Duitse toeristen hebben het voorbije jaar in totaal ongeveer 60,5 miljard euro uitgegeven aan buitenlandse reizen. Daarmee vertegenwoordigen de Duitse toeristen elf procent van de wereldwijde bestedingen aan vakanties. Dat blijkt uit een onderzoek van Dresdner Bank. Na de Duitsers zijn de Amerikanen de meest reislustige burgers van de wereld.

Dresdner Bank berekende dat de reisuitgaven van de Duitsers jaarlijks met ongeveer 3,5 procent toenemen. Deze groei wordt toegeschreven aan de verhoogde koopkracht en de daling van de werkloosheid. Verder wijzen de onderzoekers erop dat Duitsers steeds minder vaak met een reisorganisatie op vakantie gaan. Door het succes van goedkopere luchtvaarmaatschappijen en het internet, boeken ze steeds meer zelf hun reis.

De Duitsers gingen het voorbije jaar meer naar mediterrane landen zoals Spanje, Griekenland en Italie. Turkije en Egypte, die het jaar voordien aan populariteit wonnen, moesten in 2006 weer terrein prijs geven. In Italie gaven de Duitse toeristen 6,2 miljard euro uit, gevolgd door Frankrijk met 4 miljard euro en Nederland met 3,5 miljard euro.

Amper vier maanden na de officiele opening hebben al honderdduizend mensen een bezoek gebracht aan het Tribute Center op Ground Zero in New York. Volgens de directie van het museum overtreffen deze bezoekersaantallen alle verwachtingen. In 2009 wordt op Ground Zero ook het officiele herdenkingsmonument geopend.

Het zogeheten Tribute Center is ingericht ter nagedachtenis van de aanslagen van 11 september 2001 en opende op 18 september van vorig jaar zijn deuren. Sindsdien heeft het museum al honderdduizend bezoekers ontvangen. Volgens museumdirecteur Lynn Tierney is dat veel meer dan vooraf werd verwacht. Tijdens de voorbije kerstvakantie ontving het museum op piekmomenten 1.800 bezoekers per dag.

In het Tribute Center zijn onder meer foto’s van de slachtoffers te zien, samen met een schaalmodel van de vernietigde Twin Towers en brokstukken van de gekaapte vliegtuigen die werden gebruik om de terroristische aanvallen uit te voeren. Rondleidingen wordt gegeven door overlevenden, ooggetuigen en nabestaanden van de slachtoffers.

In 2009 wordt op Ground Zero het officiele herdenkingsmonument geopend. Tot zolang fungeert het Tribute Center ook als herdenkingsplaats.

De Zuid-Afrikaanse townships lokken steeds meer toeristen. Soweto, ooit de aard van het verzet tegen de apartheid, is inmiddels zelfs de belangrijkse toeristische bezienswaardigheid van Johannesburg geworden. Het township-toerisme is een echte miljardenindustrie geworden, wat fel in contrast staat met het Zuid-Afrikaanse toerisme-imago, waarbij vooral gedacht wordt aan wildparken en stranden.

“Steeds meer toeristen zoeken de zwarte wijken op die rond de Zuid-Afrikaanse steden werden opgetrokken in de tijd van de apartheid,” aldus het persbureau Associated Press. “Hoog op het verlanglijstje staan de eerste woning van Nelson Mandela en dat van zijn gewezen echtgenote Winnie Madikezela Mandela en nobelprijs-winnaar Desmond Tutu. Ook monumenten voor de gevallen helden uit de strijd tegen de apartheid zijn heel populair.”

Zelfs in Kaapstad, dat niet hetzelfde historische belang heeft als Soweto, maakt ongeveer een kwart van de buitenlandse bezoekers tijd voor een wandeling door de stoffige straten van Cape Flats. Vorig jaar zouden 320.000 toeristen in Kaapstad een township-uitstap hebben gemaakt. Tachtig procent van de 250 touroperators hebben dergelijke uitstappen in hun aanbod.

Gemiddeld kosten dergelijke uitstappen ongeveer veertig dollar voor een halve dag, maar er kan ook overnacht worden in één van de traditionele en eenvoudige township-huizen. Over de economische impact van deze toerisme-tak bestaan geen officiele cijfers, maar de winkelstalletje met souveniers zorgen voor een belangrijke vorm van tewerkstelling.

