Begin volgende maand worden strenge beschermingsmaatregelen van kracht voor de Chinese muur. Er zullen dan zware straffen opgelegd worden aan betrapte graffity-spuiters of dieven van stenen en andere materialen. De harde aanpak is ook nodig, want inmiddels is bijna de helft van 6.400 kilometer lange bouwwerk van de Ming Dynastie verdwenen.

Volgens Chinese conservationisten heeft het probleem zich vooral de voorbije jaren gemanifesteerd. Tot voor kort was de Chinese Muur volgens hen nog in relatief goede toestand, maar sindsdien hebben vandalen stenen en andere bouwmaterialen gestolen, terwijl ook graffity-spuiters zware schade hebben toegebracht aan het bouwwerk.

Op sommige locaties zijn kleine bomen en struiken tussen de stenen beginnen te groeien en vorig jaar nog werd een bedrijf gestraft omdat het een weg aangelegd had op het traject van de Chinese Muur. “Op sommige locaties, zoals de Jinshanling, staan de wachttorens op instorten,” aldus de Amerikaanse krant The New York Times.

Het probleem heeft volgens de krant wellicht vooral te maken met de groeiende populariteit van het bouwwerk, dat vorig jaar ongeveer dertien miljoen toeristen lokte. “Dat is volgens de Great Wall Society meer dan het dubbele van tien jaar geleden,” voert de krant aan. “Vooral de gerestaureerde secties in Badaling en Mutianyu zijn bijzonder populair. Badaling kreeg vorig jaar 4,5 miljoen toeristen te verwerken.”

Het Chinese binnenlandse toerisme wordt immers gestimuleerd door een grotere rijkdom en bezit van auto’s. “Dat laat Chinese gezinnen toe om tijdens het weekend de vervuilde steden te ontglippen en afgelegen gebieden opzoeken,” aldus The New York Times. “De Chinese Muur moest ooit de Mongolen en andere vijanden buiten houden, maar wordt nu in zijn bestaan bedreigd door yuppies.”

Grote gedeelten van de Chinese muur waren tot tien jaar geleden nagenoeg uitsluitend bekend bij de locale bevolking. Maar vandaag rijzen daar hotels, chalets en restaurants op. Het toerisme is voor de locale bevolking wel een dankbare bron van inkomsten, maar dat heeft het bouwwerk veel gekost. “Geen enkele provincie wil de restauratiekosten betalen,” aldus de krant. “Men is alleen geinteresseerd in de toeristische inkomsten.”

De werken aan de Chinese Muur eindigden in 1644, met het einde van de Ming Dynastie. Verschillende dynastieen hebben in totaal liefst zestien verschillende muren gebouwd, die samen een lengte zouden gehad hebben van 50.000 kilometer. Het bouwwerk had te lijden door de oorlog met Japan en de Chinese burgeroorlog, maar zou vooral zware krijgen tijdens het Mao-regime.

Mao beschouwde de Chinese Muur en ander historisch erfgoed als overblijfselen van het feodale verleden van het land en zag geen reden om het bouwwerk te beschermen. Boeren werden aangemoedigd om de stenen van de muur te gebruiken om huizen te bouwen.

Het Bosnische raftingparadijs op de bovenloop van de Neretva-rivier is in gevaar. De Bosnische regering wil het gebied immers gebruiken voor de bouw van vier waterkracht-centrales. Maar tegenstanders zeggen dat het economisch belang van de plannen betwijfelbaar zijn, terwijl tegelijkerheid het toerisme en één van de meest aantrekkelijke Bosnische natuurgebieden zou worden bedreigd.

Bosnie is nog altijd volop bezig met de heropbouw van zijn economie na het verdwijnen van de communistische zware industrie en de Balkanoorlog in het begin van de jaren negentig. “Eerder heeft de bouw van waterkachtcentrales elders in Bosnie al tot controverses geleid, maar nergens is de tegenstand zo groot als in het Neretva-gebied,” aldus het persbureau Reuters.

Het Neretva-project vergt een investering van 604 miljoen dollar. De Bosnische overheid stelt dat de tegenstanders de ecologische impact van de waterkrachtcentrale overdrijven. Volgens hen is de centrale van levensbelang voor de heropleving van de verpauperde stad Konjic, waar ongeveer 15.000 mensen leven en talloze bedrijven uit de socialistische periode leegstaan.

