managing21.be

De evolutie van de digitale technologie laat de gewone manier nagenoeg overal foto’s nemen en die nagenoeg onmiddellijk op het internet te plaatsen. Dat verandert volgens The Washington Post de manier waarop de wereld getuige is van de geschiedenis, om niet te spreken over het wangedrag van beroemdheden. Wat vroeger alleen opgeslagen werd door het menselijk geheugen, wordt volgens de krant nu uitgebreid en gedetaillerd wereldwijd verspreid.

De trend wordt gedreven door de verkoop van gsm-toestellen met ingebouwde camera’s. “Die werden in 2000 in Japan geintroduceerd en er zijn op dit ogenblik al wereldwijd meer dan 460 miljoen exemplaren verkocht,” stipt The Washington Post aan. “Tegen 2010 zal volgens specialisten de kaap van één miljard gehaald worden.”

Dit heeft grondige gevolgen gehad. “Door de beschikbaarheid van de beelden, gebruiken de politiediensten steeds meer foto’s als bewijsvoering tegen straatovervallers, terroristen en andere criminelen,” merkt de krant op. “Verzekeringsmaatschappijen doen eveneens beroep op digitaal fotomateriaal om hun ongevallendossiers te bestuderen. Een aantal gespecialiseerde persbureau’s verkoopt zelfs foto’s van zogenaamde burgerjournalisten aan de media.”

“Door de alomtegenwoordigheid van gsm-camera’s is ook de privéruimte van beroemdheden veel kleiner geworden,” voegt The Washington Post daar aan toe. “Het Schotse persbureau Scoopt heeft al foto’s verkocht van de Amerikaanse televisievedette Michelle Rodriguez, terwijl ze in een bar in New York wild aan het feesten was. Hetzelfde geldt voor Paris Hilton in Las Vegas. Kate Moss werd betrapt toen ze blijkbaar cocaine aan het snuiven was. De Britse prins Harry moest zich verontschuldigen voor zijn Nazi-uniform tijdens een gekostumeerd feestje.”

In 1993 werd de moord op de Amerikaanse president John F. Kennedy door één filmamateur vastgelegd. “Vandaag zouden wellicht honderden mensen de aanslag vanuit elke mogelijke hoek hebben vastgelegd,” voert de krant aan. “Volgens burgerjournalistiek-specialist Dan Gillmor zouden we daardoor veel meer hebben geweten over wat er toen in Dallas echt is gebeurd.”

Dat geldt volgens David Friend, redacteur bij Vanity Fair, verandert de burgerjournalistiek ook de willekeur van de overheid. “Regimes zoals het Duitse Nazi-bewind of de Zuid-Amerikaanse dictators slaagden er in het verleden in om bewijzen van verdwenen vijanden te verbergen, maar door de gsm-camera’s is dat heel wat minder evident. Het evenwicht is verplaatst. De macht ligt nu in de handen van de gewone burger. Men zal gezien worden en ter verantwoording geroepen worden voor zijn daden.”

Friend voegt er aan toe dat deze gsm-camera’s op het ogenblik van de terroristische aanslagen op de WTC-torens in New York nog niet ingeburgerd waren in de Verenigde Staten. “De historische verslaggeving zou veel vollediger geweest zijn, indien de slachtoffers in de torens en de gekaapte vliegtuigen foto’s en video’s hadden kunnen versturen over hun tragisch lot,” merkt hij op. “We komen steeds dichter bij de objectieve waarheid over historische gebeurtenissen.”

Kranten en andere media vragen hun publiek dan ook steeds meer om interessante foto’s binnen te sturen als supplement op het werk van professionele fotografen. Bovendien laten ook sociale netwerksites zoals YouTube toe om getuigenissen op grote schaal te verspreiden. Bovendien zijn er initiatieven zoals NowPublic, dat zichzelf een participatief nieuwsnetwerk noemt en nieuws en foto’s van burgerjournalisten op zijn website plaats. NowPublic zou nu al 31.000 verslaggevers hebben in 130 landen en zegt zich te baseren op de wijsheid van de massa.

Het Schotse persbureau Scoopt zegt wel evenwicht te willen houden tussen nieuwswaarde en privacy. “We proberen een gulden middenweg te volgen,” aldus eigenaar Kyle MacRae. “Maar de klok kan niet meer teruggedraaid worden. Ooit zal elk nieuwsverhaal eerst door een burgerjournalist aangebracht worden.”