managing21.be

De Noord-Koreaanse overheid houdt zich bezig met een onhoudbare en illegale handel in wilde dieren. Dat geldt ook voor soorten die door de eigen Noord-Koreaanse wetgeving zijn beschermd. Het fenomeen vormt een bedreiging voor het herstel van de biodiversiteit in de regio. Dat blijkt uit een studie onder leiding van wetenschappers aan het University College London (UCL).

“Noord-Korea heeft een regelgevend systeem van beschermde gebieden en soorten, maar geregeld moeten inbreuken worden vastgesteld van individuen die wilde dieren jagen en vangen voor persoonlijke consumptie of een verkoop op de zwarte markt aan afnemers uit eigen land of China”, werpen de onderzoekers op. Bovendien is de Noord-Koreaanse staat zelf betrokken bij de jacht op en de handel in bedreigde diersoorten die beschermd zijn door nationale of internationale wetgeving. Dat geldt onder meer voor de Aziatische zwarte beer, de langstaartgoral en de Euraziatische otter.”

De onderzoekers stellen dat de naleving door de Noord-Koreaanse overheid van de binnenlandse wetgeving inzake beschermde soorten een onmiddellijke prioriteit moet zijn. De wetenschappers roepen China, als een belangrijke afzetmarkt voor Noord-Koreaanse producten van wilde dieren, op om de binnenlandse vraag naar illegale wilde dieren te blijven beteugelen en diplomatieke druk uit te oefenen op zijn buurland om zich terug te trekken uit een illegale handel in wilde dieren die door de staat wordt getolereerd en gefaciliteerd.

Onderzoeksleider Joshua Elves-Powell, professor aardrijkskunde aan het University College London, merkt op dat de wijdverbreide jacht op wilde dieren in Noord-Korea, gedreven door de economische beperkingen van de Noord-Koreaanse staat en de tekorten aan voedsel, medicijnen en basisgoederen die veel burgers ervaren, een belangrijke bedreiging vormt voor de biodiversiteit van Noord-Korea en de wijdere regio.

“China is de belangrijkste internationale markt voor de Noord-Koreaanse handel in wilde dieren, met opvallende producten zoals wild vlees, bont en lichaamsdelen voor gebruik in traditionele geneeskunde”, beklemtoonde Elves-Powell. “Een deel van deze handel schendt de verplichtingen van China als partij de Convention on International Trade in Endangered Species (Cites) en lid van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties. Het land moet dan ook de resolutie die de export van voedsel uit Noord-Korea verbiedt, naleven.”

Noord-Koreaanse overlopers getuigden tegenover de onderzoekers dat de Noord-Koreaanse staat wilde dieren en hun lichaamsdelen ontvangt van lokale gemeenschappen en jagers die door de staat werden goedgekeurd. Uit het onderzoek bleek tevens dat hierbij sprake is van soorten die in Noord-Korea wettelijk zijn beschermd. Deze soorten worden in Noord-Korea gebruikt, onder meer als bont voor de productie van winterkleding, maar ze zouden ook als verhandelbare grondstof worden gebruikt. Dit is in lijn met Noord-Korea’s gebruik van natuurlijke hulpbronnen zoals hout en steenkool, maar ook met de illegale handel in wapens en verdovende middelen, om inkomsten te genereren.

De studie vermeldt verder dat de Noord-Koreaanse staat wildboerderijen exploiteert, waar onder meer dieren zoals otters, fazanten, herten en Aziatische zwarte beren worden gehouden. Noord-Korea zou in de 20ste eeuw voor het eerst beren voor hun gal hebben gefokt, voordat deze praktijk zich verspreidde naar China en Zuid-Korea. Berengal in verschillende traditionele Aziatische geneeswijzen, waaronder de traditionele Koreaanse en traditionele Chinese geneeskunde, wordt gebruikt.

De productie van berengal wordt door natuurbeschermers en activisten voor dierenwelzijn breed veroordeeld. De praktijk zou de vraag naar bedreigde diersoorten immers in stand houden en het onnodig lijden van landbouwhuisdieren veroorzaken. Bovendien identificeert het rapport economische problemen als een belangrijke drijfveer voor de zwarte handel in wilde dieren in Noord-Korea. Een breed scala aan dieren wordt naar verluidt gejaagd en gevangen voor vlees, voor het gebruik in traditionele geneeskunde, ter bescherming van gewassen of vee of voor een verkoop op de zwarte markt.

Informele economie

Toen de Noord-Koreaanse economie in de jaren negentig instortte, voorafgaand aan een grote hongersnood die naar verluidt tussen de zeshonderdduizend en een miljoen mensenlevens kostte, groeide de informele economie van het land snel, doordat gewone burgers zich richtten op de koop en verkoop van goederen, waaronder wilde dieren, om in essentiële voedselbronnen te voorzien en inkomsten te genereren. Hoewel de economische omstandigheden in Noord-Korea sindsdien zijn verbeterd, vonden de onderzoekers geen bewijs dat de zwarte markt voor wilde dieren is gestopt.

“Een jager kan tegelijkertijd leveren aan de overheid en activiteiten op de zwarte markt onderhouden”, betoogde Elves-Powell. “De huid van een dier zoals een rode vos kan bijvoorbeeld aan de staat worden overgedragen, maar kan ook aan Noord-Koreaanse tussenpersonen worden verkocht om over de grens tussen Noord-Korea en China te smokkelen. De jager kan het vlees van het dier – een waardevolle voedselbron – voor zijn gezin houden of proberen zijn voorraad op de lokale markt te verkopen.”

“De grootschalige jacht op wilde dieren in Noord-Korea heeft ernstige gevolgen voor de wildpopulaties van het land”, beklemtonen de onderzoekers. “Er zijn aanwijzingen dat bijna op alle inheemse zoogdiersoorten groter dan een halve kilogram op de een of andere manier wordt gejaagd.”

Onder meer de inheemse sabelmarter was bij Noord-Koreaanse jagers bijzonder gewild vanwege zijn vacht, maar is nu waarschijnlijk praktisch uitgestorven. Er zijn soortgelijke bekommernissen over de Amoertijgers en Amoerluipaarden, terwijl ook de hertenpopulaties vermoedelijk ernstig zijn afgenomen als gevolg van overbejaging. “Indien de exploitatie in Noord-Korea een risico blijft vormen voor de populaties wilde dieren, kan het herstel van de biodiversiteit in de hele regio in gevaar worden gebracht”, beklemtonen de wetenschappers.

“De voorbije jaren hebben de populaties Amoertijgers langs de grens van Noord-Korea met China tekenen van herstel gegeven, maar ze zullen waarschijnlijk het doelwit worden van jagers als ze Noord-Korea binnenkomen”, waarschuwen de onderzoekers. “Noord-Korea zou ook een barrière kunnen vormen voor de migraties van inheemse landdieren tussen het Koreaanse schiereiland en het Aziatische vasteland.”

Meer over dit onderwerp:

• Illegale dierenhandel hielp verspreiding covid te versnellen
• Drijvende zonnecentrales tonen positieve impact op watervogels
• Uitsterven gieren kan voor menselijke gezondheid belangrijke gevolgen hebben
• Europese Unie schroeft de bescherming van de wolf terug
• Europese haas voelt zich goed thuis in stedelijke omgeving
• Muildierhert is gevaarlijkste dier van Yosemite Park
• Elk jaar worden 400.000 Afrikaanse pangolins gejaagd
• Invasieve grassoort vormt bedreiging voor woestijnen Southern California
• Populaties zeeschildpadden vertonen een wereldwijd herstel
• Vergiftiging roofvogels kan gezondheid Europees ecosysteem verstoren

Verzamelaars bestempelen kunst als een veilige haven in een onzekere wereld. Dat heeft Bonnie Brennan, chief executive van het internationale veilinghuis Christie’s, gezegd in een interview met Inside Wealth. Brennan belooft dan ook van een herstel van de kunstverkoop. Dit zou een welkome ommekeer zijn voor een wereldwijde kunstmarkt die al twee jaar verval vertoont.

Christie’s, Sotheby’s en Phillips bieden momenteel samen 295 kunstwerken aan op veilingen met een geschatte waarde van minstens 952 miljoen dollar. Dit zou een stijging met 2 procent betekenen ten opzichte van de totale opbrengsten die veilingen tijdens de lente van vorig jaar werden opgetekend. Handelaren en kunstadviseurs zeggen dat het uiteindelijke bedrag waarschijnlijk boven de 1,1 miljard dollar zal uitkomen.