De Neretva-rivier is 225 kilometer lang en mondt via Mostar uit in de Adriatische Zee. De rivier bezit al vier krachtcentrales uit de socialistische periode tussen Konjic, juist beneden het tien kilometer lange rafting-gebied, en Mostar. De nieuwe dammen zouden stroomopwaarts worden gebouwd, maar het dagelijks openen en sluiten van de sassen zou het raften volgens tegenstanders compleet onmogelijk maken.

De Neretva wordt beschouwd als één van de koudste en zuiverste wateren van de wereld. Volgens tegenstanders van het project zou de waterkrachtcentrale de rivier nog kouder maken, voor vervuiling zorgen en een gevaar betekenen voor het visbestand. Zij stellen voor om dertig kleinere centrales te bouwen op verschillende locaties langs de Neretva.

Het persbureau stelt dat het raftingtoerisme een kleine positieve invloed heeft op de economische situatie van Konjic, dat dit jaar ongeveer tienduizend rafting-toeristen over de vloer kreeg. Maar volgens het Bosnische energiebedrijf Intrade-Energija zijn de opmerkingen van de tegenstanders onterecht. Het bedrijf stelt dat speciaal kleinere dammen werden ontworpen om de natuur en het toerisme te beschermen.

Intrade-Energija zegt verder dat de originele, ambitieuze plannen uit de jaren tachtig grondig werden aangepast en dat een lage dam de watercondities zal helpen creeren die de rafters wensen. Het plan moet echter nog goedgekeurd worden en op dit ogenblik worden een aantal ecologische en haalbaarheidsstudies uitgevoerd.

De overheid krijgt wel de steun van Glavaticevo, een dorp langs de rivier. Daar hoopt men dat het project voor tewerkstelling zal zorgen. Volgens de inwoners kan alleen de waterkrachtcentrale de jongeren ter plaatse houden. “Anders wijken ze uit en is het dorp ten dode opgeschreven,” stellen ze. “Wij verdienen niets aan het toerisme en de rafters.”

Het snel groeiende toerisme dreigt de fundamenten van het beroemde Cambodiaanse erfgoed van Angkor Vat letterlijk te ondermijnen. Dat heeft vooral te maken met het oppompen van grondwater om de hotels en toeristische industrie van water te voorzien. Een Japans initiatief onderzoekt nu hoe het probleem kan opgelost worden. 

Toerisme is één van de grote pijlers van de Cambodjaanse economie, waar één derde van de 14 miljoen inwoners amper een halve dollar per dag verdient. Het land kreeg vorig jaar ook 14 miljoen toeristen over de vloer en de helft daarvan bezocht de Angkor-monumenten, de architecturale getuigen van het Khmer-rijk uit de negende tot de vijftiende eeuw.

Het aantal toeristen kende vorig jaar een groei met 34,7 procent. Dat heeft de stad Siem Reap, waar de historische site zich bevindt, omgevormd tot een moderne stad met luxueuze hotels, winkelcentra en straten vol druk verkeer en reclames. Een aantal oude gebouwen werden afgebroken om plaats te maken voor toeristische overnachtingsmogelijkheden.

“De eeuwenoude identiteit van Siem Reap is nagenoeg verdwenen,” vertelt Teruo Jinnai, Cambodjaans directeur van de Unesco, aan het persbureau Associated Press. “Het is droevig om te moeten zien hoe overal restaurants, massagesalons en hotels oprijzen.” Ook volgens de Wereldbank legt de enorme groei een zware druk op de infrastructuur. Energie, water, rioolwater en afval vormen er steeds belangrijker problemen.

Hotels zijn in Cambodja niet wettelijk verplicht om hun afvalwater te behandelen, hoewel de grootste wel eigen verwerkingsinstallatie hebben. Maar de kleinere overnachtingsgelegenheden storten hun afvalwater rechtstreeks in de rivier, die dan ook zwaar vervuild is. Inmiddels wordt de bacterie E.coli steeds in de locale bronnen aangetroffen.

Even bedreigend is het oppompen van het grondwater. Dat wordt door de hotels vanop 70 tot 80 meter diepte opgepompt, wat eventueel zou kunnen leiden tot zware inzakkingen van de ondergrond. Eén van de Angkor-tempels is nu al aan het verzakken. Daarom heeft de Japanse regering een ontwikkelingsplan opgesteld voor Siem Reap, zodat er beter omgegaan kan worden met het groeiende toerisme.

