De vraag naar de groene thee matcha kent wereldwijd een sterke toename, maar recordtemperaturen in Japan hebben de productie van de drank dit jaar afgeremd. Dit heeft de aanvoer van het product op de markt ondermijnd, waardoor de prijzen voor matcha tot recordhoogtes zijn gestegen. Dat hebben een aantal insiders tegenover het persbureau Reuters gezegd.

De regio Kyoto vertegenwoordigt ongeveer een kwart van de Japanse productie van tencha – de gedroogde theebladeren die tot matcha worden vermalen – maar werd de voorbije zomer getroffen door zware hittegolven. Hierdoor moest de recentste oogst van matcha, tijdens de maanden april en mei, met zwakke opbrengsten afrekenen.

“De zomer van vorig jaar was zo heet dat de struiken beschadigd raakten, waardoor we niet zoveel theebladeren konden plukken”, merkte teler Masahiro Yoshida tegenover Reuters op. “Normaal levert een oogst een voorraad van twee ton op. Maar dit jaar konden we slechts 1,5 ton tencha oogsten.”

De wereldwijde vraag naar matcha is de voorbije jaren sterk gestegen, gedreven door de millennials en Generation Z, die vaak op zoek zijn naar gezondere keuzes. Hippe cafés wereldwijd bieden matcha lattes, smoothies en desserts aan. De fijngemalen thee wordt gewaardeerd om zijn antioxidanten en heeft ook een hoger cafeïnegehalte dan andere groene theevariëteiten.

De virale aandacht op sociale media het voorbije najaar heeft de vraag een enorme boost gegeven, waardoor sommige groothandelaren, zoals de groep Tealife uit Singapore, geregeld aankooplimieten hebben geïntroduceerd. Yuki Ishii, de oprichter van Tealife, zei dat de vraag naar matcha bij klanten het voorbije jaar een vertienvoudiging heeft gekend en nog steeds stijgt, ook nu de beschikbare hoeveelheid uit Japan afneemt.

Recordhoogtes

Volgens de Japanese Tea Production Association produceerde Japan het voorbije jaar 5.336 ton tencha. Dat is bijna 2,7 keer meer dan tien jaar voordien. Steeds meer Japanse boeren zijn immers op de teelt van tencha overgeschakeld. De vereniging verwacht echter dit jaar een lagere productie van matcha. “Velen hoopten op een hogere oogst dit jaar, zodat een ??deel van de tekorten zou kunnen worden weggewerkt”, benadrukte Marc Falzon, topmlan van de theefabriek Ooika Co uit New Jersey. “Het lijkt er echter op dat dit niet zal gebeuren.”

De Japanse export van groene thee, waaronder matcha, bereikte vorig jaar een niveau van 36,4 miljard yen (252 miljoen dollar). Dat betekende een stijging met 25 procent tegenover het jaar voordien. Die groei werd volgens het Japanse ministerie van landbouw grotendeels gedreven door de toenemende vraag naar theepoeders zoals matcha. In volume steeg de Japanse export van groene thee dat jaar met 16 procent.

De prijzen voor tencha zijn tot recordhoogtes gestegen. Een veiling in Kyoto in mei bracht 8.235 yen per kilogram op. Dat betekende een stijging van 170 procent ten opzichte van het jaar voordien. De prijs steeg ook ruim boven het vorige record van 4.862 yen per kilogram, dat in 2016 werd gevestigd. “De Japanse producenten proberen de matchaproductie te verhogen, maar dat zal het huidige tekort niet oplossen”, waarschuwde Falzon. “De nieuwe velden die worden aangeplant, hebben immers vijf jaar nodig vooraleer er kan worden geoogst. Ik vermoed dan ook dat er nog dramatischer prijsstijgingen zullen volgen.”

De wereldwijde aanvoer van koffie zou binnen drie jaar kunnen verbeteren. Dat is te danken aan een aantal nieuwe plantages, die door de recordhoge prijzen zijn gestimuleerd, de productie zijn gestart. Dat heeft Vanusia Nogueira, directeur van de International Coffee Organization (ICO), op een evenement van Cecafe, een Braziliaans exporteur van koffie, gezegd. De vooruitzichten zijn volgens Nogueira echter afhankelijk van het feit of de marktomstandigheden gunstig genoeg blijven voor de telers om hun gewassen te behouden. 

De wereldwijde koffieaanvoer wordt momenteel met aanzienlijk tekorten geconfronteerd. Dat is een gevolg van een jarenlange periode van bijzonder lage productieniveaus, veroorzaakt door extreme weersomstandigheden in belangrijke productiegebieden. Die tekorten hebben de prijzen op de wereldwijde koffiemarkt opgedreven. Nogueira zei dat het ongeveer drie jaar kan duren vooraleer nieuwe koffieplantages de aanvoer op de markt kunnen verbeteren. Op dat ogenblik zou dan ook een extra aanbod op de markt kunnen worden verwacht.

Nogueira zei nog dat de aanhoudende tekorten op de wereldwijde koffiemarkt volgend jaar zouden kunnen worden afgebouwd, maar dat is volgens haar afhankelijk van de weersomstandigheden in de belangrijkste producerende landen, zoals Brazilië, Colombia en Vietnam. “Een oplossing van de tekorten zal voor een groot deel afhangen van het klimaatprobleem, benadrukte Nogueira, die er daarbij aan herinnerde dat de Braziliaanse oogst in juli nog steeds door een mogelijke vorst zou kunnen worden bedreigd.

