managing21.be

De voorbije tien jaar is het aantal verkeersdoden in de Afrikaanse regio aanzienlijk gestegen. Daarmee vormt het continent een uitzondering op een wereldwijde trend, die het aantal slachtoffers tijdens diezelfde periode heeft zien afnemen. Dat blijkt uit een rapport van de World Health Organization (WHO). De toename van het aantal Afrikaanse verkeersdoden moet volgens de studie aan verschillende oorzaken worden toegeschreven. Tegelijkertijd wordt opgemerkt dat de inferieure verkeersveiligheid in Afrika een belangrijke bedreiging voor de volksgezondheid vormt.

In 2021 kwamen in Afrika bij verkeersongevallen bijna 250.000 mensen om het leven. Tegenover het jaar 2010 betekent dit een toename met 17 procent. Wereldwijd kon er tijdens diezelfde periode nochtans een daling met 5 procent worden gemeld. Afrika herbergt 15 procent van de totale wereldbevolking en heeft 3 procent van de wereldwijde autovloot in handen, maar toch heeft het continent een aandeel van bijna 20 procent in het wereldwijde aantal verkeersdoden.

Vooral voetgangers lopen in het Afrikaanse wegverkeer grote risico’s. – Foto: Pixabay/Joseph Sandala

“Er kunnen verschillende redenen worden gevonden voor de slechte prestaties die Afrika op het gebied van verkeersveiligheid laat optekenen”, werpt Matshidiso Moeti, directeur van de Afrikaanse divisie van de World Health Organization, op. “Er moet op het gebied van verkeersveiligheid in Afrika zeker gewag worden gemaakt van inadequate wetten en normen. Geen enkel land in de regio heeft momenteel wetten die op de belangrijkste risicofactoren op het gebied van verkeersveiligheid – overdreven snelheid, dronkenschap achter het stuur en inbreuken tegen het gebruik van motorhelmen, veiligheidsgordels en kinderstoelen.”

“De bevindingen van dit rapport wijzen erop dat het wegverkeer in vele Afrikaanse landen een ernstig probleem voor de volksgezondheid, waarbij honderdduizenden levens onnodig verloren gaan”, merkt Matshidiso Moeti op. Volgens het rapport zijn vooral mannen tussen vijftien en vierenzestig jaar het slachtoffer van verkeersongevallen. Kwetsbare weggebruikers zoals motorrijders, fietsers en voetgangers worden het zwaarst getroffen. Daarbij wordt opgemerkt dat het aantal verkeersdoden onder motorrijders de voorbije tien jaar een verdubbeling heeft moeten optekenen.

Weinig vooruitgang

Nog wordt opgemerkt dat weinig Afrikaanse landen vooruitgang hebben geboekt bij het opzetten van systemen die alternatieve vervoerswijzen – zoals wandelen of fietsen – of een efficiënt openbaar vervoer mogelijk maken. “Deze zogenaamde multimodale transportsystemen zijn rechtvaardiger, milieuvriendelijker en veiliger voor weggebruikers”, wordt in het rapport benadrukt. Momenteel is Afrika een van de snelst groeiende markten voor gebruikte voertuigen. Over een periode van tien jaar is de totale voertuigregistratie bijna verdubbeld, terwijl de registratie van tweewielers en driewielers is verdrievoudigd. Slechts dertien Afrikaanse landen hebben echter een nationale strategie om het wandelen en fietsen te bevorderen.

Aangestipt wordt dat er weliswaar vooruitgang is geboekt met de invoering van wetten voor een betere veiligheidsuitrusting in voertuigen, maar tegelijkertijd blijft de bescherming van voetgangers grotendeels onaangeroerd. Bovendien blijkt ook de wegeninfrastructuur op het vlak van veiligheid bijzonder laag te scoren. Slechts een klein percentage van de wegen voldoet aan normen die voor de verschillende categorieën weggebruikers aanvaardbaar zijn”, voert de internationale gezondheidsorganisatie aan.

Er wordt nog aangevoerd dat Afrikaanse landen relatief beperkte informatie over fatale verkeersongevallen kunnen verstrekken. “Momenteel leggen de meeste systemen voor verkeersgegevens in Afrika alleen verkeersgerelateerde sterfgevallen vast”, voert de internationale gezondheidsorganisatie aan. “Er wordt zelden informatie verzameld over gewonden en de aard van de opgelopen letsels.”

Ook over de mogelijke gevolgen op middellange en lange termijn – zoals invaliditeit – is weinig informatie beschikbaar. Minder dan een derde van de Afrikaanse landen beschikt ook over voldoende capaciteit voor de behandeling en revalidatie van slachtoffers. De World Health Organization werkt inmiddels met diverse Afrikaanse landen samen om voor die problemen oplossingen aan te reiken. Dat heeft onder meer in een aantal landen, zoals Zambia, geleid tot een verbetering van de capaciteit om gegevens over verkeersdoden te verzamelen en te rapporteren.

De Verenigde Naties hebben zich tot doel gesteld om het aantal doden en gewonden bij verkeersongevallen tegen het einde van dit decennium wereldwijd te halveren. “In Afrika moeten daarom gerichte inspanningen worden gedaan om een reeks maatregelen te kunnen doorvoeren, zodat op het Afrikaanse continent strategieën voor de nationale verkeersveiligheid kunnen worden versterkt”, voert de World Health Organization aan. “Die maatregelen omvatten onder meer een bevordering van duurzame transportsystemen, de uitbouw van superieure wetgevende kaders voor verkeersveiligheid, investeringen in systemen voor databeheer, een efficiëntere respons na ongevallen en doelgericht onderzoek.”

Meer over dit onderwerp:

• Verkeersongevallen zorgen wereldwijd voor 1,9 miljoen overlijdens per jaar
• Betere verkeersveiligheid nodig om fietsen in Europa te kunnen stimuleren
• Transport for London investeert 80 miljoen pond in verkeersveiligheid
• Verenigde Naties willen risico op pedal-error aanpakken
• Meeste Afrikaanse steden tonen bijzonder weinig aandacht voor voetgangers