Sipri betwist aangegeven defensiebudgetten lidstaten Navo
Posted by managing21 on mei 7th, 2026
Het Stockholm International Peace Research Institute (Sipri) betwist de bewering van de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (Navo) dat vorig jaar alle 32 lidstaten van de militaire alliantie de norm van 2 procent van het bruto binnenlands product voor defensie-uitgaven hebben gehaald. Volgens de denktank bereikten in werkelijkheid slechts 23 lidstaten die drempel daadwerkelijk.
De Navo schatte vorig jaar dat al haar leden aan de doelstelling voldeden, maar volgens Sipri bestaat er twijfel over de gehanteerde berekeningsmethode. Onderzoeker Jade Guiberteau Ricard stelde tegenover Euractiv dat de lidstaten van de Navo een sterke politieke prikkel hebben om hun inzet voor het bondgenootschap te benadrukken, mogelijk via opgeblazen cijfers, mede door de onzekerheid over de Amerikaanse steun aan de alliantie.
Als voorbeeld noemt het vredesinstituut Italië. Het Sipri berekende dat Rome vorig jaar ongeveer 41,1 miljard euro aan defensie uitgaf. Dat is dicht bij het Navo-cijfer van 41,7 miljard euro. Volgens Sipri is echter het bedrag aan overige uitgaven – dat volgens de Navo-definitie meetelt, maar volgens het Sipri niet als defensie-uitgave geldt – sinds 2022 is gestegen en in 2025 een niveau van 5,6 miljard euro heeft bereikt.
De Navo stelde afgelopen zomer – onder druk van de Amerikaanse president Donald Trump – een nieuwe uitgavendoelstelling voor 2035 vast. Tegen dat ogenblik zouden de lidstaten 5 procent van hun bruto binnenlands product aan defensie moeten besteden. Daarvan moet 3,5 procent naar kernuitgaven voor defensie gaan en 1,5 procent naar bredere veiligheidsgerelateerde investeringen.
Het Sipri uit zorgen over het ontbreken van een duidelijke definitie van welke uitgaven precies meetellen voor die aanvullende 1,5 procent. Die categorie omvat momenteel investeringen in onder meer bescherming van kritieke infrastructuur, netwerkbeveiliging, civiele paraatheid, innovatie en versterking van de defensie-industrie.
Transparantie
Volgens Ricard kan de vervaging tussen militaire en veiligheidsgerelateerde uitgaven leiden tot een creatieve boekhouding en tot het herclassificeren van eerder niet-militaire uitgaven als defensie-uitgaven om politieke doelstellingen te halen. Zonder duidelijke specificatie bestaat volgens haar het risico dat militaire uitgaven worden overschat, wat transparantie en publieke controle bemoeilijkt.
Het Sipri schat dat de Navo vorig jaar in totaal 1.351 miljard euro aan defensie uitgaf. Europese bondgenoten, inclusief Turkije, waren samen goed voor 477,7 miljard euro. De militaire uitgaven in Europa zijn daarmee verdubbeld ten opzichte van tien jaar geleden, na een jaarlijkse stijging van 14 procent.
Binnen Europa voerden Polen en Letland de ranglijst qua defensie-uitgaven als percentage van het bruto binnenland product, met respectievelijk 4,5 procent en 3,6 procent, aan. Duitsland gaf met 97,5 miljard euro in absolute termen het meeste uit. Spanje, dat herhaaldelijk bekritiseerd werd door Donald Trump vanwege zijn beperkte defensie-uitgaven, verdubbelde zijn budget tot 34,4 miljard euro.
De Verenigde Staten, ondanks een daling van de defensie-uitgaven met 7 procent, investeerden 815,2 miljard euro in defensie. Daarmee namen zij ongeveer een derde van de wereldwijde militaire uitgaven voor hun rekening.