Teddy Esteve, directeur van Ecom Agroindustrial Corp, wees tijdens hetzelfde evenement anderzijds op de veerkracht van de wereldwijde koffieconsumptie. “Met een koffieprijs van 4 dollar per pond kon worden verwacht dat de consumptie zou dalen”, beklemtoonde Esteve. “Uiteraard was er geen groei, behalve in sommige landen, maar de cijfers tonen dat de daling minder zwaar was dan we hadden verwacht. De sector kan zich verheugen in het feit dat de consument niet zonder koffie kan.”

Ook Nicolas Tamari, chief executive van Sucafina, toonde zich ook gematigd optimistisch over de toekomst van de koffiemarkt. “Ik had een grotere daling in de consumptie verwacht”, stipte hij aan. Hij wees erop dat logistieke problemen in sommige gebieden het moeilijker maakten om de vraag nauwkeuriger in te schatten. Tamari voegde eraan toe op de wereldwijde markt een groei van 1 procent per jaar te verwachten. De wereldwijde koffieconsumptie zal volgens hem dit jaar mogelijk een volume van 174 miljoen balen bereiken.

Volgens Luiz Fernando dos Reis, commercieel directeur van de Braziliaanse koffiecoöperatie Cooxupe, zal het herstel van de wereldwijde koffievoorraden, na opeenvolgende tekorten in de balans tussen vraag en aanbod, op zijn minst een paar goede oogsten vergen. “Zelfs met een verwachte grote oogst volgend seizoen in Brazilië, de grootste producent en exporteur van koffie in de wereld, moet voor de koffieconsumenten mogelijk geen onmiddellijke verlichting worden verwacht”, merkt hij op.

“Ik geloof niet dat de industrie in staat zal zijn om de voorraden snel aan te vullen”, betoogde dos Reis. “Ik denk dat we daarvoor minstens twee goede oogsten nodig hebben. Zelfs wanneer Brazilië in het seizoen 2026-2027 op een grote oogst kan rekenen, zal het wellicht moeilijk zijn om datzelfde ook met de daaropvolgende oogst te realiseren. Arabica, de belangrijkste koffiesoort die in Brazilië wordt verbouwd, kent immers een tweejaarlijkse cyclus van hoge en lage opbrengsten kent.”

“Om de voorraden van vier jaar geleden aan te vullen, zullen er – als alles goed gaat – minstens twee jaar van zeer goede oogsten nodig zijn”, beklemtoonde Charles Chiapolino, directeur koffieonderzoek bij de Louis Dreyfus Company. “We weten heel goed hoe moeilijk het is om het klimaat twee jaar achter elkaar wereldwijd gelijk te houden. Dat is bijna onmogelijk.”

Samenloop factoren

Koffie is na water de meest geconsumeerde drank te wereld. Wereldwijd worden dagelijks 2,6 miljard koppen koffie gedronken. Maar de drank is recent gevoelig duurder geworden. Op amper één jaar tijd heeft de koffieprijs nagenoeg een verdubbeling gekend. Dat fenomeen is echter niet alleen een gevolg van de inflatie. Er is immers sprake van een complexe mix van wereldwijde problemen die de koffiesector in de problemen brengen.

De prijsstijgingen worden veroorzaakt door een samenloop van factoren. Koffie wordt verhandeld op wereldwijde beurzen en speculatie heeft de prijzen opgedreven zonder dat de telers daar baat bij hebben. Ondertussen hebben extreme weersomstandigheden in topproducerende landen zoals Brazilië, Colombia en Vietnam tot slechte oogsten geleid. De problemen worden nog verergerd door verstoorde toeleveringsketens, politieke instabiliteit en een tekort aan scheepscontainers. Dat heeft tot een volatiele markt geleid.

“Importeurs ontvangen minder zendingen en door bekommernissen over mogelijke schimmels en besmettingen worden ook de kwaliteitscontroles strenger”, merken experts op. “Sommige koffiebranders geven aan beveiliging nodig te hebben om hun bonen tegen diefstal te beschermen, maar komen vaak ook in conflict met supermarkten, die de hogere kosten voor het product niet willen dragen.”

“De koffieprijs is niet alleen afhankelijk van vraag en aanbod”, stippen de experts nog aan. “De klimaatverandering maakt de koffieteelt steeds moeilijker, terwijl een nieuwe regelgeving in de Europese Unie binnenkort bewijs zal vereisen dat koffiebonen niet verband houden met ontbossing. Dit vergroot de druk op producenten. Heffingen, met name op Robusta-bonen uit Vietnam, veranderen bovendien de wereldwijde handelsroutes. Mogelijk is het tijdperk van goedkope koffie voorbij.

Meer over dit onderwerp:

• Koffieprijzen nog steeds op zoek naar duidelijke richting

Een groep landen – waaronder de Europese Unie, de Dominicaanse Republiek, Panama en Honduras – heeft bij de Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora (Cites), die de handel in beschermde dieren beperkt, een voorstel voor een grotere bescherming van de paling ingediend. Het dossier zal door Cites in november op een meeting in Oezbekistan worden besproken.

Indien het voorstel wordt aanvaard, zal de internationale handel in een grote reeks palingsoorten streng worden gereglementeerd. Japan heeft echter al aangekondigd zich tegen de maatregel te zullen verzetten.

Er zijn al diverse maatregelen genomen om de bescherming van de paling te versterken. Cites heeft de Europese paling in 2009 aan een strengere regelgeving onderworpen. In 2016 werd vervolgens een voorstel van de Europese Unie aangenomen om een ??onderzoek uit te voeren naar de wereldwijde palinghandel. Volgens de Europese Unie werd die handel immers door een gebrek aan transparantie gekenmerkt.