Ondanks sterke aandelenmarkten de voorbije twee jaar hebben hogere rentetarieven en inflatieangst de prijzen en verkopen van kunst onder druk gezet. De veilinghuizen en handelaren wijten dit aan het aanbod. “Er zijn simpelweg geen grote veilingen – zoals de collecties van Paul Allen of Macklowe van voorgaande jaren – geweest om bieders te trekken”, werpen experts op. “Verkopers houden bovendien hun topstukken vast totdat de prijzen weer aantrekken.”

Anderen zeggen dat de economische zwakte in China, de oorlog in Oekraïne en de economische malaise in Europa vele grote verzamelaars terughoudend is om voor kunstwerken veel geld te betalen. De huidige onzekerheid over invoerheffingen en de angst voor een recessie kunnen ertoe leiden dat verzamelaars hun grote aankopen verder uitstellen. 

“Ik denk echter dat kunst altijd een plek is waar mensen terugkomen voor een bron van vrede, rust en stabiliteit”, werpt Bonnie Brennan op in het interview met Inside Wealth. “We hebben dit seizoen veel belangstelling gezien, omdat kunst enigszins een ontsnapping biedt.”

“De voorbije weken waren economisch een ware rollercoaster”, vervolgt Brennan. “De kunstmarkt gedijt op stabiliteit. Dit zijn dus tijden waarin we proberen te navigeren en onze klanten zekerheid te bieden. Het werkt alvast in ons voordeel dat mensen in tijden van volatiliteit naar tastbare goederen kijken. Dat kan men nu terugvinden in de goudprijzen. Dit was in 2009 ook het geval met de verkoop van de collectie van Pierre Berge en Yves Saint Laurent, die destijds de grootste opbrengst uit de geschiedenis opleverde. De verkoop vond in februari 2009 plaats. Dat was voor de markt een vreselijke periode.”

“Vandaag hebben we bovendien vertrouwen in het geweldige materiaal – nieuwe werken aan een goede prijs – dat wordt aangeboden. De markt heeft duidelijk gemaakt hierop te hebben gewacht. We hopen dat er een vlucht naar kwaliteit komt die ook in het verleden kon worden opgemerkt.”

Brennan erkent dat de kunstmarkt gevoelig is voor de evolutie op de aandelenmarkten. “Het zou onjuist zijn om iets anders te beweren, maar we zien geen rechtstreeks verband”, beklemtoont de chief executive van Christie’s. “We bestuderen de markten en de geschiedenis van de interactie tussen de markten. Gezien de volatiliteit op de financiële markten voelen veel mensen zich veiliger bij het kopen van hoogwaardige blue-chip kunst. Deze werken vormen hen een veiliger plek om geld te investeren.”

“Daarom voelen we ons nu bijzonder zelfverzekerd, vooral omdat we zulke geweldige blue-chip werken kunnen aanbieden. De wereldwijde verkopen die we hebben gehad, zelfs sinds de aankondiging van de Amerikaanse invoerheffingen begin april, bieden hoop dat de vraag op een hoog niveau zal blijven indien we de pijplijn kunnen blijven vullen met een groot aanbod.”

“Er is dit jaar sprake van een bijzonder sterk aanbod”, merkt Brennan nog op. “Dat was vorig jaar niet altijd het geval. We hebben geen probleem met de vraag. Het is steeds belangrijk geweest om werk aan te bieden dat door het wereldwijd publiek van Christie’s wordt gegeerd. Januari was op dat vlak een geweldige periode. Het was voor Christie’s tijdens die maand drukker dan dezelfde periodes de voorbije tien jaar. De veilingen in Londen en Hongkong in maart en Parijs in april zorgden voor een ware opwinding.”

Volgende generaties

Brennan geeft ook aan dat Christie’s aan de volgende generaties verzamelaars moet denken. “We moeten de volgende generatie verzamelaars opbouwen om ons bedrijf draaiende te houden”, voert de chief executive aan. “Christie’s bestaat ??al 250 jaar, maar we moeten onze toekomst veiligstellen door ervoor te zorgen dat we in de geest van de jongeren relevant zijn.”

Die volgende generaties verzamelaars moeten volgens Brennan met een aangepast aanbod worden benaderd. “Kunst uit de 21ste eeuw is daarvan een voorbeeld”, werpt Brennan op. “We zijn die categorie een aantal jaren geleden gestart om de stemmen van jongere kunstenaars, kunstenaars van kleur, ondervertegenwoordigde kunstenaars en vrouwelijke kunstenaars in de schijnwerpers te plaatsen.”

“Jongeren willen technologie”, merkt Brennan daarbij op. “Deze groep is digitaal geboren. Deze klanten willen niet praten of telefoneren, maar willen alles gemakkelijk en soepel – met hun telefoon – aanpakken. Deze generatie wil online op kunst bieden. Dus gebeurden 80 procent van onze biedingen vorig jaar met online tools. We moeten jongeren met digitale kunst aantrekken en vervolgens met meer traditioneel werk in contact brengen. Betaalbare werken van onder meer Liechtenstein of Warhol kunnen aan jongeren aangeboden worden als een alternatief voor een ring of een horloge. Dit zijn de zaden die de toekomstige verzamelaar creëren.”

Momenteel bloeit de kunstmarkt volgens Brennan vooral in Noord-Amerika. “Bijna de helft van onze omzet komt uit de Verenigde Staten”, merkt ze op. “Maar we moeten ons op Azië blijven richten. Azië vertegenwoordigt meestal tussen 20 procent en 30 procent van onze omzet. Ik denk dat we mogelijk meer activiteit vanuit Europa zullen zien vanwege de sterke euro en het pond ten opzichte van de dollar.”

Brennan merkt nog op dat muziekinstrumenten een opmerkelijke interesse van verzamelaars genieten. “Er bestaat een duidelijke passie voor gitaren”, benadrukt ze. “Verkopen van instrumenten van beroemde muzikanten – zoals Jeff Beck, David Gilmour of Mark Knopfler – hebben ons een nieuw koperspubliek opgeleverd. Beroemdheden oefenen op verzamelaars al langer een grote aantrekkingskracht uit.”

Meer over dit onderwerp:

• Verkoop decoratieve kunst vorig jaar met 42 procent gedaald
• Rusland overtreedt ethische codes International Council of Museums
• Curator volgende Biënnale van Venetië overleden
• Kunstwereld belangrijk mikpunt voor aanvallen van Donald Trump
• Horlogemakers zijn aan een onverwachte comeback bezig
• Art Basel meldt sterke interesse in betaalbare kunst
• Nieuwe kopers zorgen voor transformatie kunstmarkt
• Nieuwe opgravingen op archeologische site van Pompeï
• Media hebben aanzienlijke impact op markt luxehorloges
• Maakte Andy Warhol misbruik van zijn superhelden?

De internationale wereld maakt een grote verandering door. Dat heeft op verschillende manieren verstrekkende gevolgen. Onder meer in de Zwitserse stad Genève, het centrum van de wereldwijde diplomatie, worden de ontwikkelingen met grote bezorgdheid gevolgd. Volgens de Britse zakenkrant Financial Times vrezen velen dat Genève zijn positie in de wereldwijde diplomatiek zijn prominente positie zou kunnen verliezen.

“De wereldhandel verkeert in chaos, terwijl de autocratie oprukt en hulporganisaties zich door de bezuinigingen van de Verenigde Staten in hun bestaan bedreigd voelen”, betoogt de Financial Times. “In Genève hebben zich ongeveer 450 internationale organisaties gevestigd en een groot deel van hun functionarissen vreest voor de toekomst van de stad als pijler van de wereldpolitiek.”

“De wereld verandert elke dag”, geeft ook Xavier Rey, chief executive van het Zwitserse vastgoedconcern Rey Group, aan. “Mensen moeten elkaar ontmoeten en met elkaar praten. Dat gebeurt vaak in hotels en restaurants. Evoluties in de diplomatieke wereld, worden dan ook in Genève snel aangevoeld. “Genève blijft nog steeds de uitgelezen plek om informatie uit te wisselen. Waarover we ons echter zorgen maken, is hoe anders het beeld er over zes maanden uitziet.”

Genève, na Zürich de grootste stad van Zwitserland, vertolkt in de wereldorde een cruciale functie. Al tijdens de Koude Oorlog organiseerde Genève historische topontmoetingen, terwijl ook Joe Biden en Vladimir Poetin elkaar in 2021 in de Zwitserse stad spraken. Genève was ook het toneel van de onderhandelingen die in 2015 zouden uitmonden in een nucleaire deal met Iran. “Het hoofdkwartier van de Verenigde Naties is in New York gevestigd, maar een groot deel van het echte werk wordt in Genève gedaan”, beklemtoont ook Sami Kanaan, plaatsvervangend burgemeester van de Zwitserse stad.