Het stadsbestuur van Kaapstad moedigt deze vorm van toerisme aan, vooral met het oog op de Wereldbeker Voetbal in 2010. “De winsten sijpelen immers door tot de armste bewoners, wiens scholen en kinderverblijven worden ondersteund met een gedeelte van de winsten en donaties,” aldus nog het persbureau. “Met bezoeken aan de Tafelberg en de stranden van Kaapstad lukt dat niet.”

Maar helemaal risicoloos is deze vorm van toerisme niet. In november werd een groep Duitsers door een gewapende bende overvallen toe ze een bezoek brachten aan de school in Langa. Daar werd ook een groep Nederlanders op straat voor een restaurant aangevallen. Een jaar geleden werd een delegatie Duitse touroperators beroofd in de township Khayelitsha.

De incidenten hebben een aantal toeristen doen terugdeinzen, maar volgens de overheid gaat het om zeldzame en geisoleerde gevallen. “Ook elders wordt het toerisme geplaagd door criminaliteit,” wordt er aan toegevoegd. Wel worden pamfletten uitgedeeld met tips om criminaliteit te vermijden en een telefoonnummer voor noodgevallen.

Touroperators zorgen nu ook voor beter uitgestippelde routes en vermijden te dichtbevolkte buurten. Ook wordt er nu niet langer ’s avonds binnen gestapt in de shebeens (café’s) van de townships. “Vele township-bewoners benadrukken dat toeristen veilig zijn omdat de locale gemeenschap hun bezoek willen,” aldus nog Associated Press. “Dieven worden volgens hen door de locale gemeenschappen ook hard aangepakt.”

De burgeroorlog in het Midden-Amerikaanse land El Salvador heeft 76.000 slachtoffers geeist, maar sommige van de betrokken partijen proberen dat verleden nu economisch uit te buiten. De initiatieven genieten de steun van de Salvadoriaanse overheid. El Salvador is het eerste Midden-Amerikaanse land dat een toerismeindustrie uitbouwt rond zijn burgeroorlogen.

“Wapens, foto’s, gevechtsplannen en schuilplaatsen in bergachtige gebieden behoren tot de jongste toeristische attracties van El Salvador,” meldt het persbureau Associated Press. “Het land kent sinds 1992 vrede, maar de twaalf jaar durende burgeroorlog heeft 76.000 doden gekost en duizenden anderen verminkt en heeft het land een imago van geweld opgeleverd.”

Bewoners van achtergebleven Salvadoriaanse regio’s proberen dat imago volgens het persbureau steeds meer economisch uit te buiten. “Voormalige guerilla’s bieden tegen een vergoeding toeristische uitstappen aan naar gewezen slagvelden of schuilplaatsen in de berggebieden,” aldus het persbureau. “Diverse musea hebben collecties opgebouwd rond het oorlogsverleden van El Salvador.”

Ook de Salvadoriaanse regering beschouwt de initiatieven als een manier om meer toeristen naar El Salvador te lokken. De vroegere guerillabeweging Farabundo Marti National Liberation Front (FMLN) heeft in samenwerking met locale zakenlui een zogenaamde vredesroute uitgebouwd rond de bergstad Perquin, die destijds beschouwd werd als de guerilla-hoofdstad van het land.

Daar vindt men nu ook het ‘Museum of the Revolution’, met kanonnen, uniformen, Sovjet-wapens en ander oorlogstuig dat vroeger door het FMLN werd gebruikt. “Het museum is een centrum van historische verwijzingen voor de toekomstige generaties,” aldus museumdirecteur Rolando Caceres tegenover het persbureau. Het musuem werd opgericht in het midden van de jaren negentig, maar is de voorbije jaren steeds populairder geworden bij binnenlandse en buitenlandse toeristen.

In de hoofdstad San Salvador werd door gewezen leden van de guerilla-radio een museum geopend met video-, audio- en fotomateriaal over het conflict. Het museum heeft ook een bibliotheek met boeken en geschriften over de burgeroorlog. In Chalatenango heeft een andere guerillabeweging een aantal grotten en andere bunkers gerestaureerd en biedt bezoekers overnachtingsmogelijkheden aan in een aantal berghutten.