Het plan van het Japanse International Cooperation Agency stelt voor om het grondwater op te pompen uit Phnom Kraom, een heuvel bij een meer ongeveer tien kilometer ten zuiden van de stad. De Cambodjaanse overheid heeft gezegd het Japanse plan te willen uitvoeren, maar wil van Siem Reap ook een centrum maken voor vliegverbindingen naar de Cambodjaanse stranden en het ecotoerisme in de jungle. Daardoor zou de toeristische druk meer verspreid kunnen worden.

De uitbaters van de beroemde Golden Gate Bridge in San Francisco zijn op zoek naar een aantal sponsors. De brug heeft immers een financiele kuil van 87 miljoen dollar gegraven. De Amerikaanse sponsoringspecialist Kevin Bartram werd ingehuurd om mogelijke commerciele projecten uit te werken voor de wereldberoemde toeristische attractie. 

Geinteresseerde bedrijven moeten echter niet hopen dat de brug hun merknaam zal dragen, want de uitbaters hebben bepaald dat de brug haar originele naam in elk geval moet blijven behouden. Bartram zegt van plan te zijn naar sponsoring-projecten die bedrijven met de Golden Gate Bridge kunnen vereenzelvigen zonder dat er een zware aanwezigheid op de brug moet worden doorgevoerd.

Bartram merkt daarbij op dat het brugdistrict bussen, ferries en een cadeaushop omvat waar geschikte sponsoringprojecten zouden kunnen opgezet worden. Maar een groot gedeelte van de reclamewereld van San Francisco is niet onverdeeld gelukkig met het project. Paul Venables van Venables, Bell & Partners zegt het in dat verband gruwelijk te vinden dat een bedrijf van buiten San Francisco het contract zou binnenhalen.

Gedacht wordt dan ook aan de bedrijven Gap, Levi Strauss en George Lucas, die allen hun hoofdkwartier hebben in de buurt van de Golden Gate. Ook bedrijven uit Silicon Valley, zoals Google of Hewlett-Packard, worden aanvaardbare kandidaten genoemd. Bartram zegt echter met iedereen te willen praten die de concurrentie met locale bedrijven zou willen en kunnen aangaan, zoals Microsoft.

Andere vragen zich dan af of de lugubere faam van de brug, waar meer dan 1.200 zelfmoorden werden gepleegd, aantrekkelijk genoeg is om potentiele sponsors aan te trekken. Rich Silverstein, medevennoot van Goodby, Silverstein en Partners zegt elke marketeer die aan het project wil meewerken, te zullen boycotten. Voor hem mag de Golden Gate Bridge nooit gebruikt worden voor marketingdoeleinden.

Het beroemde Sands Hotel Casino uit het Amerikaanse Atlantic City sluit zijn deuren. Eigenaar Carl Icahn verkocht het complex in september aan Pinnacle Entertainment, dat het gebouw gaat afbreken om er een groter hotelcomplex neer te planten. Daarin komt ook een nieuw casino. Het Sands Hotel heeft 26 jaar deel uitgemaakt van de Amerikaanse casino-geschiedenis. 

Atlantic City kreeg zijn eerste casino in 1978 en de stad werd al vlug een belangrijk toeristisch centrum. In 1980 opende het Brighton Hotel Casino zijn deuren. Binnen het jaar werd het hotel verkocht en herdoopt in Sands. In de jaren tachtig werd het een vaste pleisterplek voor Frank Sinatra en zijn Rat Packers en in de jaren negentig was het één van de eerste casino’s van Atlantic City om poker aan te bieden.

Maar de komst van het Borgota, met zijn sterrenrestaurants, nachtclubs en luxueuze shopping-aanbod, betekende in 2003 een zware klap voor het Sands en de andere oudere casino’s. Het Sands probeerde zich aan te passen en die trend te volgen, maar slaagde daar niet in, temeer daar ook andere spelers nieuwe projecten aankondigden. Zo hebben Morgan Stanley, MGM en Donald Trump al nieuwe initiatieven aangekondigd.