De Europese Unie heeft nu voorgesteld om alle palingsoorten, inclusief de Japanse en Amerikaanse paling, aan een aantal internationale regels te onderwerpen. Hierdoor zouden exporterende landen verplicht worden om met vergunningen te werken. In een reactie op de aankondiging van het nieuwe voorstel heeft Shinjiro Koizumi, de Japanse minister van landbouw, al gezegd dat zijn land zich zal verzetten tegen elke oproep om de paling aan een lijst van bedreigde diersoorten toe te voegen, waardoor de handel in de vissoort zou worden beperkt.

Unagi

Paling wordt wereldwijd gegeten, maar is vooral populair in Japan, waar de vis unagi wordt genoemd en traditioneel gegrild wordt geserveerd. Minister Koizumi vertelde dat zijn land de voorraad Japanse paling – in samenwerking met buurlanden China, Taiwan en Zuid-Korea – zorgvuldig beheert. “De palingpopulatie is voldoende groot en de soort loopt geen risico om door de internationale handel met uitsterven te worden bedreigd”, beklemtoonde hij.

De palingpopulatie is onderverdeeld in negentien soorten, waarvan een groot deel wordt bedreigd door onder meer habitatverlies, vervuiling, overbevissing en migratiebarrières. In 2014 werd de Japanse paling door de International Union for Conservation of Nature (IUCN) aangemerkt als een bedreigde soort. Tot een aanduiding als ernstig bedreigde soort werd toen echter niet overgegaan. De bescherming van de paling wordt bemoeilijkt door hun complexe levenscyclus, die zich over een bijzonder groot gebied uitspreidt. Bovendien blijven er nog veel onduidelijkheden over de voortplanting van het dier.

Koizumi Shinjiro zegt dat Japan andere landen zal aansporen om het voorstel voor een grotere regulering gezamenlijk te verwerpen. De Europese paling valt al onder de handelsbeperkingen van Cites. Het Japanse Visserijbureau zegt dat het land voor ongeveer 70 procent van de palingconsumptie afhankelijk is van import. “Indien de handel in Japanse paling wordt gereguleerd, zal de import stagneren en zullen de prijzen oplopen”, wordt eraan toegevoegd.

Meer over dit onderwerp:

• Japanse consumenten krijgen vaak Amerikaanse paling op het menu
• Europese Unie mag in Britse wateren op paling blijven vissen
• Japanners ook geïnteresseerd in paling uit visboerderijen
• Europese paling massaal naar Azië gesmokkeld
• Ook Amerikaanse paling als ernstig bedreigde soort bestempeld

Mensen walgen van het idee om insecten te eten, ondanks hun lagere planetaire kosten in vergelijking met traditioneel vee. Recente pogingen om mensen aan te moedigen insecten te eten, zijn dan ook gedoemd te mislukken. Dat blijkt uit een studie onder leiding van wetenschappers bij het Insect Institute. Door dit fenomeen is het volgens de onderzoekers onwaarschijnlijk dat insecten mensen zullen helpen om af te stappen van de milieuschadelijke gewoonte van vleesconsumptie.

Het kweken en eten van insecten is de voorbije jaren aangeprezen als een duurzamer alternatief voor de consumptie van traditioneel vlees, dat door de veeteelt zwaar op het leefmilieu weegt. Veeteelt is immers een vooraanstaande oorzaak van ontbossing, is verantwoordelijk voor meer dan de helft van de wereldwijde watervervuiling en vormt een belangrijke bron van broeikasgassen die tot de klimaatverandering bijdragen.

“Desondanks is het onwaarschijnlijk dat de veel lagere planetaire kosten van het kweken en eten van insecten zoals krekels, sprinkhanen en mieren zullen worden gerealiseerd”, waarschuwen de wetenschappers. “Mensen, vooral in westerse landen, walgen immers nog steeds van het idee om dit type voeding te consumeren. “Uit opiniepeilingen in de Verenigde Staten en Europa is gebleken dat maar liefst 91 procent van de respondenten bereid zou zijn om een plantaardig alternatief voor vlees te consumeren, maar bij insecten daalt dat cijfer tot amper 20 procent.”

Naast een culturele afkeer, zijn er volgens de onderzoekers ook economische barrières tegenover de consumptie van insecten en aanverwante dieren. “De meeste bedrijven besluiten zich te richten op de productie van dit soort voeding voor dierlijke consumptie en niet voor de menselijke keuken”, zeggen de wetenschappers nog. “Gezien deze uitdagingen lijkt het dan ook moeilijk te begrijpen op welke manier voedingsmiddelen op basis van insecten een belangrijk alternatief voor de traditionele vleesvervangers zouden kunnen worden.”

Hoewel veel mensen de wens uiten om duurzaam geproduceerd voedsel te eten, hebben relatief weinig consumenten in westerse landen het vegetarisme en veganisme omarmd. Ondertussen wordt verwacht dat de wereldwijde vleesconsumptie de volgende decennia door de stijgende vraag van een nieuw welvarende groep in landen zoals China zal toenemen. Dit legt extra druk op het land, de waterwegen en het klimaat.

Denemarken

“We hebben beperkte middelen en we moeten die besteden aan de meest veelbelovende alternatieven”, benadrukt onderzoeksleider Dustin Crummett, directeur van het Insect Institute. “Het blijkt dat gekweekte insecten consequent de laagste score behalen van alle vleesvervangers en dat de daadwerkelijke markt voor dit type producten ongelooflijk klein is, zelfs in landen met een traditie van insectenconsumptie. Er zijn weliswaar pogingen gedaan om insecten in producten zoals snackrepen en brood te verwerken, maar ze worden geen producten die de vleesconsumptie daadwerkelijk zouden verminderen.”

