Britse wetenschappers stellen dat er geen wetenschappelijke of technologische beperkingen zijn om nucleair afval ondergronds op te slaan. Het is volgens hen de veiligste manier om het probleem van kernafval aan te pakken. Ze stellen wel dat er wel geschikte locaties moeten gevonden worden en dat er daarbij voldoende expertise moet aangewend worden.

Er moeten voor die kernopslag volgens The Geological Society of London echter wel geschikte locaties gevonden worden. “Die moeten geologisch veilig zijn en ook door de locale gemeenschap geaccepteerd worden,” wordt er daarbij opgemerkt. In Groot-Brittannie zou eenderde tot tweederde van het grondgebied een geschikte geologische structuur hebben voor een kernopslag.

Maar ook andere vragen blijven nog open. “Zo moet nog uitgemaakt worden of de opslagplaatsen moeten openblijven, zodat het afval kan gecontroleerd worden, of daarentegen onmiddellijk zou moeten verzegeld worden,” benadrukken de wetenschappers. “Ook moet onderzocht worden of verschillende soorten afval samen kunnen worden opgeslagen of op afzonderlijke locaties moeten worden ondergebracht.”

Professor Charles Curtis, directeur van de Geological Society of London, waarschuwde echter dat Groot-Brittannie steeds minder expertise heeft op het gebied van kernenergie. “Het is een beroep voor grijsaards geworden,” voerde hij aan. Onze nucleaire wetenschappers worden ouder. Daarom hebben we nieuwe en bijkomende expertise nodig.”

Nog dit jaar zou in Groot-Brittannie gestart worden met de zoektocht naar een geschikte opslagplaats. In Finland is de bouw van een ondergrondse opslagplaats al begonnen en het land zal als eerste in de hele wereld op die manier het probleem van het kernafval aan te pakken.

De ramp met de olietanker Exxon Valdez, die in maart 1989 in Alaska ongeveer 1.600 kilometer kust vervuilde, blijft ook vandaag nog het ecosysteem van de Prins William Sound en de Golf van Alaska bedreigen. Dat zegt het Environmental Protection Agency (EPA). Moederbedrijf Exxon maakte zopas een recordwinst van 39.5 miljard dollar bekend.

Het EPA stelde dat de vervuiling van de Exxon Valdez veel langer gevolgen blijkt te hebben voor het milieu dan oorspronkelijk was berekend. De olietanker liep in maart 1989 aan de grond op het Bligh Reef. Daarbij stroomde ongeveer 35 miljoen liter ruwe olie in zee en op de stranden van Alaska. Volgens een rapport van de National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA) is het olieniveau in het zand nog altijd even hoog als vijf jaar geleden.

Volgens de Exxon Valdez Oil Spill Trustee Council, een organisatie die moet instaan voor het herstel van de milieuschade, blijft de olie een grote bedreiging voor het visbestand en de fauna. Een aantal dierpopulaties – onder meer haringen – lijken zich niet te herstellen, terwijl ook het mosselbestand, otters en eenden nog altijd de hinder van de olievervuiling ondervinden.

De aanwezigheid van olie in het zand blijft een chronische bron van contaminaties van otters, eenden en kustvogels, terwijl ook het wildernis-karakter van de beschermde gebieden nog altijd niet is hersteld. Maar volgens Exxon-woordvoerder is er weinig aan de hand. “Het is duidelijk dat er geen effecten op het milieu zijn die ecologisch belangrijk zijn,” vertelde hij aan het persbureau Associated Press.

Na de ramp was vooropgesteld dat de olievervuiling elk jaar met een kwart zou afnemen. “In werkelijkheid is er slechts weinig olie verdwenen,” aldus een NOAA-woordvoerder. “Wat er nu nog overgebleven is, zal daar nog lang aanwezig blijven.” Volgens de studies zou de olievervuiling slechts met drie tot vier procent afnemen, zodat het nog decennia kan duren vooraleer de toestand is genormaliseerd.