“Het besluit van de Amerikaanse president Donald Trump om World Health Organisation (WHO), die in Genève is gevestigd, te verlaten, deed een hele reeks alarmbellen rinkelen”, gaat Kanaan verder. “We hebben eerder crisissen meegemaakt, maar het huidige niveau van complexiteit en urgentie is ongeëvenaard.” De bezuinigingen in de Verenigde Staten hebben dan ook bij vele organisaties, van de United Nations High Commissioner for Refugees (UNHCR) tot het International Red Cross, geleid tot ontslagen en drastische budgetbeperkingen. 

Herbewapening

Antonio Guterres, secretaris-generaal, overweegt de samenvoeging van een aantal grote afdelingen. Tevens werd gevraagd om personeel van Genève en New York naar goedkopere steden te verplaatsen. Ondertussen is de World Health Organisation van plan om personeel te ontslaan en zijn werk te beperken. De Verenigde Staten hebben tevens gewag gemaakt van een herziening van de financiering van de World Trade Organisation (WHO) en andere organisaties.

De Verenigde Staten zijn niet de enigen die zich afkeren van humanitair werk. Landen in heel Europa zijn bezig met een massale herbewapening. Daarbij heeft het Verenigd Koninkrijk zijn budget voor ontwikkelingshulp drastisch verlaagd om grotere ruimte voor de financiering van defensie op te drijven. Zelfs het neutrale Zwitserland heeft zijn platform voor militaire uitgaven voor de volgende jaren met miljarden franken verhoogd, terwijl het land tegelijkertijd miljoenen franken aan buitenlandse hulp heeft geschrapt.

In Genève beginnen zich volgens de Financial Times een aantal wereldwijde geopolitieke patronen te vertonen, waarbij China een grotere rol speelt terwijl de Verenigde Staten zich terugtrekken. China zal naar verwachting dit jaar voor de allereerste keer meer dan een vijfde van het totale budget voor de Verenigde Naties leveren. “De natuur haat een vacuüm en andere partijen zullen snel trachten opengevallen ruimtes in te vullen”, beklemtoont Vincent Subilia, directeur-generaal van de Chambre de Commerce van Genève. “China toont zich bijzonder actief in het uiten van zijn openlijke steun voor multilateralisme.”

Maar naast legitiem diplomatiek werk gebruikt China zijn positie in Genève ook om critici te bespioneren en lastig te vallen. Dat blijkt uit een onderzoek van het International Consortium of Investigative Journalists. Het Chinese ministerie van buitenlandse zaken ontkende echter die berichtgeving en benadrukte de wetten van andere landen volledig te respecteren.

“Nieuwe financieringsbronnen zijn hard nodig”, verduidelijkte Maxime Provini, leider van de Parti Libéraux-Radicaux (PLR) in Genève. “De stad verstrekte een lening van 2 miljoen Zwitserse frank (2,4 miljoen dollar) aan niet-gouvernementele organisaties die zich op haar grondgebied hebben gevestigd. Maar Genève kan niet alle verantwoordelijkheid voor deze organisaties dragen.”

De UNHCR heeft de kosten op het hoofdkantoor en in de regionale kantoren in Genève met 30 procent verlaagd. Hierdoor werd het aantal hogere kaderleden gehalveerd. De Verenigde Naties als geheel zullen waarschijnlijk duizenden medewerkers verliezen. Een groot deel van die ontslagen zullen in Genève vallen. “Dit zal waarschijnlijk ook voor de stad gevolgen hebben”, beklemtoonde Matthew Saltmarsh, hoofd nieuws en media van de vluchtelingenorganisatie. “Onder meer de wereldwijde functie van Genève als humanitair centrum zou in het gedrang kunnen komen.”

Identiteit

“Genève is onder meer voor luxehorloges, de banksector en de grondstoffenindustrie nog altijd een belangrijk internationaal centrum, maar diplomatie en hulpactiviteiten staan in de identiteit van de stad centraal”, werpt de Financial Times op. “Veel inwoners van Genève zijn verontrust over het feit dat Saoedi-Arabië als gastheer werd uitgekozen voor de vredesonderhandelingen tussen Rusland en Oekraïne. “De inwoners van Genève zien dit als bewijs dat hun stad achterblijft bij de verschuivingen in de wereldorde. Sommigen accepteren al een kleinere rol in de wereld die voor hen ligt  en maken zich zorgen over wat ze moeten behouden.”

“Genève zou zich moeten toespitsen op alles wat met humanitair recht en vrede te maken heeft”, suggereerde Jean Keller, voorzitter van de raad van bestuur van Geneva Call, een organisatie die zich richt op de bescherming van burgers in conflicten. “Het neutrale Zwitserland kan meer dan bijna elk ander land opereren op vreselijke oorlogslocaties.”

Extreemrechts stelt echter dat Zwitserland de mindere status van Genève aan zichzelf te danken heeft en merkt op dat de gesprekken over Oekraïne elders plaatsvinden omdat het land zijn onpartijdige reputatie heeft geschaad door de sancties van de Europese Unie tegen Rusland te volgen. “De belangrijkste reden waarom Genève aan glans verliest als internationale stad, is niet het feit dat de Verenigde Staten de hulp intrekken”, voert Vincent Schaller, vertegenwoordiger van de extreemrechtse Union Démocratique du Centre (UDC) in het parlement van Genève.

Federale en lokale overheden hebben pakketten met leningen en subsidies goedgekeurd om het internationale werk en organisaties te ondersteunen. “Maar politici weten dat de steun, die in totaal minder dan 20 miljoen dollar bedraagt, veruit onvoldoende is om Genève zijn huidige status te laten behouden”, werpt de Financial Times op. Yves Herren, voorzitter van Les Verts Libéraux van Genève, gaf toe te vrezen dat Genève zonder geld op een gegeven ogenblik zijn positie als gastheer voor internationale evenementen zal verliezen.

Meer over dit onderwerp:

• Parijs voor tweede jaar op meest innoverende stad van Europa
• Dubai kondigt gouden visa aan voor verplegend personeel
• Vastgoed Silicon Valley wil op terugkeer naar kantoor inspelen
• Actie voor steun aan Europese Unie in Roemeense steden
• Bulgaarse president wil een referendum over introductie euro
• Londen derde jaar op rij verkozen tot beste stad van Europa
• Manchester blijft Britse hoofdstad voor artificiële intelligentie
• Europeanen verkiezen inmiddels China boven Verenigde Staten
• New York City vreest minder toeristen te zullen ontvangen
• Technische Universiteit Berlijn wil stadsbestuur voor rechter dagen

Een samenwerking met het satellietnetwerk Starlink lijkt voor vele landen een mogelijke pasmunt om met de Verenigde Staten milde invoerheffingen te kunnen afspreken. Dat zegt de Amerikaanse krant The Washington Post, gebaseerd op een aantal boodschappen die de Amerikaanse overheid wereldwijd heeft verstuurd. De Verenigde Staten zouden immers druk zetten op landen die met invoerrechten worden geconfronteerd om activiteiten van het satellietnetwerk Starlink van Elon Musk, een belangrijke bondgenoot van de Amerikaanse president Donald Trump, op hun grondgebied toe te laten.

“Sommige landen blijken een mogelijke samenwerking met Starlink uit te willen spelen om bij de Verenigde Staten gunstige invoerheffingen te bepleiten”, merkt The Washington Post op. “De Verenigde Staten hebben er een strategisch belang bij om de wereldwijde activiteiten van Chinese internetproviders tegen te gaan, maar de rol van Elon Musk compliceert het beeld.”

Onder meer vertegenwoordigers van het Afrikaanse land Lesotho zouden met Starlink gesprekken zijn opgestart. De Amerikaanse president Donald Trump had immers 50 procent invoerheffingen aangekondigd op goederen die uit Lesotho in de Verenigde Staten zouden worden ingevoerd. Anderzijds probeert Starlink al langere tijd tot het Afrikaanse markt toegang te krijgen. Maar pas nadat De Amerikaanse president tot onderhandelingen over handelsakkoorden had opgeroepen, verleende Lesotho aan Starlink een allereerste licentie voor de uitbouw van een satelliet-internet, die tien jaar geldig zou zijn.