“Ook de uitgebreide berichtgeving over het eten van insecten heeft geen groot verschil gemaakt”, beklemtoont Crummett. “Mensen reageren nog steeds sterk negatief op insecten, die niet op een culturele geschiedenis kunnen terugvallen. Het veranderen van langdurige culinaire tradities en diepgewortelde afkeer is moeilijk van bovenaf te bewerkstelligen. Indien een dergelijk streven wel gemakkelijk resultaten zou opleveren, zouden meer mensen plantaardig voedsel eten.”

Tot nu toe hebben weinig regeringen significante stappen gezet om de vleesconsumptie te beteugelen, ondanks de enorme impact op het leefmilieu. Er wordt immers voor politieke tegenwerking gevreesd. Denemarken heeft inmiddels echter een mogelijk model voor de aanpak van het probleem gepresenteerd. Het land stelde in 2023 een plan voor om de vleesconsumptie te verminderen en de aanvoer van plantaardige voedingsmiddelen te vergroten.

“Plantaardige voedingsmiddelen zijn de toekomst”, merkte Jacob Jensen, de Deense minister van landbouw en visserij, destijds op. “Indien we de klimaatvoetafdruk binnen de landbouwsector willen verkleinen, moeten we allemaal meer plantaardige voedingsmiddelen eten.” Crummett merkte op dat dit Deense plan een goed startpunt was om een ??alternatief te creëren voor de simpele hoop dat mensen overstappen op insecten.

“Men moet de mensen tegemoetkomen”, benadrukte Crummett. “Men moet het voedsel makkelijk en smakelijk maken en niet alleen maar moraliserende boodschappen uitsturen. Zodra het publiek toegang krijgt tot alternatieve producten die op het gebied van smaak, prijs en gemak superieur zijn, zal de impact van de veehouderij in de voedingsindustrie kunnen worden verminderd.”

In Rusland zijn de marktprijzen voor groenten die nodig zijn voor de bereiding van borsjt, een cruciaal onderdeel van de Russische maaltijd, sterk opgelopen. Dat heeft de Russische zakenkrant Kommersant gemeld op basis van cijfers van Rosstat, het Russische bureau voor de statistiek.

De zogenaamde borsjtindex wordt gebruikt als indicator voor de economische welvaart in Oost-Europese landen, aangezien de ingrediënten van de traditionele soep basisproducten bevatten die in de regio in de keukens vaak kunnen worden aangetroffen.

Naast aardappelen, die het voorbije jaar een duizelingwekkende prijsstijging van 166,5 procent lieten optekenen, werden daarbij vooral uien en witte kool beduidend duurder. Tijdens de maand mei moest in Rusland voor een kilogram uien een bedrag van 72,3 roebel (0,91 dollar) worden betaald. Die kost lag 87,2 procent hoger dan tijdens dezelfde maand vorig jaar. Bij witte kool was er sprake van een stijging met 56,8 procent tot 75,2 roebel. Bij bieten en tomaten was er sprake van een prijsstijging met respectievelijk 11,9 procent en 1,2 procent.

De tegenvallende oogstopbrengsten vormden volgens analisten een van de belangrijkste factoren achter de prijsstijging. Uien en witte kolen werden in hun belangrijkste teeltgebieden, de regio Volgograd, geconfronteerd met een zware droogte, terwijl er ook problemen met de watervoorziening zouden zijn gebleken. Landbouwers voegden eraan toe dat de stijgende kosten voor meststoffen en gewasbeschermingsmiddelen de productiekosten voor de telers hebben opgedreven.

Het Russische ministerie van landbouw heeft aangegeven dit jaar de gebieden voor groenteteelt te willen uitbreiden. Die beslissing zou de prijzen het volgende oogstseizoen moeten helpen stabiliseren. Rusland wordt met een aanhoudende inflatie geconfronteerd. Het aandeel van het inkomen van de Russen dat aan boodschappen wordt besteed, heeft het hoogste niveau sinds de uitbraak van de oorlog tegen Oekraïne bereikt. Gemiddeld ging in april dit jaar 34,6 procent van de uitgaven van Russische huishoudens naar voedsel, tegenover 33 procent begin dit jaar en 28,6 procent in april vorig jaar.

Aardappelen

De Russische president Vladimir Poetin heeft al enkele tijd geleden toegegeven dat zijn land met zware aardappeltekorten, te wijten aan tegenvallende oogsten, wordt geconfronteerd. Geen enkel voedingsmiddel heeft in Rusland een snellere prijsstijging gekend dan aardappelen. Er wordt aan toegevoegd dat aardappelen de hoogste jaarlijkse prijsstijging hebben laten optekenen sinds in 2002 werd gestart met het opstellen van statistieken over de prijzen van de Russische voedingsmiddelen.

In de groothandel is Rusland voor aardappelen zelfs het duurste land ter wereld geworden. Begin april van dit jaar moest in de Russische groothandel voor een kilogram aardappelen 42,4 roebel (0,53 dollar) worden betaald. Dat betekende een stijging met 285,5 procent tegenover hetzelfde tijdstip vorig jaar. Wereldwijd moet voor aardappelen in de groothandel gemiddeld een bedrag van ongeveer 15,5 roebel worden betaald.

De prijsstijging volgt op een slechte oogst als gevolg van ongewone vorst en langdurige droogte. Vorig jaar produceerde Rusland 7,3 miljoen ton aardappelen. Dat is 1,2 miljoen ton minder dan het jaar voordien. Oksana Lut, Russisch minister van landbouw schat dat de binnenlandse vraag jaarlijks rond de 8 miljoen ton bedraagt. Als reactie hierop heeft de Russische regering vanaf januari belastingvrije import van aardappelen uit zogenaamde bevriende landen toegestaan.

