managing21.be

Het Amerikaanse ruimtebureau Nasa heeft het Amerikaanse bedrijf Katalyst Space Technologies geselecteerd om een ruimtetelescoop van 500 miljoen dollar te behoeden voor een fatale terugkeer in de atmosfeer van de aarde. Het bedrijf moet een speciaal aangepast ruimtevaartuig lanceren om de telescoop verder in de ruimte te duwen. De missie geldt als een belangrijke proef voor nieuwe koppeltechnologie, die een rol speelt in de geopolitieke rivaliteit tussen de Verenigde Staten en China.

De Nasa maakte bekend dat Katalyst, gevestigd in Arizona, een opdracht ter waarde van 30 miljoen dollar heeft gekregen. Het bedrijf zal een aangepaste versie van zijn ruimtevaartuig Link naar het Neil Gehrels Swift Observatory sturen, een satelliet die door de Nasa in 2004 in een lage baan om de aarde werd geplaatst om onderzoek doet naar verre sterrenstelsels en zwarte gaten.

Volgens de Nasa bevindt de telescoop zich op een hoogte van ongeveer 585 kilometer. Door de natuurlijke weerstand van de atmosfeer daalt de baan echter langzaam. Swift beschikt niet over een eigen voortstuwing om zichzelf te corrigeren en heeft geen voorzieningen om door andere ruimtevaartuigen vastgegrepen te kunnen worden. Zonder ingrijpen is er volgens wetenschappers 90 procent kans dat het observatorium eind volgend jaar in de dampkring verbrandt.

Strategisch

“Dit wordt een satelliet die oorspronkelijk niet voor onderhoud was ontworpen”, benadrukt Ghonhee Lee, topman van Katalyst. Volgens hem zal de missie bewijzen dat het mogelijk is om vrijwel elke satelliet te bereiken en te ondersteunen, ook zonder speciale aansluitpunten. Het aangepaste ruimtevaartuig van Katalyst krijgt dan ook een robotarm die zich kan vastklemmen aan een aantal metalen randen op Swift. Deze randen zijn restanten van bevestigingen die destijds werden gebruikt voor het transport van de telescoop op aarde. De lancering van Link is gepland voor mei volgend jaar.

Het bijtanken, repareren of verplaatsen van satellieten geldt als een cruciale technologie, niet alleen voor wetenschappelijk gebruik, maar ook voor militaire toepassingen. Het Amerikaanse ministerie van defensie volgt de ontwikkelingen dan ook nauwgezet. Lee erkende te hopen dat Katalyst na afloop van de missie naar Swift aanvullende manoeuvreertests kan uitvoeren in samenwerking met het Amerikaanse Space Command. Hoewel Swift een civiele satelliet van de Nasa is, benadrukte Lee dat de implicaties verder reiken. “De betekenis van het project voor de strijd om het overwicht in de ruimte is zeer groot”, beklemtoonde hij.

China bewees deze zomer twee satellieten op korte afstand van elkaar te kunnen laten vliegen. In 2022 voerde het land al een test uit waarbij een ruimtevaartuig een andere satelliet vastgreep en naar een andere baan verplaatste. Amerikaanse functionarissen vrezen dat dergelijke technologie ook kan worden ingezet tegen hun eigen ruimtevaartuigen.

Katalyst bouwde zijn satellietservices uit na de overname van het bedrijf Atomos Space in april van dit jaar. Het bedrijf investeerde sindsdien 25 miljoen dollar in de ontwikkeling van de Link-ruimtevaartuigen. Volgens Lee mikken de kosten per eenheid op bedragen in de orde van enkele tot enkele tientallen miljoenen dollar. Dat is gevoelig lager dan de honderden miljoenen die traditionele satellieten vaak kosten.