Minister van toerisme Ruben Rochi zegt de initiatieven te ondersteunen omdat dit het Salvadoriaanse toerisme ten goede komt. De voorbije tien jaar heeft El Salvador 7,3 miljoen bezoekers ontvangen. Dat zorgde voor 1,7 miljard dollar inkomsten. De meeste toeristen komen naar de Salvadoriaanse strandgebieden, maar er zijn ook steeds meer gegadigden die geinteresseerd zijn in het beruchte verleden van het land.

De ansjovisvangst bedreigt het ecosysteem rond de Argentijnse Patagonië-streek. Door de uitbreiding van de vangsten van ansjovis blijft er volgens onderzoekers van de University of Washington minder over voor pinguïns, aalscholvers, sternen, zeeleeuwen en dolfijnen. Deze dieren leven immers voor een belangrijk deel van ansjovis.

Enkele jaren geleden stimuleerde de Argentijnse provincie Chubut de visserij op ansjovis om de kabeljauw te sparen. De kabeljauw was door overbevissing immers al aanzienlijk teruggelopen en ansjovis moest daarvoor een alternatief worden. De visserij is geconcentreerd rond het schiereiland Valdés, dat op de lijst staat van het werelderfgoed. Ook bij Punta Tomba, dat de grootste pinguïnkolonie op het vasteland heeft, wordt gevist.

In 2004 en 2005 werd daar dertigduizend ton ansjovis per jaar gevangen. De ansjovis vormt in de regio volgens de onderzoekers echter een belangrijke schakel in de voedselketen. “Commercieel belangrijke vis en schaaldieren, pinguïns, aalscholvers, sternen, zeeleeuwen en dolfijnen jagen op ansjovis,” aldus De Volkskrant. Een afname van de ansjovis kunnen volgens de onderzoekers.

Ook het belangrijke ecotoerisme van Patagonië zou volgens hen kunnen teruglopen. “Als de visserij op ansjovis het aantal zeevogels reduceert, speciaal de pinguïns, kunnen die belangrijke toeristische inkomsten in gevaar komen,” menen ze. “Als de visserij eenmaal is gevestigd, maakt druk van maatschappelijke groepen het de politiek onmogelijk om vangstbeperkingen in te voeren.”

De organisatoren van stierengevechten in Barcelona willen hun arena ombouwen tot een winkelcentrum. Door het beleid van het stadsbestuur, dat zich in 2004 uitsprak tegen het bloedige amusement, maken ze immers grote verliezen. De Spaanse minister van milieu Cristina Narbona is nu een campagne opgestart om de stierengevechten in het land op een minder dieronvriendelijke manier te organiseren. Dat meldt de krant El Mundo.

Cristina Narbona heeft voorgesteld om de matadoren niet langer de stieren in de ring de traditionele genadestoot te geven. “De zwaar gewonde dieren zouden moeten afgevoerd worden en snel moeten gedood worden op een diervriendelijker manier, zoals dat ook in Portugal het geval is,” voerde ze aan. “We moeten er tenminste voor proberen te zorgen dat de stier niet op een afgrijselijke manier aan zijn einde komt.”

De stierengevechten zijn echter een Spaanse traditie en wordt door vele Spanjaarden fel verdedigd. Cristina Narbona gaf dan ook toe dat veranderingen gradueel zullen moeten doorgevoerd worden. “Misschien moet daarover in het volgende parlement gepraat worden,” stipte ze aan. Ze voegde daar aan toe dat haar voorstel voortspruit uit een persoonlijk standpunt.

Ook in Portugal worden de dieren door de stierenvechters gewond met lansen en andere steekwapens, maar worden vervolgens weggeleid om buiten het zicht van het publiek geslacht te worden. In Spanje wordt de stier afgemaakt met een zwaard. Dat is tegenwoordig wel altijd proper gemaakt en het gebeurt nog zelden dat de dieren bloed braken wanneer ze sterven.

De Spaanse minister van binnenlandse zaken Alfredo Perez Rubalcaba merkte op dat hij niet snel veranderingen verwachtte in de wetgeving op de stierengevechten. “Het punt staat in geen geval op de agenda van de regering,” merkte hij op. Er is al wel druk uitgeoefend, onder meer vanuit het Europees Parlement, maar tot nu toe zijn geen echte pogingen ondernomen om de praktijken te verbieden. “Ze overtreden nochtans duidelijk het Europese dierenrechtenbeleid,” aldus het persbureau Reuters.