De ramp zou volgens het Alaska Department of Environmental Conservation aan een half miljoen vogels het leven hebben gekost, waaronder ook honderdvijftig adelaars. Ook 4.500 zeeotters overleefden de ramp niet. Exxon Mobil maakte zopas bekend het voorbije jaar een recordwinst van 39,5 miljard dollar geboekt te hebben. Ook 2005 was met een winst van 36,1 miljard dollar al een recordjaar voor het olieconcern. Er werd ook een recordomzet van 377,64 miljard dollar gerealiseerd.

Het elektriciteitsbedrijf bedrijf PacifiCorp, dochter van Berkshire Hathaway, moet van de Amerikaanse overheid zijn vier hydraulische centrales op de Klamath-rivier aanpassen om de trek van zalmen weer mogelijk te maken. Het bedrijf overweegt nu om de dammen helemaal af te breken. Dat zou volgens specialisten een grote stimulans kunnen betekenen voor de visserij langs de kusten van Oregon en Noord-Californie.

Het aanpassen van de dammen zou PacifiCorp ruim 300 miljoen dollar kosten. Het compleet afbreken van de verouderde infrastructuur zou meer dan 100 miljoen dollar goedkoper uitvallen. Er wordt dan ook steeds meer rekening mee gehouden dat het bedrijf van industrietycoon Warren E. Buffett voor het tweede alternatief zou kiezen.

Dat zou dan meteen wereldwijd één van de grootste werken in zijn soort worden. Ook elders in de Verenigde Staten en de rest van de wereld zijn er plannen om dammen weer af te breken, maar volgens de Amerikaanse overheid is er daarbij nergens sprake van het verwijderen van vier hydroelektrische installaties. Indien de installaties daadwerkelijk verdwijnen kan de Klamath volgens specialisten weer een belangrijke zalm-biotoop worden.

De Klamath slingert langs de grenzen van Oregon en Californie. Het afbreken van de dammen zou volgens biologen dan ook de visserij langs de kusten van beide staten kunnen stimuleren. Ooit had de Klamath de derde grootste zalmpopulatie van de Amerikaanse Westkust, tot de dammen meer dan tachtig jaar geleden werden gebouwd.

Daardoor verdween het grootste gedeelte van de zalmpopulatie, tot grote woede van milieuverenigingen en Indiaanse stammen, voor wie de zalm een belangrijk onderdeel vormde van hun cultuur en dieet. Ook de zalmvisserij langs de kusten van Oregon en Californie verdween nagenoeg volledig. De vier dammen leveren elektriciteit voor ongeveer 70.000 klanten.

De loop van de Klamath komt ook niet in de buurt van belangrijke steden, waardoor er weinig barrières zijn voor een terugkeer van een gezonde zalmpopulatie. Ook de National Marine Fisheries Service van de National Oceanic and Atmospheric Administration stipte vorig jaar al aan dat het verwijderen van de dammen het beste zou zijn voor de zalm.

PacifiCorp moet binnenkort een verlening aanvragen voor zijn vergunning voor het uitbaten van de dammen. Daardoor kan de Amerikaanse overheid nu bijkomende voorwaarden opleggen, zoals het aanpassen van de dammen om de zalmtrek mogelijk te maken. PacifiCorp houdt zijn beslissing alsnog in beraad.

Het olieconcern Shell wil meer olie halen uit de Canadese teerzanden die het bedrijf exploiteert. De top van het bedrijf heeft bekend gemaakt dagelijks 770.000 vaten olie te willen produceren. Eerst was een streefdoel van 500.000 vaten per dag vooropgesteld. Op dit ogenblik levert de Muskeg River Mine dagelijks 165.000 vaten olie op. De uitbreiding moet tegen 2010 klaar zijn.

De olievoorraden in de Canadese teervelden worden in open lucht ontgonnen. De olie in de bodem is vermengd met zand. Dat mengsel moet worden opgewarmd en gecentrifugeerd, zodat de olie zich scheidt van de grond. De productie zal telkens in blokken van 100.000 vaten per dag verhoogd worden. Maar daarnaast voorziet nog eens nieuwe winningsprojecten in de teervelden van Jackpine Mine en Pierre River Mine.