Met die licentie wou Lesotho blijk geven van goodwill om Amerikaanse bedrijven te verwelkomen. Lesotho blijkt volgens The Washington Post echter lang niet het enige land dat heeft besloten Starlink te steunen in pogingen om Amerikaanse invoerheffingen af ??te weren. “Het bedrijf van Elon Musk sloot in maart distributieovereenkomsten met twee providers in India en heeft alvast overeenkomsten gesloten met Somalië, de Democratische Republiek Congo, Bangladesh, Pakistan en Vietnam”, werpt de Amerikaanse krant op.

De Amerikaanse overheid zou zijn buitenlandse posten aanzetten om op de lokale markten de diensten van Starlink te promoten. Alvast in India hebben overheidsfunctionarissen de goedkeuring van Starlink versneld, in de veronderstelling dat dit hen zou kunnen helpen handelsovereenkomsten met de Amerikaanse regering te verstevigen.

In een reactie stelde het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken dat Starlink een Amerikaans product is dat een revolutie teweeg heeft gebracht om in afgelegen gebieden over de hele wereld toegang tot het internet aan te bieden. “Elke patriottische Amerikaan zou het succes van een Amerikaans bedrijf op het wereldtoneel willen zien, vooral ten opzichte van gecompromitteerde Chinese concurrenten”, wordt eraan toegevoegd. Er werd echter tegelijkertijd opgemerkt dat de Amerikaanse regering geen belangenconflicten zal tolereren.

Sommige experts zeggen dat deze manier van werken voor de regering van Donald Trump strategisch gezien zinvol is. Daarbij wordt erop gewezen dat op het gebied van telecommunicatie de Verenigde Staten en China wereldwijd concurrenten zijn. Starlink is bovendien de grootste aanbieder van satelliet-internet.

“Wanneer de naam van Elon Musk ergens aan verbonden is, komen er allerlei emoties naar boven”, wierp Evan Swarztrauber, analist bij de Foundation for American Innovation, op. “Maar als Musk niet de chief executive van Spacex was, zouden de meeste mensen er wellicht geen probleem mee hebben dat de overheid van de Verenigde Staten Amerikaanse bedrijven aanmoedigt om internationale markttoegang te krijgen.”

“We willen dat Amerikaanse satellietbedrijven het goed doen in het buitenland, vooral omdat onze belangrijkste concurrent China is”, betoogde Swarztrauber nog. “De Verenigde Staten hebben in de ruimtevaart een voorsprong opgebouwd en we moeten ons extra inspannen om andere landen met Amerikaanse bedrijven te laten samenwerken. Anders zullen het juist Chinese bedrijven zijn die van de markttoegang profiteren.”

Miljardeninkomsten

De internationale expansie van Starlink zou miljarden dollars aan inkomsten kunnen genereren. Volgens Kimberly Siversen Burke, directeur overheidszaken bij analist Quilty Space zou een aandeel van 1 procent in de Indiase breedbandmarkt voor consumenten jaarlijks bijna 1 miljard dollar kunnen opleveren. Vergelijkbare groeimogelijkheden zouden ook in Latijns-Amerika en Afrika kunnen worden geregistreerd.

De strategie is echter niet geheel nieuw. Ook de regering van Joe Biden, de voorganger van Donald Trump, drong er bij de Amerikaanse ambassades op aan om onder meer de diensten van Starlink te implementeren. Eind vorig jaar had Antony Blinken, toenmalig Amerikaans minister van buitenlandse zaken, een schrijven naar de diplomatieke posten gestuurd waarin de voordelen van satellieten in een lage baan rond de aarde werden aangeprezen, waarbij het concept een robuust alternatief voor traditionele internetproviders werden genoemd.

Op dat ogenblik maakten een vijftigtal Amerikaanse overzeese posten van de technologie gebruik, maar Blinken zou op een verdere uitbreiding hebben aangestuurd, al werd wel gezegd dat ook andere Amerikaanse leveranciers van gelijkaardige diensten zouden worden gepromoot.

“In boodschappen aan buitenlandse posten heeft Marco Rubio, de huidige Amerikaanse minister van buitenlandse zaken aan medewerkers op buitenlandse posten wereldwijd gevraagd ??om Amerikaanse satellietdiensten te promoten”, merkte The Washington Post nog op. “Russische en Chinese aanbieders van netwerken internet-satellieten werden daarbij als een potentiële bedreiging voor de Amerikaanse nationale veiligheid genoemd.”

“Uit berichten blijkt verder dat minstens twee landen – Cambodja en Djibouti – expliciet initiatieven hebben genomen om Starlink te implementeren als middel om Amerikaanse invoerheffingen te vermijden en een betere handelsdeal met de Verenigde Staten te onderhandelen”, stipte The Washington Post nog aan.

Volgens Gyude Moore, analist bij het Center for Global Development, lijkt het erop dat meer Afrikaanse landen zich bereid tonen om met Starlink een samenwerking aan te gaan. Moore voegde eraan toe dat het voor Afrikaanse functionarissen moeilijk is om de eisen van de Amerikaanse regering en de belangen van Musk te onderscheiden. “Onder meer is gebleken dat de Amerikaanse regering nieuwe druk op Zuid-Afrika is beginnen te zetten op het ogenblik dat Starlink zijn pogingen om in het Afrikaanse land vooruitgang te boeken, begon op te voeren”, beklemtoonde Moore..

“Het kan zijn dat er geen formele banden bestaan en er geen directe druk wordt uitgeoefend, maar velen zullen concluderen dat er tussen Musk en Trump nauwe connecties bestaan”, stipte Moore nog aan. “Daarbij zouden een aantal buitenlandse overheden kunnen vrezen dat het afwijzen van de voorstellen van Elon Musk, voor hun land aanzienlijke gevolgen kunnen hebben. Daarbij zou men ervan uit kunnen gaan dat goede relaties met Musk door de Amerikaanse regering zou worden gewaardeerd en dus een betere handelsrelatie tot de mogelijkheden zou behoren.”

Meer over dit onderwerp:

• Starlink stuurt zijn 900ste satelliet in baan rond aarde
• Russische satelliet Kosmos 482 stort na 53 jaar neer in Stille Oceaan
• Eerste Indiase bemande ruimtevlucht tot begin 2027 uitgesteld
• Belgisch artiest achter kunstwerk op de maan overleden
• Ruimtevaartcomplex Starbase in Texas wordt officieel een stad
• Stratolaunch voert succesvolle test herbruikbaar hypersonisch vliegtuig uit
• Lockheed Martin handigt ruimteschip Orion over aan Nasa
• Wereldwijde ruimtevaartbureaus zetten samenwerking met Artemis verder
• Amerikaanse Space Force sluit drie contracten af voor laserterminal
• Amerikaans bedrijf Interlune wil op maan met ontginning helium starten

Het voorbije jaar werd wereldwijd 597 gigawatt aan zonnekracht geïnstalleerd. Dat betekent een nieuw record. Tegenover het jaar voordien was er daarbij sprake van een stijging met 33 procent. Tegen het einde van dit decennium zou jaarlijks een volume van 1 terawattuur kunnen worden geïnstalleerd. Dat blijkt uit een rapport van de sectororganisatie SolarPower Europe.

Eind vorig jaar liet zonnekracht een nieuwe mijlpaal optekenen. Er kon immers worden gemeld dat er op dat ogenblik wereldwijd in totaal al 2 terawatt zonnecentrales operationeel waren. Tegen 2030 zouden de jaarlijkse installaties tot een volume van 1 terawattuur kunnen oplopen.

In een reactie op de cijfers stelde Walburga Hemetsberger, chief executive van SolarPower Europe, dat het zonnetijdperk echt is aangebroken. “Hoewel de acceptatie van zonnekracht per regio wereldwijd verschilt, profiteert de sector van de behoefte aan flexibele, geëlektrificeerde energiesystemen die door cruciale technologieën, zoals batterijopslag, worden ondersteund”, betoogde Hemetsberger. “Besluitvormers wereldwijd moeten ervoor zorgen dat hun flexibiliteitsplannen aansluiten op de realiteit van zonnekracht en de mogelijkheden van de sector maximaliseren.”

Hoewel zonnekracht wereldwijd blijft groeien, moet volgens SolarPower Europe worden vastgesteld dat de distributie van de energiebron sterk geconcentreerd en ongelijk blijft. China installeerde het voorbije jaar 329 gigawatt aan zonnecentrales. Daarmee vertegenwoordigde het Aziatische land 55 procent van de wereldwijde installaties. “Dit jaar wordt de Chinese markt voor zonnekracht echter herschikt”, voert SolarPower Europe aan. “Hierdoor zal in 2026 met een tijdelijke daling van de wereldwijde installaties rekening moeten worden gehouden.”