In Spanje zelf staan de stierengevechten vooral in Catalonie onder zware druk. De gemeenteraad van Barcelona heeft zich in 2004 openlijk uitgesproken tegen de stierengevechten op zijn grondgebied. “Tijdens het seizoen blijven er elke zondag gevechten georganiseerd worden, maar er wordt steeds meer verlies geleden en de eigenaars willen het complex nu ombouwen tot een winkelcentrum,” melden de Spaanse kranten.

Dit jaar werden volgens dierenrechtenorganisaties in Spanje een recordaantal van 2.127 stierengevechten georganiseerd. Dat is vijf procent meer dan vorig jaar. Frankrijk organiseerde dit jaar meer dan 140 stierengevechten. Ook daar wordt de stier gedood zoals dat in Spanje gebeurt. Verder worden en stierengevechten georganiseerd in Mexico, Venezuela, Peru, Ecuador en Colombia.

Niet alleen de diamantindustrie is weinig opgezet met de film ‘The Blood Diamond’, want ook de regering van het Afrikaanse land Sierra Leone zegt dat de film met Leonardo DiCaprio de heropstanding van Sierra Leone na de aanslepende burgeroorlog in het gedrang zou kunnen brengen. Het land werd ooit bestempeld als één van een haard van bloeddiamanten en probeert zijn diamantexport op dit ogenblik wanhopig weer geloofwaardig te maken.

In ‘The Blood Diamond’ speelt Leonardo DiCaprio de rol van een gewezen huurliung die betrokken raakt bij diamantsmokkel in het Sierra Leone van de jaren negentig. Sierra Leone kende tussen 1991 en 2002 een zware burgeroolog, die gevoed werd door de illegale handel in diamanten, waarmee de RUF-rebellen hun wapenaankopen konden financieren. “Ik vrees dat de film een negatieve invloed zal hebben op de diamantindustrie van Sierra Leone,” vertelde minister van minerale grondstoffen Mohamed Swaray Deen.

“Wanneer de bioskoopbezoeker het geweld in de film ziet, moet hij weten dat Sierra Leone vandaag niets meer te maken heeft met die beelden,” aldus Swaray Deen. “Maar het is niet denkbeeldig dat hij er zich toch zou door laten leiden.” De opbrengsten van de diamantsector kunnen een enorme invloed hebben op de verdere ontwikkeling van Sierra Leone, het land met de hoogste kindersterfte van de hele wereld. Op dit ogenblik is het land nog steeds voor bijna de helft van zijn budget afhankelijk van buitenlandse hulp.

De oorlog in Sierra Leone was aanleiding voor het Kimberly Process van de Verenigde Naties. Dat heeft een methode ontwikkeld om ervoor te zorgen dat zogenaamde bloeddiamanten of conflictdiamanten niet op de zwarte markt kunnen worden verkocht om wapens te kopen. Het Kimberley Process heeft ervoor gezorgd dat de diamantexport van Sierra Leone van 10 miljoen euro in 2000 vorig jaar was gestegen tot 141 miljoen euro. De regering van Sierra Leone strijkt drie procent op van die uitvoer.

“Sinds 2001 heeft de regering van Sierra Leone een kwart van die inkomsten gereserveerd voor de Diamond Area Community Development Fund, die moet zorgen voor ontwikkelingsprojecten in de mijngebieden,” aldus Reuters. Minister Deen zegt dat er sinds de oorlog heel wat is gebeurd en dat de film ook daar aandacht aan had moeten besteden. Ook is men in Sierra Leone ontgoocheld dat de filmopnames waren gebeurd in Mozambique en Zuid-Afrika, terwijl het land een dergelijke opsteker best had kunnen gebruiken.

“De film is misschien negatief over ons land, maar hij had ook de schoonheid van Sierra Leone kunnen portretteren,” meende Cecil Williams, general manager van de National Tourist Board van het Afrikaanse land. “We hebben een uniek landschap en de aanwezigheid van een grote filmploeg had ook economisch iets kunnen bijbrengen.” Hij benadrukte dat Sierra Leone op toeristisch gebied heel wat te bieden heeft, met onder meer schitterende stranden en junglegebieden en ook zeldzame diersoorten.