De uitbreidingsplannen van Shell moeten door de Canadese overheid nog wel goedgekeurd worden. Er komt eerst een studie over de impact van de projecten op het milieu. De oliewinning in teervelden vergt immers bijzonder veel energie en veroorzaakt een aanzienlijke uitstoot van koolstofdioxides. De timing van de projecten zal volgens Shell ook bepaald worden door de evolutie op de markt.

Een groep Amerikaanse grootbedrijven wil dat de Amerikaanse president George W. Bush een nieuw klimaatbeleid volgt. Daarbij wordt gewezen naar de Europese Unie, waar volgens de bedrijven een voorbeeld kan genomen worden aan de emissiehandel. De groep bedrijven bestaat onder meer uit reuzen als General Electric, Alcoa en Dupont de Nemours.

De betrokken bedrijven eisen dat de Amerikaanse federale overheid een wettelijk voorgeschreven emissiehandel uitwerkt, zoals dat ook in de Europese Unie het geval is. Ze vrezen dat een aantal Amerikaanse staten eigenhandig met een nieuwe milieuwetgeving zou kunnen komen, wat volgens tot een een gigantishe bureaukratische chaos zou leiden. Californie heeft al een dergelijke wet, waarbij de uitstoot van koolstofdioxide tegen 2020 met een kwart moet zijn gedaald.

De Verenigde Staten hebben het Kyoto-protocol niet ondertekend. President George W. Bush en een aantal invloedrijke republikeinse senatoren vreesden immers voor de concurrentiekracht van de Amerikaanse economie indien het Kyoto-protocol geratificeerd zou worden. Sinds begin dit jaar hebben de democraten een meerderheid in het Amerikaanse Congress, waardoor een klimaatwetgeving wel mogelijk wordt.

De United States Climate Action Partnership (USCAP) van de tien betrokken bedrijven heeft zich aangesloten bij Nancy Pelosi, de democratische leider in het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden. Die wil tegen de helft van dit jaar al naar voor komen met nieuwe wetsvoorstelling rond energiezekerheid en klimaatverandering. Het USCAP zegt de stijging van de uitstoot van broeikasgassen agressief te willen vertragen, stoppen en ombuigen.

Daarbij wordt aangestuurd op verplichte besparingen in alle sectoren die bijdragen tot de uitstoot van broeikasgassen. Het gaat daarbij om industriele vestigingen en het verkeer, maar ook in kantoren en private woningen. Het Amerikaanse Congres moet volgens het USCAP daarbij doelstellingen op korte en middellange termijn vastleggen. Voor de volgende vijftien jaar wil de organisatie de uitstoot met tien tot dertig procent verminderen.

De mens kan en zal het klimaatprobleem zelf oplossen. Dat stelt de Amerikaan Robert Watson, de gewezen voorzitter van de klimaatcommissie van de Verenigde Naties, naar aanleiding van de uitgave van het vierde voortgangsrapport over de opwarming van de aarde. Kolenvergassing en de ondergrondse opslag van koolstofdioxide moeten de oplossing vormen.

Watson stelt dat de mensheid ieder jaar dichter bij de afgrond komt, maar voegt er aan toe zich niet te kunnen voorstellen dat de mens zo stom is dat hij over de rand springt. “We hebben de technische mogelijkheden om de klimaatverandering binnen de perken te houden,” aldus Watson tegenover de Nederlandse krant Trouwe. Hij geeft wel toe daarin een optimist te zijn.

De organisatie voorspelde dat de gemiddelde wereldtemperatuur in 2100 met anderhalve tot zes graden zou zijn toegenomen. De Amerikaanse George W. Bush was met die uitspraak niet erg tevreden en Watson werd in 2002 dan ook niet voorgedragen voor een nieuwe termijn en trok zich terug uit de IPCC. Volgens Watson was dat rapport nog vrij voorzicht en is nu duidelijk geworden dat die temperatuursstijging een feit zal zijn als er niet ingegrepen wordt.

Maar Watson heeft ook goede hoop dat het tij gaat keren. “Diverse politici en bedrijven beginnen de klimaatverandering serieus te nemen,” stipt hij aan. “Het is echter cruciaal wat de Verenigde Staten, China en India gaan doen. Ze zullen aan de klimaataanpak moeten meedoen, maar voorlopig houden ze elkaar in een soort wurggreep.”