India

Opmerkelijk is volgens SolarPower Europe de evolutie van de zonnekracht in India. Daar werd het voorbije jaar 30,7 gigawatt aan nieuwe zonnecentrales geïnstalleerd. “Dat vertegenwoordigde een stijging met 145 procent tegenover het jaar voordien. “India hanteert rond zonnekracht een strategie die het land positioneert als een belangrijke kracht in de energietransitie”, werpt SolarPower Europe op. “Ook de volgende jaren mag in India een sterke groei van de zonnekracht worden verwacht.” Tegen 2030 wil India voor 500 gigawatt aan hernieuwbare energie-installaties hebben. Daarvoor wil het land de volgende vijf jaar nog eens 200 gigawatt aan zonnekracht installeren.

Andere regio’s leveren een gestage, zij het minder significante groei. In Noord-Amerika en Zuid-Amerika werd een groei met 40 procent opgetekend. Ook in Europa werd een toename met 15 procent genoteerd. In het Midden-Oosten en Afrika was er daarentegen sprake van een stagnatie. Er werden in deze regio’s het voorbije jaar minder installaties geregistreerd dan het jaar voordien.

“Het behalen van de wereldwijde doelstelling om de capaciteit voor hernieuwbare energie tegen het einde van het decennium te verdrievoudigen, is mogelijk met zonnekracht”, benadrukte Sonia Dunlop, algemeen directeur van de Global Solar Council. “We hebben tot 2030 jaarlijks 1 Terawatt aan zonne-energie nodig. Er kan echter worden vastgesteld dat zonnekracht in steeds meer landen in opkomst is.”

“Er moet nu actie worden ondernomen om zich optimaal op de toekomst voor te bereiden”, gaf Dunlop nog aan. “Daarvoor moet er gewerkt worden aan intelligentere netwerken, een snellere regeling voor vergunningen, grotere investeringen in opkomende markten en een uitgebreide recrutering.”

Eind vorig jaar vertegenwoordigde zonnekracht met een totaal gïnstalleerd vermogen van 2,2 terewattuur 46 procent van de wereldwijde capaciteit voor hernieuwbare energie.

Meer over dit onderwerp:

• India ziet voor zichzelf een rol als een belangrijk producent van zonnepanelen
• Windparken zijn geregeld slachtoffer van energie-diefstal
• Verzet tegen windpark in Duits natuurgebied Reinhardswald
• Amerikaanse zonnekracht en batterijproductie blijft toenemen
• Beperkingen duurzame energie kan elektriciteit in Texas 14 procent duurder maken
• Google toont zich bereid om drie nucleaire centrales financieren
• Welshe regering gaat 2 miljoen pond investeren in getijdenenergie
• Groep Amerikaanse staten in verzet tegen stopzetten offshore windenergie
• Steelwind stelt zijn grootste windturbine voor
• National Renewable Energy Laboratory moet personeel ontslaan

Private investeerders bereiden zich voor om een ??sleutelrol op te nemen in de herbewapening van Europa door broodnodig kapitaal te verstrekken om de defensie-industrie te helpen opschalen en de industriële veerkracht van de regio te versterken. Meer dan drie jaar na de militaire aanval van Rusland op Oekraïne hebben de lidstaten van de Europese Unie immers miljarden euro’s toegezegd voor investeringen in defensie en nieuwe technologieën, maar investeerders en durfkapitalisten geloven dat er daarbij sprake is van een financieringstekort is dat zij kunnen opvullen.

“De heropbouw van de Europese defensie kan niet exclusief door de overheden worden gedragen”, merkt Thoms Friedberger, adjunct-directeur van investeerder Tikehau Capital, op. “De private sector zal nodig zijn om investeringen in defensie, veerkracht en soevereiniteit te stimuleren.”

Tikehau Capital heeft recent een bedrag van bijna 450 miljoen euro opgehaald voor een fonds dat zal investeren in bedrijven die zich richten op technologie voor zowel civiele als militaire toepassingen. De investeerder is een van de tientallen bedrijven die op zoek zijn naar kansen in de sector. 

De investeringen in Europese start-ups die actief zijn in de militaire sector en aanverwante technologieën stegen vorig jaar met 24 procent tot 5,2 miljard dollar, onder meer door de interesse van investeerders in de defensiebedrijven Helsing en Tekever, waardoor de bredere terugval in de financiering van Europees durfkapitaal werd afgezwakt. Hoewel private kapitaalinvesteringen in luchtvaart, ruimtevaart en defensie al decennialang bestaan, werd de activiteit lange tijd gedomineerd door grotere buyout-fondsen die zich in een sterk gereguleerde sector kunnen bewegen. 

Inval in Oekraïne

De interesse van investeerders, ook van durfkapitaalfondsen, is echter sterk toegenomen na de Russische inval in Oekraïne, die de lidstaten van de Europese Unie heeft aangezet inspanningen te doen om hun defensie-industrie te versterken. De afwijzende houding van de Amerikaanse president Donald Trump tegenover de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (Navo) en zijn opmerkingen dat Europa meer in zijn eigen veiligheid zou moeten investeren, hebben deze inspanningen alleen maar versterkt.

Veel durfkapitaalfondsen, vooral in Europa, waren in het verleden huiverig om wapenfabrikanten te steunen. Velen vreesden immers voor een schending van ecologische en sociale regels en de normen van een deugdelijk bestuur. Leiders geloven dat ze een rol kunnen spelen door te investeren in start-ups en tegelijkertijd grotere spelers te helpen om hun productiecapaciteit te verhogen en op die manier de kosten per eenheid te verlagen.

“Private markten zullen een sleutelrol spelen bij het dichten van het financieringstekort in de Europese defensiesector”, bevestigde Ali Floyd, hoofd Europese fondsenwerving bij het adviesbureau Campbell Lutyens. “Overheden bleken niet bereid om veel meer belastinggeld uit te geven aan investeringen in defensiebedrijven. Bovendien zijn er slechts een beperkt aantal entiteiten, zoals Rheinmetalls en BAE Systems die de publieke markten kunnen aanwakkeren.”

“Het financieringstekort in Europa groeide door de vragen rond de Amerikaanse verplichtingen tegenover de Navo en de Europese wens om meer geld te investeren in de Oekraïense defensie”, benadrukte Michael Sion, partner bij adviesbureau Bain en auteur van een recent rapport waaruit bleek dat de waarde van durfkapitaal-transacties in de defensiesector de voorbije tien jaar achttien keer in omvang zijn toegenomen. “De oorlog in Oekraïne bevestigde de toenemende rol die defensietechnologie – van drones en andere autonome systemen tot robotica en kunstmatige intelligentie – op het slagveld zal spelen.”

Investeerders en durfkapitalisten zeggen innovatie te kunnen stimuleren door in technologie in een vroeg stadium te investeren.” We hebben privaat kapitaal nodig om bedrijven op te richten, risico’s te nemen, innovaties door te drukken en te investeren in onderzoek en ontwikkeling die aan een productie vooraf gaat”, beklemtoonde Sten Tamkivi, een van de oprichters van Plural, een early-stage technologiefonds met ongeveer 800 miljoen euro onder beheer en een van de eerste investeerders van Helsing. Veel investeerders zoeken bovendien naar bedrijven die ondermaats presteren of brede portefeuilles hebben die zich voor een herstructurering lenen.

Recente gegevens van PitchBook tonen aan dat er in de wereldwijde luchtvaart, ruimtevaart en defensie het voorbije jaar 274 overeenkomsten werden gesloten. Dat was het hoogste cijfer in tien jaar tijd. De totale waarde van de deals in de sector bedroeg het voorbije jaar 36,8 miljard dollar. Dat betekende een stijging met 37 procent tegenover het jaar voordien.

Meer grote investeerders

James Dawson, partner bij de investeringsbank Gleacher Shacklock, erkende dat er nu meer grote investeerders in defensie zijn geïnteresseerd dan in het verleden. Dawson wijst daarbij op de successen van de Amerikaanse investeerder Advent International met de overname van de Britse bedrijven Cobham en Ultra Electronics. “Dit heeft ook andere partijen van de mogelijkheden in de sector overtuigd”, beklemtoont Dawson.

Volgens Dawson vormen hoge waarderingen een belemmering voor fusies en overnames in de defensiesector, hoewel er volop wordt gesproken over een samenwerking in meer joint ventures. Ondanks de toestroom van geld in de sector blijven er volgens de analisten uitdagingen bestaan. Tamkivi benadrukte daarbij dat de Europese overheden onder meer hun beruchte bureaucratische aanbestedingsmethoden, die voorrang gaven aan grotere aannemers, moeten aanpakken.