Nederlandse pretparken moeten maatregelen nemen tegen vetzucht en overgewicht. Dat zegt de Nederlandse Consumentenbond. Volgens de organisatie moeten de parken strengere eisen stellen aan het eten en drinken dat aan de bezoekers aangeboden wordt. De sectororganisatie heeft al afwijzend gereageerd op de eis van de Consumentenbond.

“Het is ruim bekend dat in pretparken veel ongezond eten wordt verkocht,” benadrukte een woordvoerder van de Consumentenbond aan het persbureau ANP. Daarbij wordt gezegd dat de Nederlandse attractieparken een voorbeeld zouden moeten nemen aan Walt Disney. “Dat bedrijf verkoopt in zijn attractieparken binnenkort geen drank of voedsel meer dat veel vetten of toegevoegde suikers bevat,” aldus de woordvoerder.

De branchevereniging van de Nederlandse pretparken kan zich volgens het persbureau echter niet vinden in de kritiek van de Consumentenbond. “Zowel binnen als buiten de Nederlandse attractieparken is zowel gezond als ongezond voedsel beschikbaar, al naar gelang wat de klant wenst,” aldus de branchevereniging. “Bovendien denk ik dat het in Nederlandse pretparken wel meevalt.”

De Amerikaanse tennisspeler André Agassi (36), die eerder deze maand een punt zette achter zijn carrière, gooit zich op de vastgoedmarkt. Samen met zijn vrouw Steffi Graf heeft hij een makelaarsbedrijf opgericht dat zich richt op de ontwikkeling en marketing van luxueuze woonprojecten.

De twee gewezen tennissterren hebben daarvoor het bureau Agassi Graf Development (AGD) opgericht, waarin ook het time-sharing bedrijf Exclusive Resorts van AOL-mede-oprichter Steve Case is betrokken. Daarbij is het de bedoeling dat de twee bedrijven samen luxueuze gemeenschappen uitbouwen in de Verenigde Staten en het buitenland.

Centraal in die projecten staat het Agassi/Graf tennis- en fitness-project. Exclusive Resorts is gespecialiseerd in luxueuze vakantiebestemmingen en heeft ongeveer 2.400 leden. Het bedrijf wil in die nieuwe gemeenschappen woonprojecten ontwikkelen en ter beschikking stellen van zijn leden.

Eerder deze maand maakten Agassi en Graf al een eerste project bekend. In Donnelly (Idaho) willen ze het luxueuze Fairmont Tamarack project opzetten in samenwerking met het bedrijf Bayview Financial. Het project zal uitgebaat worden door Fairmont Hotels & Resorts. Het bergcomplex zou in 2009 zijn deuren moeten openen.

De mobiele telefoon blijkt steeds meer levensreddend te zijn bij ongevallen in het gebergte. Dat blijkt volgens het pesbureau Austria Presse Agentur (APA) uit cijfers van de Oostenrijkse reddingsdiensten. Die worden in veertig procent van de meldingen met een gsm-bericht gealarmeerd. Bij ongevallen met bergwandelaars loopt dat zelfs op tot zeventig procent.

“De mobiele telefoon is een essentieel onderdeel geworden van de nooduitrusting in de bergen,” vertelde Peter Veider, woordvoerder van de Oostenrijkse Bergrettung aan het persbureau APA. Tijdens de voorbije zomer werden door de Alpinpolizei ongeveer 6.000 ongevallen opgetekend. Daarbij werd in veertig procent van de gevallen alarm geslagen met een mobiele telefoon. Bij ongevallen met bergwandelaars loopt dat op tot zeventig procent.

Peter Veider stelde dat de meeste bergsportliefhebbers hun mobiele toestel mee op tocht nemen. “Het heeft geen zin om het toestel thuis te laten om in de bergen van de rust te kunnen genieten,” merkte hij daarbij op. “Het is in het gebergte de enige zekerheid en men moet het dus absoluut bij zich dragen.”

Het grote probleem blijft echter de slechte gsm-ontvangst in het gebergte. In dalen en spleten kan het signaal immers wegvallen en wordt meestal in de buurt van de toppen weer beter. “Maar dat neemt niets weg van de belangrijke rol die het toestel in de bergen kan spelen,” voerde Ingo Kroath van het Kuratorium für Alpine Sicherheit in Innsbruck.