De Amerikanen weigeren immers beperkingen zolang China en India die beperkingen niet hebben, maar die twee landen willen dat het rijke westen begint. “Binnen die patstelling neemt China elke week een nieuwe grote elektriciteitscentrale in gebruik,” aldus nog Watson. Maar er is volgens hem een technologische oplossing in de maak. Met kolenvergassing en ondergrondse opslag van koolstofdioxide kan volgens hem de opwarming van de aarde worden vermeden.

Bovendien ziet hij beweging op gang komen. “Bedrijven in Amerika zoals General Electric en Wallmart willen niet meer wachten op een milieuwetgeving,” stelt hij. “Ze worden daartoe door hun klanten gedwongen of vrezen dat anders hun concurrentie in het gedrang komt. Als bedrijven regels willen, wordt het voor overheden een stuk eenvoudiger ze in te voeren.

De visserijplannen van de World Trade Organisation (WTO) vormt een bedreiging voor het maritieme leven. Dat stelt de natuurorganisatie Greenpeace. Verwacht wordt dat de WTO de zeevisserij zal vrijmaken, maar dat betekent volgens Greenpeace de doodsteek voor het zeeleven. Zelfs economisch is er volgens de organisatie geen verantwoording voor vrijhandel.

De Verenigde Naties hebben driekwart van de wereldwijde vispopulaties overbevist zijn of zelfs helemaal opgevist. “Indien de WTO de beperkingen op de zeevisserij opheft, dreigt volgens Greenpeace het hele maritieme leven een nekslag te krijgen,” aldus het persbureau Reuters. “De vrijhandel zal volgens de organisatie slechts enkele landen voordelen opleveren en dan alleen nog op korte termijn.”

Greenpeace stelt dat de handel strikt gecontroleerd moet worden. “De wereldzeeen zijn al compleet uitgebuit,” aldus de organisatie. “Vooral in de gebieden rond ontwikkelingslanden verkeren in het grootste gevaar met vissers die met goedkope vergunningen werken.” Voor de Keniaanse kust zouden constant 600 buitenlandse vissersboten actief zijn, waarvan een heleboel geen enkele vergunning hebben.

Volgens Greenpeace zal de liberalisering van de visserij de piraterij alleen nog maar doen toenemen. “Onderzoek in Mauritanie, Senegal en Argentinie hebben duidelijk aangetoond dat de vrijhandel een ramp is voor het maritieme milieu en de locale voedselbevoorrading,” aldus de organisatie. “Zelfs economisch is er geen reden voor vrijhandel. Argentinie mist door overbevissing minstens 3,5 miljoen dollar aan toekomstige inkomsten.”

Grote bedrijven zoals Nestlé, Lavazza en Starbucks hebben koffie verkocht die illegaal was verbouwd in een belangrijk natuurgebied voor bedreigde tijgers, olifanten en neushoorns in Indonesië. Dat is de conclusie van een rapport van het Wereld Natuur Fonds (WWF). Aan de betrokken bedrijven wordt gevraagd hun bevoorrading beter te controleren.

Bepaalde koffievoorraden van grote ketens komt volgens het WWF uit het nationale park Bukit Barisan Selatan op de zuidpunt van het Indonesische eiland Sumatra. Het reservaat is opgenomen in het Unesco-werelderfgoed en vormt de biotoop van veertig Sumatraanse tijgers. In het wild zouden volgens de organisatie nog slechts vierhonderd exemplaren leven.

Daarnaast leven in Bukit Barisan Selatan ook nog vijfhonderd Sumatraanse olifanten, wat ongeveer een kwart is van de volledige populatie. Ook vindt men er enkele tientallen ernstig bedreigde Sumatraanse neushoorns. Maar desondanks is volgens het WWF bijna twintig procent van het bos illegaal gekapt en gebruikt voor de verbouw van koffie.