“Overheden moeten ervoor zorgen dat nieuwe technologiebedrijven die in Europa ontstaan ??en door particulier kapitaal worden gefinancierd, toegang tot aanbestedingen krijgen,” waarschuwde hij. “Europa heeft de gepaste mechanismen nodig om met kleinere bedrijven om te gaan. Durfkapitaal is immers een hefboom om van een kleine onderneming op termijn een groot bedrijf te maken.”

De houding ten opzichte van investeringen in defensie is volgens de analisten echter aanzienlijk veranderd. “De interesse in de sector zal, zelfs niet bij een wapenstilstand tussen Oekraïne en Rusland, niet snel meer afnemen”, wordt er daarbij opgemerkt. Friedberger wijst er daarbij op dat de stemming bij investeerders, toezichthouders en waarschijnlijk ook overheden is veranderd. Zonder defensie kan er volgens hem geen duurzame economische ontwikkeling worden verwacht.

Meer over dit onderwerp:

• Geopolitieke onzekerheid zet ook Singapore aan zeemacht te moderniseren
• Denemarken gebruikt onbemande vaartuigen om scheepsroutes te controleren
• Boeing beweert Air Force One over twee jaar te kunnen leveren
• Rusland en China hekelen raketschild Iron Dome van Verenigde Staten
• Onbemande Grashopper moet Amerikaanse troepen op slagveld bevoorraden
• Stephen Winchell nieuwe topman Defense Advanced Research Projects Agency (Darpa)
• Partnership Rheinmetall en Iceye bouwt militaire satellieten
• Litouwen beschermt grens met Rusland en Wit-Rusland met antitank-lijnen
• Verenigde Staten leveren driehonderd Amraam-raketten aan Polen
• Kwartaalwinst Kongsberg profiteert van Europese investeringen in defensie

Door tijdgebrek en een tekort aan kookvaardigheden verlaten veel jongeren de keuken voor snelle oplossingen. Retailers zijn klaar om te profiteren van de groeiende interesse voor kant-en-klaarmaaltijden. Dat hebben verschillende analisten benadrukt. Er wordt aan toegevoegd dat ook de inspiratie voor het koken is veranderd. Jongeren vervangen de traditionele kookboeken immers grotendeels door video’s van één minuut op sociale media.

Tijdens de covid-pandemie kozen vele consumenten om in de eigen keuken maaltijden te bereiden. Maar dat enthousiasme is sindsdien sterk afgekoeld en de Generation Z geeft nu vaak de voorkeur aan snelle maaltijden waarvoor ze geen tijd in de keuken hoeven te besteden. Dat is ook niet ontsnapt aan de aandacht van de Europese retailsector, die in deze trend een nieuwe groeimarkt ontdekt.

“Kant-en-klaar maaltijden en aanverwante producten overtreffen in de supermarkten de algehele groei”, beklemtoonde Anton Delbarre, hoofdeconoom bij EuroCommerce. Hij voegde eraan toe dat gemaksmaaltijden de supermarkten helpen de dalende volumes te compenseren. Delbarre maakte daarbij gewag van een aanhoudende trend. Hij gelooft immers dat de obsessie van jongeren met gemaksproducten niet meer zal afzwakken.

“Hoewel jonge generaties graag koken, vinden ze het moeilijk om aan die activiteit prioriteit aan te geven in hun dagelijks leven”, benadrukte ook Yung Hung, professor consumentengedrag aan de Universiteit Gent. “Het balanceren van professionele ambities, een druk sociaal leven en een snelle kosten-batenanalyse zorgt ervoor dat er weinig economische prikkels aanwezigheid om jongeren aan te zetten om zelf te koken.”

“Wie zelf een maaltijd wil klaarmaken, moet eerst boodschappen doen, vervolgens de maaltijd bereiden en tenslotte alles opnieuw opruimen”, verduidelijkt Yung Hung. “Dan lijkt een kant-en-klare maaltijd tegen een relatief lage prijs misschien een rationele keuze.”

Jonge consumenten geven vaak aan de weinige tijd die ze thuis hebben, niet aan het koken van een maaltijd te willen besteden. Een analyse van het bureau Systemiq heeft onder meer uitgewezen dat de consumptie van kant-en-klaarmaaltijden in Spanje tussen 2008 en 2022 met 63 procent is gestegen. Toch blijkt er vaak ook enige spijt. Daarbij wordt onder meer aangevoerd dat het ontbreken van tijd of energie voor het koken van een maaltijd veel zegt over de huidige maatschappij.

Grote, bruisende steden volgens Delbarre en Yung Hung ideaal voor jonge professionals die tijdens hun lunchpauze snel in de supermarkt inkopen willen doen. “Wanneer men heel gemakkelijke opties in de winkel kan krijgen, neemt de interesse om zelf te koken snel af”, betoogde Delbarre. “De drukte van het woon-werkverkeer blijkt bij velen de energie om zelf een maaltijd te bereiden uit te putten.”

Sociale media

Ook de inspiratie voor het koken is volgens de analisten veranderd. “Jongeren vervangen kookboeken grotendeels door video’s van één minuut op sociale media die door miljoenen mensen worden bekeken en die trendy recepten bevatten die vaak binnen een maand alweer uit de mode zijn.” Maar andere consumenten werpen op dat de samengestelde video’s hoge eisen stellen, wat niet zelden tot frustratie leidt omdat de kwaliteit van de vooropgestelde maaltijden moeilijk kan worden geëvenaard.

Dit is voor professor Yung Hung geen verrassing. “Online gerechten zien er perfect uit en kunnen jongeren het gevoel geven dat ze niet aan de verwachtingen voldoen”, merkt Yung Hung op. “Dit kan hen mogelijk ontmoedigen om zelf een maaltijd te proberen bereiden.” Het probleem is volgens Yung Hung dat traditionele recepten steeds minder van generatie op generatie worden doorgegeven. Veel jongeren hebben volgens haar thuis of op school nooit echt de basis van de kookkunst geleerd.

Anderzijds merkt Yung Hung op dat Generation Z de lat voor kant-en-klare maaltijden vaak hoger legt. “Jongeren geven vaak prioriteit aan een gezonde levensstijl en de bescherming van het leefmilieu”, werpt ze op. Vele jonge consumenten zijn niet helemaal tevreden met het aanbod dat er momenteel in de supermarkten is te vinden. De gebruikers willen voor alternatieve diëten – zoals vegetarische producten – meer opties en vragen dat er op de etiketten van het voedsel minder toevoegingen worden vermeld.

Volgens Delbarre spelen retailers nu in op deze veranderende verwachtingen. “Kant-en-klaar was vroeger lekker en snel, maar er zijn nu veel meer dimensies”, beklemtoonde Delbarre. “Daarbij moet onder meer gewezen worden naar een lange lijst van gezonde en duurzamere producten die op Generation Z zijn gericht. Aanbieders die willen groeien, moeten marktaandeel van andere partijen veroveren. Dit kan grotendeels hun positie voor de volgende decennia vastleggen.”

Meer over dit onderwerp:

• Klimaatverandering kan kwaliteit van kaasproductie beïnvloeden
• Gezonde voeding wordt gemakkelijker verspild
• Finland gesanctioneerd wegens overbevissing zalmbestand
• Verwerking kan kwaliteit plantaardige voeding verbeteren
• Manosfeer zet jonge mannen aan om meer vlees te consumeren
• Premiumisatie voedingssector toont geen teken van vertraging
• Burger King voor rechtbank wegens reclame voor Whopper
• Invoerheffingen wegen op interesse voor restaurantbezoek
• WK Kellogg stelt jaarverwachtingen naar beneden bij
• Beyond Meat verwijst naar zwakke interesse bij consument

In Noorwegen heeft het Storting, het nationale parlement, de eisen en het tijdschema bepaald voor de regelgeving om cruiseschepen en veerboten emissievrij te maken op routes door de fjorden die tot het werelderfgoed behoren. De eerste fase start naar verwachting in de loop van volgend jaar en zal worden voortgezet naarmate de technologie beschikbaar komt om grotere schepen emissievrij te laten varen.

In 2018 startte de Noorse Maritieme Autoriteit met de introductie van de regelgeving. De implementatie is echter vertraagd omdat de autoriteiten de reikwijdte van de regelgeving hebben gedefinieerd en hebben gewacht tot de technologie voldoende was gevorderd om de scheepvaart in stand te houden en tegelijkertijd de doelstellingen op het gebied van duurzaamheid te kunnen behalen.