Boris Tsjernysjov, de vicevoorzitter van de Doema, heeft opgeroepen tot tijdelijke overheidsregulering van de aardappelprijzen in de detailhandel. “Aardappelen worden soms het tweede brood genoemd”, schreef Tsjernysjov in een brief aan Maxim Resjetnikov, de Russische minister van economische ontwikkeling. “Scherpe prijsschommelingen van een dergelijk maatschappelijk belangrijk product leggen een zware druk op de budgetten van miljoenen gezinnen.”

Een aantal regionale leiders hebben het heft al in eigen handen genomen. de gouverneur van de regio Kaliningrad, Aleksej Besprozvannykh, de gouverneur van de regio Kaliningrad, besliste om de export van aardappelen uit de regio te verbieden. Daarmee reageerde hij op de stijging van de lokale prijzen, nadat er tekorten waren beginnen te ontstaan.

Meer over dit onderwerp:

• Vladimir Poetin rekent op aanvoer Wit-Russische aardappelen
• Koffiesector wil klimaatbestendige variëteiten ontwikkelen
• Cruciale teelten dreigen helft van oogstgebieden te verliezen
• Consumenten blijven op hun hoede voor digitale prijslabels
• Ondanks hogere prijzen blijven de koffieprijzen stijgen
• Voedingssector in Europa ook belangrijke toeristische markt
• Visboerderijen produceren bijna 100 miljoen ton per jaar
• Braziliaans bedrijf Future Cow produceert melk zonder koeien
• Geopolitieke ontwikkelingen bedreigen zekerheid voedingssector
• Canadese landbouwers lijken tarwe boven koolzaad te verkiezen

Corona is wereldwijd het meest waardevolle biermerk. De Mexicaanse brouwer slaagde er daarmee in om de titel voor het tweede jaar op rij in de wacht te slepen. Dat blijkt uit een rapport van consultant Kantar. Corona is eigendom van het Braziliaans-Amerikaans-Belgische concern AB InBev, dat in de top tien van meest waardevolle wereldwijde biermerken acht vermeldingen heeft verzameld.

“In 2024 realiseerde AB InBev een recordomzet en liet een winstgroei van 15 procent optekenen”, verduidelijkte Kantar. “Corona kon dat jaar buiten zijn thuismarkt een dubbele groei realiseren. Bij het alcoholvrije merk Corona Cero was er zelfs sprake van een drievoudige groei. Corona Cero is het eerste biermerk dat het Internationaal Olympisch Comité sponsort en maakte vorig jaar zijn debuut op de Olympische Spelen van Parijs. Corona vierde vorig jaar zijn eeuwfeest met evenementen over de hele wereld.”

Corona gaat in de ranglijst van Kantar Budweiser, dat eveneens onderdeel vormt van AB InBev, vooraf. “Budweiser blijft goede prestaties optekenen. Dat geldt vooral in markten zoals China, waar het merk cultureel resonerende campagnes aflevert en inspeelt op ogenblikken van nationale fierheid. Budweiser is een merk dat een wereldwijde verspreiding succesvol combineert met een sterke lokale relevantie.”

Lange termijn

Heineken werd als derde gerangschikt, gevolgd door Modelo, Michelob Ultra, Brahma, Bud Light, Skol, Stella Artois en Guinness. Michelob Ultra, dat tegenover vorig jaar één plaats steeg, kreeg de Kantar Brand Growth Award, die wordt uitgereikt aan het merk dat de grootste jaarlijkse groei in merkwaarde heeft gerealiseerd. In de top tien behoren alleen Heineken en Guinness niet tot de portfolio van AB Inbev. “Beide merken tonen, net zoals Budweiser, een sterke groei te kunnen realiseren door hun aanwezigheid in belangrijke lokale markten – zoals Heineken in Brazilië en Guinness in Afrika – opmerkelijk te versterken”, geeft Kantar aan.

“Dat Corona in hetzelfde jaar dat het merk zijn eeuwfeest viert, wordt erkend als het meest waardevolle biermerk ter wereld, toont de kracht van het bouwen van merken voor de lange termijn”, benadrukte Marcel Marcondes, chief marketing officer van AB Inbev, op de aankondiging van Kantar. “Dat acht van de tien meest waardevolle biermerken tot AB InBev behoren, toont de focus van de groep op de groei van zijn megamerken door middel van klantgerichtheid, consistentie en effectiviteit.”

“Met de juiste investeringen en strategische focus hebben merken een enorm potentieel om de groei van hun eigenaars te stimuleren”, beklemtoonde Chris Jansen, chief executive van Kantar. “AB InBev is hiervan een perfect voorbeeld. Door middel van Corona en hun andere merken heeft het concern het vermogen ontwikkeld om te excelleren in het licht van veranderend consumentengedrag.”

De klimaatverandering en de inkrimping van het wildbestand verergeren de chocolodecrisis in de Europese Unie. Dit creëert een extreem zorgwekkend beeld voor de voedselbestendigheid. Dat blijkt uit een rapport van het Britse bureau Foresight Transitions in opdracht van de European Climate Foundation.

Cacao is een van de zes grondstoffen – naast koffie, soja, rijst, tarwe en maïs – die bijzonder kwetsbaar zijn voor milieubedreigingen. Meer dan twee derde van de voorraden van deze producten die in 2023 in de Europese Unie werden ingevoerd, was volgens Foresight Transitions immers afkomstig uit landen die niet goed voorbereid zijn op klimaatverandering. Bij cacao, tarwe en maïs kwam volgens het rapport twee derde van de import uit landen die niet meer op een intacte biodiversiteit konden rekenen.