Voor de burgeroorlog kende Sierra Leone een bloeiende toeristische industrie. In 1990 kwamen er 98.000 buitenlandse bezoekers naar het Afrikaanse land. In 2004 was dat teruggevallen tot amper 44.000, waarvan een groot deel bestond uit buitenlandse werkkrachten. Sierra Leone probeert nu ook buitenlandse investeerders aan te trekken. “Perceptie is dan ook heel belangrijk,” aldus Williams. “Wie de film bekijkt, gelooft dat de oorlog nog steeds aan de gang is.”

Williams benadrukt dat Sierra Leona een veilig land is, maar het synoniem is geworden van oorlog. Eerder had ook de internationale diamantindustrie al gereageerd op de lancering van de film. Conflictdiamanten zouden nu nog minder dan één procent van de diamantverkoop vertegenwoordigen, tegenover vijftien procent in het midden van de jaren negentig.

In West-Afrika wordt er volgens experts nog wel op kleine schaal diamant gesmokkeld, maar dat alleen in Ivoorkust, waar eveneens een burgeroorlog heerst, nog echt in conflictdiamanten gehandeld wordt. De diamantsmokkel in Ivoorkust zou een omzet halen van 9 miljoen tot 23 miljoen dollar.

Tegen 2009 moeten alle gokhuizen en casino’s uit Moskou verdwenen zijn. Dat is het gevolg van een wetsvoorstel dat door het Russische parlement is goedgekeurd. Daarbij werden ook vier gebieden aangestipt waar het gokken nog toegelaten zal zijn. Met de maatregel wil de Russische overheid de gokmaffia van Moskou een stok in de wielen steken, terwijl gehoopt wordt dat de nieuwe gebieden buitenlandse goktoeristen zouden kunnen aantrekken en dus een economische groei zouden kunnen krijgen. Maar aan dit laatste wordt ten zeerste getwijfeld.

In Rusland zal voortaan nog kunnen gegokt worden in Altai, Primorsk, Kaliningrad en Rostov-Krasnodar. De wet moet nog wel voor een derde keer door het Russische parlement worden behandeld, maar dat wordt volgens The Moscow Times als een formaliteit beschouwd. Daarna moet de wet ook nog ondertekend worden door de Russische president Vladimir Putin, die zelf het voorstel in oktober heeft ingediend. Door die wet zullen de casino’s in Moskou, Sint-Petersburg en alle andere regio’s, op uitzondering van de vier geselecteerde gebieden, vanaf 30 juni 2009 de deuren moeten sluiten.

De Russische overheid hoopt met de maatregel een grotere greep te krijgen op een industrie die een geschatte omzet realiseert van 5,5 miljard dollar en grotendeels gecontroleerd wordt door criminele bendes. De vier geselecteerde regio’s hadden zelf aangegeven geinteresseerd zijn in het herbergen van gokactiviteiten. Bij de definitieve toewijzing werd onder meer rekening gehouden met regio’s die eventueel buitenlandse toeristen zouden kunnen aantrekken. Bovendien werd ook gekeken naar de afstand met Moskou, want de overheid wenst geen gokactiviteiten in de omgeving van de Russische hoofdstad.

Maar over de uiteindelijke keuze worden heel wat bedenkingen geuit. “Primorsk is een goede keuze,” vertelde Samoil Binder, onderdirecteur van de Association for the Development of the Gaming Business. “De regio is ideaal gelegen voor het aantrekken van Chinese bezoekers, die er nu al massaal gokken. Maar niemand gelooft dat de andere regio’s ook daadwerkelijk investeerders zullen aantrekken om gigantische kapitalen te stoppen in projecten, alleen met de vage hoop dat daar ooit gokkers zullen op af komen.” Buiten Primorsk maakt geen enkele andere keuze volgens insiders enige economische zin.

Volgens Binder zullen de gokkers uit Moskou wellicht naar Riga (Letland) of Kiev (Oekraiene) vliegen, steden met een gevestigde gokindustrie. Alexei Titkov, analist bij het Institute for Regional Policy, gaf toe dat het een tijd zal duren vooraleer in de geselecteerde gebieden een gevestigde gokindustrie tot stand zal komen, maar stelde dat zij er op de lange termijn wel economisch voordeel zouden van genieten. Titov zag echter ook een probleem in het feit dat Russen minder mobiel zijn dan Europeanen en Amerikanen en dus minder gemakkelijk de dure en verre reizen naar de gokgebieden zouden kunnen ondernemen.