Indien er niet opgetreden wordt, dreigen de koffieplantages er over twintig jaar verdubbeld te zijn in oppervlakte. Dat zal volgens het WWF een nefaste invloed hebben op de biotoop van de bedreigde dieren. De organisatie geeft wel toe dat de betrokken bedreigen zich wellicht niet bewust zijn van de illegale herkomst van hun koffie. Dat heeft volgens het WWF te maken met een gebrekkige lokale regeling.

Het WWF heeft de betrokken bedrijven gevraagd hun aanvoer beter te controleren. Bovendien zouden ze arme boeren moeten helpen om op een duurzame manier koffie te verbouwen buiten de grenzen van het natuurreservaat.

Banken mogen geen leningen meer toestaan aan industriele projecten die de uitstoot van broeikasgassen verhogen. Dat stellen een aantal Amerikaanse milieuverenigingen. Een aantal banken zouden de voorbije weken toegezegd hebben om dergelijke projecten in de toekomst niet meer te financieren. Voor een aantal andere banken blijven de winsten van die operaties echter prioriteit krijgen.

Het Texaanse nutsbedrijf TXU heeft plannen om elf miljoen te investeren in elf steenkoolgestookte energiecentrales. Die zouden volgens de actievoerders per jaar 78 miljoen ton koolstofdioxide uitstoten, het equivalent van veertien miljoen personenwagens. Het project wordt gefinancierd door de banken Merill Lynch, Citigroup en Morgan Stanley. Zij proberen ook andere investeerders aan te trekken.

Ceres, een Amerikaanse non-profitgroep die investeerders probeert te overtuigen om te financieren in milieuvriendelijke projecten, stelt dat de banken daardoor niet alleen hun imago schaden, maar ook financiele risico’s lopen. “Door de strengere milieuwetgevingen dreigen deze vervuilende industrieen de volgende jaren immers met onverwachte en hoge kosten geconfronteerd te worden,” aldus de organisatie.

Volgens The Boston Globe heeft Bank of America zich als enige Amerikaanse bank toe verbonden om zijn investeringen in vervuilende energieprojecten terug te dringen, maar kon niet zeggen of het ook zijn handen van het TXU-project zou houden. Bank of Montreal, Rabobank en Finance for Development zouden wel verzekerd hebben niet betrokken te willen worden bij het Texaanse energieproject.

TXU benadrukt echter dat door de allernieuwste technologieen de uitstoot voor tachtig procent zuiverder zal zijn dan die van de gewone hedendaagse steenkoolcentrale.

Door de strengere Europese wetgeving komen er steeds minder gsm-toestellen met cadmium, lood of andere gevaarlijke metalen op de markt. Daardoor neemt volgens de natuurorganisatie Greenpeace ook in de ontwikkelingslanden het aantal milieubelastende toestellen af. De producenten schikken zich immers voor hun hele productie naar de Europese normen.

Europa voerde vorig jaar strengere regels in, waardoor de grote fabrikanten van mobiele telefoons verplicht werden om niet langer schadelijke stoffen te verwerken in hun producten. “Over ongeveer twee jaar zal daardoor meer dan de helft van de ruim een miljard telefoons die jaarlijks nieuw worden verkocht, aan de Europese standaard voldoen,” aldus het magazine OneWorld.

Dit geldt volgens de natuurorganisatie Greenpeace ook voor landen waar deze regels niet gelden. “De mobiele telefoon is immers een mondiaal product,” wordt er opgemerkt. “Het zou te ingewikkeld zijn om telefoons te vervaardigen die verschillende standaarden volgen. De grote bedrijven volgen de Europese normen, de strengste van de hele wereld, dan ook voor hun volledige productie.”

Volgens cijfers van de Worldwide Mobile Phone Tracker van IDC Consulting  produceerden Nokia, Motorola, Samsung, LG en Sony Ericsson samen tachtig procent van alle gsm-toestellen die vorig jaar werden verkocht. Telefoons die niet meer in Europa verkocht worden, komen voorlopig nog wel op de markt in Latijns-Amerika, China en de Verenigde Staten. Tot deze bestaande voorraden zijn weggewerkt, bedreigen zij volgens Greenpeace daar nog altijd het milieu.