De onderzoekers stellen dat de schade aan de voedselproductie door de klimaatverandering werd verergerd door een afname van de biodiversiteit, waardoor landbouwbedrijven minder veerkrachtig zijn geworden. “Dit zijn niet zomaar abstracte bedreigingen”, benadrukte onderzoeksleider Camilla Hyslop. “Er is nu al sprake van situaties die een schadelijke impact hebben op de bedrijven en de tewerkstelling, maar tevens een negatieve impact hebben op de beschikbaarheid en prijs van voedsel voor consumenten. Deze situaties worden steeds erger.”

De onderzoekers ontdekten dat het grootste deel van de import van de onderzochte producten afkomstig was uit landen die op het gebied van weerstand tegen de klimaatverandering en het verlies aan biodiversiteit een lage tot matige score haalden. Sommige voedselproducten toonden tegenover deze uitdagingen een bijzondere kwetsbaarheid.

De Europese Unie importeerde 90 procent van zijn maïs uit landen met een lage tot matige weerstand tegen de klimaatverandering en 67 procent uit landen met een lage tot matige weerstand tegen het verlies aan biodiversiteit. Voor cacao, een belangrijk ingrediënt in de chocolade-industrie dat niet in Europa zelf wordt verbouwd, liep de gevoeligheid voor de klimaatverandering en het verlies aan biodiversiteit verder op tot respectievelijk 96,5 procent en 77 procent.

De industrie worstelt al met stijgende suikerprijzen, die gedeeltelijk door extreme weersomstandigheden en een tekort aan cacao worden veroorzaakt. Het grootste deel van de ingevoerde cacao is afkomstig uit West-Afrikaanse landen die te kampen hebben met overlappende risico’s op het gebied van klimaatverandering en het verlies aan biodiversiteit.

Investeringen

Het rapport betoogde dat grote chocoladeproducenten zouden moeten investeren om de cacaoproducerende landen te helpen zich te beschermen tegen de klimaatverandering en het verlies aan biodiversiteit. “Dit is geen daad van altruïsme of duurzame financiering, maar eerder een essentiële risicovermindering voor toeleveringsketens”, waarschuwen de onderzoekers. “Door ervoor te zorgen dat de landbouwers in hun toeleveringsketen een eerlijke prijs voor hun producten krijgen, wordt het mogelijk om in de veerkracht van de lokale boerderijen te investeren.”

In een commentaar op het rapport gaf Paul Behrens, milieuonderzoeker aan de University of Oxford, aan dat de bevindingen een uiterst zorgwekkend beeld voor de voedselbestendigheid schetsen. “Beleidsmakers zien de Europese Unie graag als een voedselzeker gebied omdat de regio zelf een groot deel van haar voedsel produceert”, zei hij. “Maar dit rapport toont dat de Europese Unie in een aantal vitale ketens voor de voedselvoorziening kwetsbaar is voor de gevolgen van de klimaatverandering en het verlies aan biodiversiteit.

Het rapport concludeerde dat koffie, rijst en soja over het algemeen minder risico’s liepen, maar wees wel op enkele zorgwekkende hotspots. Daarbij wordt onder meer gewezen naar Oeganda, dat in 2023 een tiende van de koffie in de Europese Unie leverde, maar tegenover de klimaatverandering en het verlies aan biodiversiteit bijzonder gevoelig blijkt.

Joseph Nkandu, oprichter van de National Union of Coffee Agribusinesses and Farm Enterprises in Oeganda, pleitte voor meer toegang tot internationale klimaatfinanciering om boeren te helpen veerkrachtiger te worden om de klimaatverandering aan te pakken. “De weersomstandigheden in Oeganda zijn niet langer voorspelbaar”, voerde hij aan. “Hittegolven, langdurige droogteperiodes en onregelmatige regenval doen de Oegandese koffieplanten verwelken en schaden de productie.”

De Europese Unie is bereid om met de Verenigde Staten een overeenkomst te sluiten over de import van Amerikaanse kreeften. Een dergelijke overeenkomst, die voor de Europese Unie economisch niet echt belangrijk is, zou een hefboom moeten worden om met de Verenigde Staten een algemeen handelsakkoord af te sluiten.

In 2020 tekende de Europese Unie met de Verenigde Staten een akkoord om de invoerheffingen op schaaldieren af te schaffen. Dat akkoord viel tegen het einde van de eerste ambtsperiode van toenmalig en huidig Amerikaans president Donald Trump. Voor Trump moest het akkoord in zijn – vergeefse – campagne voor een tweede ambtstermijn de nodige steun genereren in de Amerikaanse visserijstaat Maine. Dat akkoord loopt echter af op 31 juli, net na het geplande einde van een wapenstilstand in de huidige handelsoorlog tussen beide partijen.

De Europese Commissie staat open voor een verlenging van het kreeftenakkoord als onderdeel van een pakket om Amerikaanse invoerheffingen, die door Trump sinds zijn terugkeer aan de macht in januari van dit jaar, te elimineren. De gesprekken begonnen nadat de twee partijen voor het eerst onderhandelingsdocumenten hadden uitgewisseld, waarin een aantal onderwerpen van discussie werden geschetst. De besprekingen behandelden onder meer het handelsoverschot van de Europese Unie op het vlak van goederen tot investeringsmogelijkheden en bepaalde regelgeving die de Verenigde Staten als handelsbelemmeringen beschouwen. 

Trump introduceerde begin april heffingen van 20 procent op bijna alle import uit de Europese Unie. De ingreep vormde een onderdeel van zijn wereldwijde plan voor wederkerige heffingen, maar hij halveerde het tarief vervolgens tot 8 juli om onderhandelingen mogelijk te maken. Tegelijkertijd heeft de Amerikaanse president extra heffingen van 25 procent op staal, aluminium en auto’s gehandhaafd en heeft hij gedreigd met meer importbelastingen op farmaceutische producten, halfgeleiders, koper, hout, cruciale mineralen en onderdelen voor de luchtvaart en ruimtevaart.

