voor toekomstige toepassingen. Wat misschien het meest opvallend is, is dat het materiaal blijft functioneren zelfs nadat de microben zijn gestorven en dat het systeem weer tot leven kan worden gebracht.”

Voedingsoplossing

Omdat de microbiële activiteit door een tekort aan voedingsstoffen of omgevingsstress geleidelijk afneemt, ontwierp het team in het cement een geïntegreerd microfluïdisch netwerk. Dat is een fijn kanalenstelsel dat vloeistof kan transporteren. Langs deze kanalen kan een voedingsoplossing met eiwitten, vitaminen, zouten en groeifactoren worden toegediend. Op deze manier kunnen de bacteriën in leven worden gehouden of kan het systeem opnieuw worden geactvieerd. Met deze methode kan tot 80 procent van de oorspronkelijke energiecapaciteit worden hersteld.

In de praktijk opent dit de deur naar herbruikbare energie-materialen die hun functie behouden zonder dat batterijen vervangen of dure herstellingen uitgevoerd hoeven te worden. De onderzoekers hebben het materiaal ook onder extreme omstandigheden getest. Zelfs bij vrieskou en hoge temperaturen behield het cement zijn vermogen om elektriciteit op te slaan en af te geven. En wanneer zes cementblokken in serie werden verbonden, leverden ze voldoende energie om een led-lamp van elektriciteit te voorzien.

“Dit is niet louter een laboratoriumexperiment,” zegt Qi Luo. “Wij zien deze technologie in echte gebouwen geïntegreerd. Door het aanbieden van een lokale energieopslag kan het concept worden gebruikt in muren, funderingen of bruggen, onder meer als ondersteuning van hernieuwbare energiebronnen zoals zonnepanelen. In een gewone kamer, gebouwd met bacterierijk cement, zouden de muren zelfs bij een bescheiden energiedichtheid van 5 wattuur per kilogram ongeveer 10 kilowattuur kunnen opslaan. Dat is voldoende om een standaard bedrijfsserver een hele dag van elektriciteit te voorzien.”

Nu de wereld verschuift naar hernieuwbare energiebronnen, groeit de behoefte aan een flexibele, betaalbare en duurzame energieopslag. Traditionele batterijen zijn afhankelijk van zeldzame en dure materialen zoals lithium en kobalt en degraderen in de loop van de tijd. Het nieuwe materiaal dat op cement is gebaseerd bestaat daarentegen uit overvloedige en goedkope componenten en kan op grote schaal worden geproduceerd. De gebruikte bacteriën komen van nature voor en zijn milieuvriendelijk.