managing21.be

Albanië kan bij toeristen op een toenemende interesse rekenen. Dat succes heeft ook belangrijke economische voordelen, maar er blijven een aantal knelpunten. Inwoners van de vallei van de Shushica, een rivier die een spectaculaire route door het zuiden van Albanië volgt, vrezen dat de grote toeristische interesse een aantal belangrijke problemen zal creëren.

Activisten merken op dat de Shushica gevaar loopt door een project dat een gedeelte van de stroom zou omleiden. Door het succesvol toerisme is er langs de honderden kilometer ongerepte kustlijn van Albanië immers een enorme bouwgolf op gang gekomen. Die nieuwe ontwikkeling consumeert echter grote hoeveelheden water, wat heeft geleid tot een nieuw gevecht tussen de lokale bevolking en projectontwikkelaars. Actievoerders merken op dat deze bouwprojecten ertoe zouden leiden dat een deel van de stroom zou worden omgeleid. 

Albanië geniet bij toeristen een groeiende populariteit. – Foto: Pixabay/Ledia Kokalari

De problemen zijn vergelijkbaar met andere gevechten rond de intensieve ontwikkeling in Albanië, dat zich bijzonder open stelt voor nieuwe investeringen om uit tientallen jaren van diepe armoede, als gevolg van het communistische regime en de ongelijke heropleving na het verdwijnen van het IJzeren Gordijn, te kunnen ontsnappen. De lokale bevolking verzet zich echter tegen de aangevraagde omleiding van de Shushica, die een aantal projectontwikkelingen van water zouden moeten voorzien. De tegenstanders zeggen echter dat de omleiding hun eigen economische overleving in het gedrang zou brengen.

Een aantal dorpen uit de vallei van de Shushica in het zuiden van Albanië hebben zich verenigd tegen een nieuw project om water van de rivier naar een nabijgelegen project aan de kust te leiden. “Het gevecht om het water is de strijd voor onze kinderen en onze toekomst”, voeren de bewoners aan. “Dit water is ons leven en we zullen doorgaan met de strijd om de rivier te verdedigen.”

De werken aan een pijpleiding gingen vijf jaar geleden van start. Voor het project werd bij de Duitse KfW Entwicklungsbank een lening van 9,5 miljoen euro afgesloten. Na protesten van de lokale bevolking, zijn de werken aan de omleiding van de rivier echter tijdelijk opgeschort. Gewacht wordt tot de milieueffectrapportage over het omstreden project is afgerond. Wanneer het project wordt hervat, zullen tientallen buizen worden gebruikt voor de aanleg van een leiding die het water over een afstand van zeventien kilometer van één van de bronnen van de Shushica naar de Ionische kust, waar het toerisme een hoge vlucht neemt, moet leiden.

Belangrijkste uitdaging

Plaatselijke bewoners roepen de autoriteiten echter op om het plan te schrappen. Woordvoerders van de actievoerders zeggen dat in het verleden ook al soortgelijke projecten zijn overwogen, maar door de dreigende sociale, economische en ecologische gevolgen werden die plannen uiteindelijk nooit uitgevoerd.

De Shushica is tachtig kilometer lang en is een van de zijrivieren van de Vjosa, één van de laatste waterwegen in Europa die niet door dijken zijn versterkt. Vorig jaar werd het gebied door de Albanese regering tot nationaal park uitgeroepen. De classificatie garandeert het hoogste niveau van bescherming voor de stroom en haar zijrivieren. “In een nationaal park is het verboden om rivierwater om te leiden”, merkte Besjana Guri, woordvoerder van de milieugroep EcoAlbania, op. “Een dergelijk project zou niet alleen gevolgen hebben voor de biodiversiteit en het ecosysteem, maar ook voor de lokale economie, die van de rivier afhankelijk is.”

Mirela Kumbaro, de Albanese minister van leefmilieu, weerlegde de kritiek van de milieugroepen en betoogde dat het project geen inbreuk maakt op een beschermd gebied. “De bron die voor het aquaduct in kwestie gebruikt zal worden, ligt niet in het nationale park”, vertelde Kumbaro. “Bovendien moeten investeringen in het land worden gestimuleerd. De Albanese regering heeft er nooit een geheim van gemaakt de ambitie te hebben om een duurzaam elitetoerisme te ontwikkelen, in harmonie met het leefmilieu.”

De druk van milieugroepen op de Albanese regering om actie te ondernemen is echter toegenomen. Recent demonstreerden activisten uit heel Albanië en buurland Bosnië bij de stenen brug van Brataj tegen het project. “Wanneer men ons water afneemt, ruïneert men tegelijkertijd onze toekomst”, benadrukten de actievoerders. “Dit zou het einde van onze landbouw en onze veestapel zijn. We voeren dan ook een strijd om te overleven.”

De meeste demonstranten zeiden de economische ontwikkeling van het land te steunen, maar riepen de Albanese regering op om meer duurzame oplossingen te zoeken. Daarbij wordt nog opgemerkt dat de Shuchica ook door de klimaatverandering wordt getroffen, waardoor er op sommige locaties in de riveri nog maar weinig water staat.

Albanië is rijk aan water en telt meer dan honderdvijftig rivieren en beken. Critici merken echter op dat een slecht beheer van dat alaam geregeld tot watertekorten leidt. “Door de klimaatverandering moeten we ons op alle scenario’s voorbereiden,”  betoogde Ferdinand Bego, professor natuurwetenschappen aan de Universiteti i Tiranës. “De strijd om het water is dan ook de belangrijkste uitdaging van het nieuwe millennium.”

Meer over dit onderwerp:

• Faeröer willen zich op duurzaam toerisme concentreren
• Japan wil ecologisch toerisme promoten
• Beschermde mariene gebieden leveren diverse baten op
• Teveel toeristen willen nog snel de Noordpool bezoeken
• Klimaatverandering vormt voor Albanese vlinderpopulatie grote bedreiging