“Het proces van de ontwikkeling van emissievrije eisen voor de fjorden die tot het werelderfgoed behoren, was lang en veeleisend”, benadrukte Alf Tore Sørheim, directeur-generaal voor scheepvaart en navigatie bij de Noorse Maritieme Autoriteit. “De nieuwe bepalingen zullen echter een garantie bieden voor een duidelijkheid waarop de sector lang heeft gewacht. Dit zorgt voor voorspelbaarheid en biedt de sector de kans initiatieven te nemen om aan de gestelde eisen te voldoen.”

De eerste fase wordt over acht maanden gespreid. Vanaf 1 januari 2026 moeten passagiersschepen van minder dan 10.000 brutoton voldoen aan de emissievrije eis voor de fjorden die op de Werelderfgoedlijst staan. Dit betreft onder meer de Geirangerfjord, een belangrijke bestemming voor de cruise-industrie, maar ook de Nærøyfjord, Aurlandsfjord, Sunnylvsfjord en Tafjord. Alle passagiersschepen, inclusief veerboten, moeten aan de eis voldoen, maar voor grotere schepen van minstens 10.000 brutoton worden de vereisten gefaseerd ingevoerd. Zij moeten begin 2032 emissievrij kunnen varen.

Andreas Bjelland Eriksen, Noors minister van klimaat en leefmilieu, noemt de wetgeving een belangrijke doorbraak voor de fjorden die op de lijst van het werelderfgoed van de Unesco staan. “Dit betekent een belangrijke stap in het duurzaamheidsprogramma van Noorwegen”, geeft Eriksen aan. “Bovendien weerspiegelt de nieuwe regelgeving de betrokkenheid van de toeristische sector.”

Walstroom

De Noorse autoriteiten merken op dat de emissievrije eis technologieneutraal is en geen specifieke oplossingen voorschrijft. Het is aan de exploitanten in de geviseerde fjorden om energiebronnen te gebruiken die geen koolstofdioxide (CO2) en methaan (CH2) uitstoten.

De Noorse autoriteit heeft aangegeven dat passagiersschepen biogas als alternatieve brandstof mogen gebruiken. Er wordt echter tevens opgemerkt dat het biogas daarbij tot de bunkering gescheiden moet blijven van de fossiele brandstoffen. De gebunkerde voorraden biogas moeten overeenkomen met de verwachte hoeveelheid die tijdens de reis door de fjorden zal worden verbruikt. Biogas uit het gasnet voldoet niet aan de eisen voor een gebruik in de betrokken fjorden.

De regelgeving omvat tevens de eis dat schepen waar mogelijk gebruik moeten maken van walstroom. Het Storting kondigden daarbij ook aan om walstroom te creëren in de stad Flåm. Het land trekt 100 miljoen Noorse kronen (9,5 miljoen dollar) om een walstroomproject te ondersteunen.

Noorwegen loopt in de ontwikkeling van duurzame technologieën, met onder meer accu’s voor veerboten en alternatieve brandstoffen, voorop. In 2022 gaf het kustvaartbedrijf Havila in de Geirangerfjord de eerste demonstratie van een passagiersschip dat uitsluitend op accu’s vaart. Concurrent Hurtigruten heeft eveneens conceptontwerpen voor een emissievrij passagiersschip vrijgegeven.

Meer over dit onderwerp:

• NatPower H en HyNaval werken aan waterstofoplossingen voor scheepvaart
• Unctad ondersteunt bescherming biodiversiteit in oceanen
• Chinees-Ameriaanse handelsoorlog blijft op internationale scheepvaart wegen
• Wapenstilstand in Rode Zee kan voor internationale scheepvaart grote gevolgen hebben
• Wärtsilä brengt oplossing voor opslag koolstofdioxide commercieel op markt
• Oekraïne zoekt huurder voor haven Chornomorsk in Zwarte Zee
• Incat stelt grootste elektrische schip van de wereld voor
• Port Canaveral investeert 500 miljoen dollar in verbeteringen en uitbreiding
• Kwartaalwinst Maersk met ongeveer 70 procent gestegen
• Chinese haven Guangzhou opent eerste directe route naar Chancay (Peru)

De luchtvaartindustrie faalt dramatisch in zijn pogingen om zijn rol in de klimaatcrisis aan te pakken. Dat blijkt uit een rapport van de belangengroep Call Aviation to Action, opgericht door een aantal professionals uit de luchtvaartindustrie die zich over de planeet bekommeren. De groep roept op tot een fundamentele transitie van de industrie, waarbij onder meer ook aangestuurd wordt op een controle op het aantal vliegtuigbewegingen.

Call Aviation to Action stelt dat de luchtvaartindustrie zich te optimistisch opstelt over de technologieën die voor de reductie van de emissies van de sector zouden kunnen worden ingezet. Er wordt aan toegevoegd dat de sector gevangen zit in een bedrijfsmodel dat steeds meer vliegtuigbewegingen vereist. “Het uitblijven van een significante klimaatactie in de sector kan tot de ondergang van de luchtvaartindustrie leiden”, wordt eraan toegevoegd. “Naarmate de klimaatcrisis escaleert dreigt immers een strenge regelgeving van buitenaf noodzakelijk te worden.”

“We zien het goede dat de luchtvaart kan doen, maar we zien ook dat we onze industrie opnieuw moeten uitvinden om haar positieve bijdrage aan de wereld te herstellen”, merkte Karel Bockstael, een van de oprichters van de belangengroep en tot 2022 vice-president duurzaamheid bij de Nederlandse Koninklijke Luchtvaartmaatschappij (KLM), op.

Vanwege hun internationale karakter zijn de emissies van de luchtvaart uitgesloten van de nationale plannen die landen bij het klimaatorgaan van de Verenigde Naties indienen. In plaats daarvan is de International Civil Aviation Organisation (Icao), de luchtvaartorganisatie van de Verenigde Naties, belast met de aanpak van de uitstoot van gassen die een bijdrage leveren aan de opwarming van de aarde.

“Ik ben van mening dat de Icao dramatisch heeft gefaald in die verantwoordelijkheid”, werpt Bockstael op. “De enige realisatie die de organisatie na acht jaar discussies naar voor schuift, is het programma Carbon Offsetting and Reduction Scheme for International Aviation (Corsia), die niets meer is dan een compensatie voor de groei van de luchtvaart boven een bepaalde drempel. Hiermee worden de problemen naar een andere sector geëxporteerd.” Corsia wordt als onvoldoende ambitieus en problematisch bekritiseerd en vereist nog van geen enkele luchtvaartmaatschappij om op emissiekredieten beroep te doen.

“Indien er niet wordt ingegrepen, zal de luchtvaart in 2050 ongeveer een kwart van alle emissies die door de mens worden veroorzaakt, voor zijn rekening nemen”, benadrukt Bockstael. “Dat zou echt een bijzonder schandelijke situatie zijn. We houden van de magie van vliegen, maar we vrezen dat de sector hierdoor vernietigd wordt. Dat willen wij voorkomen. We hopen dat ons initiatief een zeer grote groep professionals uit de luchtvaartsector zal helpen zich uit te spreken, want we denken dat zij de zwijgende meerderheid vormen. We moeten de stilte doorbreken en onze leiders in de sector aanmoedigen om van deze transitie deel uit te maken.” De groep zegt inmiddels al tientallen professionals uit de sector te hebben aangetrokken.

“De Icao zet zich in voor de ontwikkeling van technisch robuuste luchtvaartnormen en richtlijnen die wereldwijd kunnen worden geïmplementeerd om naar een klimaatneutrale sector te streven”, benadrukte een woordvoerder van de luchtvaartorganisatie in een reactie op de aantijgingen van Call Aviation to Action. “Als politiek neutrale normeringsinstantie geven we echter geen commentaar op de standpunten of activiteiten van specifieke externe partijen.”

De luchtvaart veroorzaakt per kilometer meer emissies van koolstofdioxide dan elke andere vorm van transport en wordt bovendien door rijke passagiers gedomineerd. De helft van alle luchtvaartemissies zijn afkomstig van 1 procent van de wereldbevolking. Ook de organisatie Climate Action Tracker zegt dat de klimaatplannen van de luchtvaart niet ver genoeg reiken.