De Europese Unie heeft gezegd bereid te zijn het handelsoverschot tegenover de Verenigde Staten te verminderen door meer Amerikaans gas, wapens en landbouwproducten te kopen. Daarnaast heeft de Europese Unie echter ook zijn eigen vergeldingsmaatregelen voorbereid.

Bij de overeenkomst van 2020 had de Europese Unie de heffing van 8 procent op kreeften uit alle landen geschrapt. Dat akkoord was een tegemoetkoming aan de klacht van Donald Trump dat een handelsdeal tussen de Europese Unie en Canada de Amerikaanse export had getroffen. Canadese kreeften waren niet onderworpen aan Europese invoerheffingen.

Als onderdeel van dezelfde overeenkomst met de Verenigde Staten overtuigden Jean-Claude Juncker (voorzitter van de Europese Commissie) en Phil Hogan (Europees commissaris voor handel) de Amerikaanse president de tarieven die hij had opgelegd op een Europese export ter waarde van ongeveer 160 miljoen dollar per jaar te halveren. De akkoorden omvatten enkele bereide maaltijden, kristallen glaswerk, sigarettenaanstekers en onderdelen voor aanstekers.

Escalatie vermijden

De Amerikaanse export van kreeften naar de Europese Unie had in 2017 een waarde van 111 miljoen dollar (93 miljoen euro). Dat bedrag was in 2020 echter gedaald tot 22,3 miljoen euro. Dat resultaat vertegenwoordigde in de Europese Unie slechts 11 procent van de markt. In 2024 was dat volume opnieuw gestegen tot een bedrag van 69,2 miljoen, wat een kwart van de Europese markt vertegenwoordigde.

Bernd Lange, voorzitter van de handelscommissie van het Europees Parlement, benadrukte dat de kreeftenhandel economisch niet bijzonder belangrijk, maar wel een escalatie van de handelsoorlog met Donald Trump zou kunnen helpen vermijden. “De overeenkomst rond de handel in kreeften loopt einde juni af”, betoogde hij. “Ik ben absoluut een voorstander van een verlenging van het akkoord. We moeten echt creatief zijn in de kijk op materies door door onze Amerikaanse tegenhangers als oneerlijk zou kunnen worden herkend.”

Lange suggereerde tevens dat de Europese Unie ook zijn normen voor de import van voedsel en gezondheidsproducten voor dieren zou kunnen onderzoeken als onderdeel van een eventuele deal. “In het algemeen kunnen onze normen op het gebied van voedselveiligheid en diergezondheid natuurlijk niet worden aangetast, maar bij elke beperking moet worden gekeken of er een echt wetenschappelijk bewijs voor de maatregel kan worden aangevoerd.” Tegelijkertijd bevestigde Lang dat Amerikaanse druk de Europese Unie niet zou kunnen bewegen om de milieuregelgeving of belastingen te veranderen.

In Cuba zal dit jaar minder dan 200.000 ton ruwe suiker worden geproduceerd. Daarmee valt de productie terug tot het laagste niveau sinds de negentiende eeuw. Dat blijkt uit een studie van de Cubaanse suikerfabrikant Azcuba. Het probleem kan ook de producenten van rum in moeilijkheden brengen. Suiker is voor de productie van de drank immers een belangrijk ingrediënt.

Azcuba was van plan dit jaar 265.000 ton ruwe suiker te produceren. Maar nu het oogstseizoen bijna voorbij is, blijkt de uiteindelijke opbrengst uiteindelijk 100.000 ton lager te liggen.

De Cubaanse suikerproductie kent al verscheidene jaren een daling. In 2019 werd nog een volume van 1,3 miljoen ton geregistreerd. Twee jaar geleden was dat cijfer echter al tot 350.000 ton teruggevallen. Cuba was ooit een grote suikerexporteur, maar zal dit jaar meer moeten importeren dan er geproduceerd wordt om aan de minimale vraag te kunnen voldoen.

Dit biedt weinig soelaas voor de Cubaanse rumstokerijen, die alleen lokale producten kunnen gebruiken. De productie van 96 procent ethanolalcohil op basis van suiker – die wordt gebruikt bij het distilleren – lag in 2019 nog op een niveau van 573.000 hectoliter. Vorig jaar was die opbrengst al gedaald tot 174.000 hectoliter. Een andere alcoholsoort, die in een aantal andere rumsoorten wordt gebruikt, daalde met een vergelijkbare hoeveelheid.

Instortende economie

Deze vooruitzichten vormen een nieuw signaal van de instortende economie van Cuba, dat geteisterd wordt door sancties van de Verenigde Staten, inefficiëntie en de gevolgen van de covid-pandemie. “De daling van de suikerrietproductie en suikerverwerking is het gevolg van tekorten aan belangrijke inputs en wanbeheer”, werpen experts op.

“Een authentieke Cubaanse rum moet alcohol bevatten die is geproduceerd uit Cubaanse rietsuiker, maar de dalende productie heeft de sector in beroering gebracht. Omdat rum moet rijpen, hebben we onze voorraden gebruikt en de vraag is of we in de toekomst nieuwe voorraden zullen hebben.”

Sancti Spiritus, één van de dertien suikerproducerende Cubaanse provincies, had zijn plan van een relatief bescheiden opbrengst van 19.000 ton in mei voltooid. De provincie Villa Clara, ooit een massale suikerleverancier, stelde 38 procent van de verhoopte 27.000 ton te hebben kunnen produceren. Ook Cienfuegos bereikte ongeveer twee derde van de beoogde 38.000 ton. In Oost-Cuba rapporteerde de provincie Las Tunas een productie van 5.000 ton. Dat vertegenwoordigde amper 11 procent van de geplande productie. 