Ook vreesde Titkov dat het casinoverbod ook de illegale gokindustrie zou stimuleren, terwijl de relatief conservatieve bevolking van Altai, Rostov en Krasnodar problemen zou kunnen hebben met de komt van de gokactiviteiten. Onder meer de Orthodoxe Kerk heeft het gokken als immoreel bestempeld. “In Kaliningrad en Primorsk heeft men wellicht minder problemen met de gokpaleizen,” voegde hij daar aan toe. De gokindustrie hoopt echter dat de parlementsverkiezingen van volgend jaar en de presidentsverkiezingen van het jaar daarop het gokverbod alsnog zal afzwakken en de casino’s in Moskou en andere grote Russische steden hun deuren zullen kunnen blijven openen.

Nederlanders zijn dit jaar vooral in eigen land op vakantie gegaan. Dat blijkt uit de cijfers van het ContinuVakantieOnderzoek (CVO). Dit jaar gingen bijna 35 miljoen Nederlanders met vakantie. Dat is een lichte toename tegenover vorig jaar. Ze gaven daarbij volgens het Nederlandse dagblad De Volkskrant met minstens één overnachting ongeveer dertien miljard euro uit.

In Nederland groeide de markt voor binnenlands toerisme met drie procent tot ongeveer ongeveer 17,8 miljoen vakanties. Het buitenlands toerisme kende echter een daling met twee procent tot 16,8 miljoen vakanties. Vooral Turkije werd meer gemeden. Nederlanders waren daar nog goed voor 640.000 bezoekers, tegenover 990.000 het jaar voordien. De onderzoekers van het CVO wijten dat aan de aanhoudend negatieve media-aandacht voor Turkije.

Verre vliegvakanties kenden wel een grotere populariteit. Ongeveer 1,6 miljoen Nederlanders kozen voor een vakantiebestemming buiten Europa. Dat is volgens de onderzoekers een nieuw record. De meest populaire buitenlandse bestemming blijft Frankrijk met 2,7 Nederlandse bezoekers, gevolgd door Duitsland (2,6 miljoen) en België (2 miljoen). Twintig procent van de Nederlanders ging dit jaar helemaal niet op vakantie.

Een gps-systeem in de auto doet het aantal ruzies tussen reizende koppels dalen. Dat is één van de conclusies van een onderzoek van Mio Technology in zeven Europese landen. De meest intense autoruzies zijn terug te vinden op Spaanse, Italiaanse en Franse wegen. Vrouwen en mensen die geen navigatiesysteem hebben, maken het meest ruzie.

Het onderzoek wees uit dat 62 procent van autoreizende koppels minder probleem in de auto heeft dankzij de komst van navigatiesystemen. “In België, Nederland en Frankrijk loopt dat zelfs op tot 72 procent,” aldus het magazine Computer Idee. In auto’s zonder gps-systeem zijn de Zweden de grootste ruziemakers (56 procent), gevolgd door de Noren (44 procent). In Denemarken bedraagt dat daarentegen slechts 6 procent.

Nederland is volgens het onderzoek in Europa koploper op het gebied van gps-gebruik (39 procent), gevolgd door Belgie (33 procent), Denemarken (32 procent) en Italie (31 procent). De technologie wordt het meest gebruikt om naar onbekende bestemmingen te rijden en voor autovakanties. In Zweden en Noorwegen wordt van de technologie het meest gebruikt voor boottochten en wandelingen.

Nog altijd 82 procent van de ondervraagden heeft in zijn auto echter nog steeds een wegenatlas. Bij de vrouwen maakt 53 procent daar ook daadwerkelijk gebruik van. Bij mannen is dat 44 procent. De Zweden, Denen en Engelsen zien zichzelf en hun partner als een goede kaartlezer. Italianen zijn het minst overtuigd van de kaartkennis van hun partner.

Van de ondervraagden vrouwen noemt 71 procent zichzelf een slecht kaartlezer. Ook 59 procent van de mannen is van oordeel dat hun partner niet erg bedreven is in het kaartlezen.