Verdubbeling trafieken

De Icao voorspelt een verdubbeling van het aantal passagiers tegen 2042 en de sector stelt dat efficiëntere vliegtuigen, duurzame brandstoffen en Corsia de uitstoot van koolstofdioxide kunnen beheersen. De Icao wordt er door critici echter van beschuldigd door de sector te zijn gekaapt. Een aantal experts zeggen dat maatregelen om de emissies van de luchtvaart te verminderen een dergelijke verdubbeling van het verkeer nauwelijks zal kunnen compenseren. Daarbij wordt onder meer opgemerkt dat de verbeteringen in brandstofefficiëntie met een stagnatie wordt geconfronteerd.

“De impact van de luchtvaart op de klimaatverandering neemt nog steeds toe, ondanks alle ambities die de Icao op lange termijn heeft gesteld”, beklemtoonde Bockstael. “De industrie zijn klimaatdoelstellingen moet baseren op emissiebudgetten die op wetenschappelijke bevindingen zijn gesteld en het lobbyen tegen het klimaatbeleid moet stoppen. De industrie zou ook moeten erkennen dat eerlijk beheer van de wereldwijde vraag naar vliegtuigreizen deel uitmaakt van de oplossing.”

Bockstael zei dat de kosten van de technologieën voor emissiereducties de prijs van vliegtuigreizen zouden verhogen, maar dat aanvullende maatregelen, zoals uitstootbelastingen, nodig zouden kunnen zijn om het aantal passagiers op een duurzaam niveau te houden. “Dergelijke beperkingen op de vraag moeten eerlijk worden opgelegd”, beklemtoonde Bockstael. “Daarbij moet gelijke toegang worden geboden tot de luchtvaart in ontwikkelingslanden, terwijl ook moet worden tegemoet gekomen aan de behoeften van frequente reizigers in rijke landen.”

“Onze industrie heeft een upgrade nodig”, bevestigde luchtvaartingenieur Finlay Asher, eveneens lid van Safe Landing. “Er moeten nieuwe ontwerpen van vliegtuigen en luchthavens en nieuwe vormen van duurzame energie worden ontwikkeld. Het onderzoek, de ontwikkeling en de exploitatie van dit nieuwe luchtvervoersysteem zullen niet alleen meer banen creëren, maar ook de luchtvaart duurzamer, stiller, milieuvriendelijker en toegankelijker maken voor de maatschappij.”

Meer over dit onderwerp:

• Luchtvaartautoriteit Verenigde Naties wordt door bedrijfsleven gedomineerd
• Prairiegras kan basis voor duurzame vliegtuigbrandstof worden
• Vliegtuigen in toekomst mogelijk met minder passagiers op Europese luchthavens
• Budgetvliegers zwaarst getroffen door dalende vraag bij Amerikaanse reizigers
• Amerikaanse productie duurzame vliegtuigbrandstoffen kent snelle groei
• Qatar Airways bestelt honderdtal widebody vliegtuigen bij Boeing
• Embraer verwacht weinig impact Amerikaanse invoerheffingen
• Luchtvaart heeft aandeel van 8,7 procent in economie Saoedi-Arabië
• Omweg rond Pakistan kost Air India dit jaar 600 miljoen dollar
• Ryanair dreigt groot order bij vliegtuigbouwer Boeing te schrappen

De Europese Unie moet gunstiger regels voor kleinere en betaalbare auto’s invoeren. Dat hebben toplui van de autobouwers Renault en Stellantis in een gesprek met de Franse krant Le Figaro gezegd. Indien er geen verandering komt zullen de constructeurs naar eigen zeggen mogelijk tot pijnlijke beslissingen over de toekomst van hun fabrieken in Europa worden gedwongen.

Op de Europese automarkt winnen suv-modellen steeds meer aan populariteit. Maar de Europese Unie moet volgens Luca de Meo en John Elkann, toplui van respectievelijk Renault en Stellantis, een regelgeving uitwerken om de verkoop van kleinere en betaalbare wagens te stimuleren.

“Er moet een gedifferentieerde regelgeving voor kleinere auto’s komen”, stipte de Meo aan. “Er zijn te veel regels die bedoeld zijn voor grotere en duurdere wagens. Dit betekent dat het onmogelijk wordt om onder acceptabele voorwaarden kleinere auto’s te produceren. Een winstgevende productie wordt hierdoor bijzonder moeilijk.” De Meo klaagde in het verleden al over de toenemende omvang van auto’s en vroeg zich af waarom Europa de Japanse voorkeur voor de Kei-klasse van lichte auto’s, die van kortingen voor belastingen en parkeerkosten kunnen profiteren, niet kon volgen.

Premium autofabrikanten – zoals de Duitse constructeurs BMW, Mercedes, Porsche en Audi – zijn volgens de Meo meer op de export gericht. “Voor deze merken telt Europa wel, maar hun prioriteit ligt bij de export naar andere markten”, voerde de topman van Renault aan. “De voorbije twintig jaar heeft hun logica de marktregulering bepaald. Dit heeft geleid tot Europese regels die ervoor zorgen dat onze auto’s steeds complexer, steeds zwaarder en steeds duurder worden. De meeste mensen kunnen zich deze wagens gewoon niet meer veroorloven.”

John Elkann voegde eraan toe dat de autoverkoop in de Europese Unie een rampzalig niveau heeft bereikt. Hij betoogde dat een specifieke regelgeving voor kleinere auto’s een strategische kwestie was. “Indien er geen veranderingen worden doorgevoerd, zullen we de volgende drie jaar voor onze productiebasis in Europa een aantal pijnlijke beslissingen moeten nemen.”

Tegenmaatregelen

Uit cijfers van de Britse Society of Motor Manufacturers and Traders blijft dat de verkoop van nieuwe wagens in het Verenigd Koninkrijk tijdens de maand april met meer dan 10 procent tot 120.331 exemplaren was gedaald. Die terugval is volgens de analisten te wijten aan het zwakke consumentenvertrouwen en belastingverhogingen. Bij Tesla viel de verkoop zelfs met 62 procent tot 512 eenheden terug. Tesla kreeg te maken met een terugslag na de politieke rechtse kanteling van topman Elon Musk, terwijl bovendien veel klanten wachten tot het Model Y volgende maand in de showrooms staat.

Verder wordt erop gewezen dat het Amerikaanse concern Ford de zoveelste autofabrikant is die zijn winstverwachtingen heeft ingetrokken te midden van de aanhoudende onrust die wordt veroorzaakt door de beslissing van de Amerikaanse president Donald Trump om op auto’s een invoerheffing van 25 procent op te leggen. De Europese Unie zei dat de kosten voor import uit Mexico en Canada dit jaar ongeveer 2,5 miljard dollar aan de totale kosten zouden toevoegen.

Maroš Šef?ovi?, Europees commissaris van handel, heeft de Verenigde Staten opgeroepen een akkoord over de heffingen te sluiten. Tijdens een toespraak in het Europees Parlement waarschuwde hij de Europese Unie klaar zal staan voor een aantal tegenmaatregelen, met als doel een gelijk speelveld te herstellen, indien de gesprekken niet de gewenste resultaten opleveren.

Šef?ovi? gaf tevens aan dat de Europese Unie een marktonderzoek op de import uit andere landen is gestart. Het eerste rapport wordt midden mei verwacht. Gevreesd wordt onder meer dat Chinese fabrikanten van elektrische voertuigen, samen met de discountketens Temu en Shein, hun handel naar de Europese Unie verleggen.

“Indien Trump zijn verschillende dreigementen met heffingen, naast de bestaande importbelastingen op auto’s en staal, zou doorzetten, de belastingen op de invoer naar 100 miljard euro per jaar zouden stijgen, tegenover een bedrag van 7 miljard euro vorig jaar”, benadrukte Šef?ovi? nog. “Deze situatie is onacceptabel en de Europese Unie kan het zich niet veroorloven om stil te blijven zitten. Indien er geen akkoord wordt bereikt, is de Europese Unie voorbereid op represailleheffingen en rechtszaken.”

Meer over dit onderwerp:

• Zwakke Chinese verkoop doet kwartaalwinst BMW met 26,4 procent dalen
• Interesse van Europese autobestuurder in Tesla blijft op laag niveau
• Chinese autofabrikanten verkopen in Europese Unie meer plugin hybrides
• Volkswagen kondigt aanzienlijke winstdaling aan
• Rivian bouwt in Illinois bedrijfspark voor toeleveranciers
• Elektrische wagens basis voor omzetstijging Audi
• Verkoop Volvo Cars tijdens maand april met 11 procent gedaald
• Batterijfabrikant Novo Energy laat helft personeel afvloeien
• Jaguar Land Rover hervat de uitvoer naar Verenigde Staten
• General Motors reduceert werkshifts in Canadese fabriek