Met het Europese noodoproepnummer 112 kan men zelfs zonder sim-kaart om hulp vragen.

De beroemde Transporter Bridge in Newport (Wales) viert zijn honderste verjaardag. De brug wordt als één van de meest beroemde beschermde monumenten van Wales en heel Groot-Brittannië beschouwd. Gehoopt wordt dat de Unesco de Transporter zal opnemen in zijn werelderfgoed. 

De brug overspant de Usk-rivier. Ze werd ontworpen door de Franse ingenieur Ferdinand Arnodin en op 12 september 1906 geopend door Viscount Tredegar. De brug moest de verbinding zorgen met de oostelijke oever van de rivier en diende vooral om arbeiders te vervoeren naar de Lysaghts-staalfabrieken.

De torens van de brug reiken 74 meter hoog, terwijl de horizontale structuur 54 meter boven het wateroppervlak hangt. Daaronder beweegt een aan kabels opgehangen transportbak, drie meter boven de rivier. Een dergelijk hoge brug was nodig om de scheepvaart niet te storen. Om een dergelijke hoogte te halen, moest anders een grote structuur aan lange aanloopwegen gebouwd worden. Wegens de lage waterstanden bij eb kon ook geen ferry worden ingeschakeld.

De brug werd in 1985 wegens slijtage gesloten, maar na een restauratie van ongeveer 4,5 miljoen euro in 1995 weer opengesteld. De brug is vandaag nog steeds in gebruik. Van deze constructie bestaan er wereldwijd slechts acht exemplaren. De Friends of Newport Transporter Bridge hopen dat de Unesco het complex zal opnemen in zijn werelderfgoed.

Steeds meer Europese dierentuinen en safariparken worden het slachtoffer van dieven die uit zijn op exotische dieren om verzamelaars te bevoorraden. Volgens biologen komen daardoor belangrijke kweekprogramma’s is gevaar en bloeit de illegale handel in exotische dieren zoals nooit voordien. 

“Men is niet meer tevreden met een kanarie,” vertelde John Hayward, topman van het Britse National Theft Register, aan het persbureau Associated Press. “Men is uit op exotischer exemplaren.” De voorbije jaren zouden in de Britse dierentuinen gemiddeld één belangrijke diefstal per week gepleegd worden. Daarbij werden dieren gestolen die duizenden dollars waard waren.

De vraag naar exotische dieren zou de druk op de dierenpopulaties nog verhogen. Zo zouden tussen 1994 en 2003 ongeveer 360.000 Afrikaanse grijze papagaaien legaal zijn uitgevoerd, meestal naar Europa. Nog vele duizenden anderen werden illegaal verhandeld. Maar vooral enkele spectaculaire diefstallen uit Engelse dierentuinen hebben voor grote opschudding gezorgd.

Vooral apen, grote exotische vogels en reptielen zijn zeer gegadigd. De voorbije drie jaar zijn uit de ruim 350 Britse zoo’s ongeveer tachtig aapjes verdwenen. Slechts enkele exemplaren werden later teruggevonden. Volgens Hayward zijn een aantal van die dieren door professionelen op bestelling gestolen. “Deze dieren zijn niet tam en men moet weten hoe men ermee moet omgaan,” merkt hij op.

Volgens de European Association of Zoos and Aquaria (EAZA) heeft ongeveer veertig procent van de Europese dierentuinen te lijden onder dergelijke diefstallen. “Het probleem wordt steeds erger,” aldus EAZA-directeur Harry Schram. “Steeds meer dieren krijgen een beschermd statuut, waardoor verzamelaars ondergronds gaan om hun collectie toch aan te kunnen vullen.”

Schram vertelde daarbij dat de Nederlandse en Belgische politie het probleem gezamenlijk proberen aan te pakken. “Maar dat is een uitzondering,” vertelde hij. “We hebben geen idee over de omvang van diefstallen in Duitsland, Zwitserland en Oost-Europa en nagenoeg geen enkele informatie over Zuid-Europa.”

De gestolen dieren zouden vooral naar Europese verzamelaars gaan. In de Verenigde Staten en Japan gelden immers heel strikte invoerregels voor dieren. Ook het Midden-Oosten wordt volgens Associated Press veel strenger. Een aantal dierentuinen is al overgegaan tot het merken van hun dieren met computerchips.