Volgens de Cubaanse autoriteiten moeten de problemen in belangrijke mate worden toegeschreven aan industriële storingen, brandstoftekorten en een gebrek aan smeermiddelen. Cuba was ooit de grootste suikerexporteur van de wereld. In 1989 liet het land een productie van acht miljoen ton ruwe suiker registreren. Na de instorting van de Sovjet-Unie, die Cuba economische zwaar ondersteunde, werd het land met een zware economische terugval geconfronteerd.

De klimaatcrisis vormt voor de banaan – na tarwe, rijst en maïs het belangrijkste voedselgewas van de wereld – een steeds grotere bedreiging. Traditionele groeiregio’s voor de banaan, zoals Latijns-Amerika en de Caraïben, worden immers sterk door de opwarming van de aarde getroffen. Dat blijkt uit een rapport van Christian Aid.

“Bijna twee derde van de teeltgebieden voor de banaan in Latijns-Amerika en de Caraïben zullen door de opwarming van de aarde in 2080 mogelijk niet langer geschikt zijn voor de teelt van de fruitsoort”, werpen de onderzoekers op. “Bananenproducenten zoals Guatemala, Costa Rica en Colombia worden door stijgende temperaturen, extreme weersomstandigheden en klimaatgerelateerde plagen geteisterd. Hierdoor nemen de opbrengsten af, terwijl de plattelandsgemeenschappen in de regio worden verwoest.”

Bananen zijn de populairste fruitsoort op de hele wereld. Ongeveer 80 procent van de bananen die wereldwijd worden geteeld, is bestemd voor lokale consumptie. Meer dan 400 miljoen mensen zijn voor 15 procent tot 27 procent van hun dagelijkse calorieën afhankelijk van het fruit. Geraamd wordt dat 80 procent van de bananenexport die wereldwijd de supermarkten bevoorraadt, uit Latijns-Amerika en de Caraïben – een van de meest kwetsbare regio’s voor extreem weer en langzaam optredende klimaatrampen – afkomstig is.”

De bananenoogst komt door klimaatcrisissen die door de mens worden veroorzaakt in het gedrang. Dit vormt een bedreiging voor een essentiële voedselbron en het levensonderhoud van gemeenschappen die vrijwel niets hebben bijgedragen aan de broeikasgassen die de opwarming van de aarde aanwakkeren. “Klimaatverandering heeft onze gewassen vernietigd”, merken bananentelers uit Guatemala op. “Omdat we niets kunnen verkopen, hebben we ook geen inkomsten meer. Onze plantages zijn aan het afsterven.”

Cavendish

Bananen zijn gevoelige fruitsoorten. Ze hebben een temperatuur tussen de 15 graden Celsius en 35 graden Celsius nodig om te gedijen. Bovendien is ook teveel of te weinig water voor de banaan nefast. De teelt is daarnaast bijzonder gevoelig voor stormen, waardoor een bananenplant bladeren kan verliezen, waardoor fotosynthese veel moeilijker wordt.

Hoewel er honderden bananensoorten bestaan, is de cavendish verantwoordelijk voor het overgrote deel van de export. De cavendish werd door de grote fruitconglomeraten immers gekozen omdat de soort een goede smaak heeft en door een winterhardheid en hoge opbrengst wordt gekenmerkt. Het is echter dit gebrek aan genetische variatie dat de bananen bijzonder kwetsbaar maakt voor het snel veranderende klimaat.

De klimaatcrisis heeft een directe impact op de groeiomstandigheden en draagt ??bij tot de verspreiding van schimmelziekten die al de gewassen en bestaansmiddelen decimeren. Zwarte bladschimmel kan het vermogen van bananenplanten tot fotosynthese met 80 procent verminderen en gedijt goed in vochtige omstandigheden, waardoor bananen risico lopen op onregelmatige regenval en overstromingen. Stijgende temperaturen en veranderende regenpatronen verergeren de bedreiging door Fusarium tropical race 4, een bodemgebonden schimmel die wereldwijd plantages van de cavendish-banaan verwoest.

Christian Aid roept rijke vervuilende landen die de grootste verantwoordelijkheid voor de klimaatcrisis dragen, op om dringend af te stappen van fossiele brandstoffen en hun verplichtingen na te komen om financiering te verstrekken om gemeenschappen te helpen zich aan te passen aan het veranderende klimaat.

“Bananen zijn niet alleen het favoriete fruit van de wereld, ze vormen voor miljoenen mensen ook een essentieel voedsel”, benadrukt Osai Ojigho, directeur beleid van Christian Aid. “We moeten ons bewust worden van het gevaar dat klimaatverandering voor dit vitale gewas vormt. De levens en het levensonderhoud van mensen die niets hebben gedaan om de klimaatcrisis te veroorzaken, worden al bedreigd.”

Meer over dit onderwerp:

• Verenigde Staten blokkeren invoer runderen uit Mexico
• Danone neemt Amerikaans bedrijf Kate Farms over
• Europese boeren worden mogelijk betaald voor opvang koolstofdioxide
• Hitte dwingt China om Canadese en Australische tarwe te kopen
• Kraft Heinz vraagt koffieleveranciers prijsverhoging uit te stellen
• Chinese import van sojabonen op laagste punt in tien jaar
• China laat invoer door vijf Braziliaanse sojaproducenten opnieuw toe
• Braziliaanse vleesexport naar Verenigde Staten gestegen
• Omzet en winst zadenbedrijf Corteva hoger dan verwacht
• Wereldwijde vraag naar kunstmeststoffen blijft op hoog niveau