De sportartikelenfabrikant Nike heeft beslist om niet langer samen te werken met Saga Sports, een Pakistaanse producent van voetballen. Dat zou bij Saga echter 4.000 jobs kunnen kosten. Nike nam zijn beslissing omdat de arbeidsomstandigheden bij de Pakistaanse producent te slecht zouden zijn. Bij Saga Sports werken ongeveer 9.000 mensen.

Volgens Nike laat Saga Sports de voetballen thuis met de hand naaien, waardoor het gevaar bestaat dat minderjarigen aan het werk worden gezet en men ook geen controle heeft op de veiligheid van de arbeidsomstandigheden. “Bovendien zouden arbeiders misbruikt worden en zouden ze niet correct worden betaald,” aldus het persbureau Associated Press.

Een aantal overtredingen zouden vastgesteld zijn bij een onaangekondigd bezoek van de Amerikaanse Fair Labor Association aan Saga Sports. Saga-topman Rizwan Dar noemde het misbruik schaamteloos en stelde dat de gedupeerde werknemers inmiddels hun achterstallig loon hebben ontvangen. Het Saga-personeel heeft een gegarandeerde minimumwedde van 66 dollar per maand.

Volgens Dar waren de wantoestenden het gevolg van praktijken van individuele werkleiders, maar zou het thuiswerk inmiddels zijn gestopt. Dar hoopte dat Nike alsnog op zijn beslissing zou terugkomen. Nike voert echter aan dat Saga al verscheidene keren werd gewaarschuwd, maar daarop nooit heeft gereageerd.

Saga Sports realiseerde vorig jaar een omzet van bijna 33 miljoen dollar. Daarvan was 70 procent afkomstig van Nike. Volgens het bedrijf heeft Saga geen alternatieven voor het Nike-contract, waardoor er massale ontslagen wellicht onvermijdelijk zullen zijn. Het bedrijf sloot in 1997 een akkoord met de International Labor Organisation en de wereldvoetbalbond om kinderarbeid uit te bannen.

Meer dan duizend blanke boeren kunnen een compensatie krijgen voor het verlies van hun land tijdens het controversiele landhervormingsprogramma van de Zimbabwese regering. De landhervormingen hebben Zimbabwe in een enorme economische crisis gestort en de arme zwarte bevolking nog meer in het nauw gedreven. 

Het landhervormingsprogramma werd zeven jaar geleden door de Zimbabwese president Robert Mugabe gelanceerd. Daarbij werd het land van duizenden blanken boeren in beslag genomen en ter beschikking gesteld van arme zwarten. Die maatregel moest dienen om het economisch evenwicht tussen de blanke en zwarte bevolking van het land te verbeteren.

Maar Mugabe kreeg kritiek te verwerken omdat hij door die maatregel de landbouw-gerichte economie van het land ten gronde richtte, wat tot gigantische voedseltekorten leidde. De inflatie van het land bedraagt nu meer dan 1.200 procent en dat maakt het leven van vele armen nog veel moeilijker dan voorheen.

Men gaat er vanuit dat er in Zimbabwe nog ongeveer 500 blanke boeren zijn overgebleven. Velen zijn gevlucht naar buurlanden zoals Zambia en Mozambique.

Eritrea heeft een brede aanval gelanceerd op de westerse media, die door de regering van het Afrikaanse land een instrument genoemd worden van externe dominantie en onrechtvaardigheid. Tevens werden de verdiensten van de eigen, streng gecontroleerde pers, geprezen. Eritrea wordt beschouwd als één van de grootste vijanden van de persvrijheid. 

Eritrea stelt dat de geindustrialiseerde wereld het mom van persvrijheid te gebruiken om hun superiortieit te verzekeren en hun eigen objectieven en agenda’s naar voor te schuiven. De regering van Eritrea, waar het laatste privé mediabedrijf in 2001 werd opgedoekt, ontkende ook de persvrijheid te beperken en roemde de journalistieke tradities van het land.

Volgens de Eritrese regering kan het mediasysteem van zijn land als een voorbeeld bestempeld worden van geloofwaardigheid, eerbaarheid, vrijheid en verantwoordelijkheid. De westerse media dienen volgens Eritrea slechts de belangen van een exclusieve, rijke klasse en negeren ze ontwikkelingsonderwerpen die van cruciaal belang zijn voor een groot gedeelte van de wereldbevolking. De westerse media hebben volgens Eritrea een gebrek aan zelfrespect, ethiek en professionalisme.

Het Afrikaanse land wordt door de organisatie Reporters Without Borders bestempeld als het derde slechtste land op het gebied van persvrijheid. Alleen Noord-Korea en Turkmenistan scoren nog slechter. Volgens het Committee for the Protection of Journalists (CPJ) zijn in Eritrea minstens dertien journalisten opgesloten in de gevangenis. Daarmee behoort het Afrikaanse land tot de top vijf.

Steeds meer Noord-Koreanen ontvluchten hun land. Dat zegt de International Crisis Group (ICG). De emigratie zou meer te wijten zijn aan honger en onderwikkeling dan aan politieke onderdrukking. Het zou gaan om duizenden vluchtelingen. Gevreesd wordt dat het hongerprobleem met de komende winter nog veel gevaarlijker dreigt te worden. 

Het World Food Program (WFP) vreest dat het voedseltekort de volgende maanden zal leiden tot een echte hongersnood, zoals die het land in het verleden al geregeld heeft geteisterd. Vitit Muntarbhorn, de mensenrechtengezant van de Verenigde Naties voor Noord-Korea, stelt dat de situatie nog erger dreigt te worden door het terugschroeven van de voedseltoevoer na de Noord-Koreaanse atoomproef.

In de jaren negentig kende Noord-Korea al een erge hongersnood en de International Crisis Group meent dat het land vandaag net zo kwetsbaar is als toen. Dat is volgens de organisatie onder meer te wijten aan het feit dat de Noord-Koreaanse regering eind vorig jaar beslist heeft om het openbaar verdeelsysteem voor voedsel weer in te voeren. De ineenstorting van datzelfde systeem veroorzaakte ook de eerdere hongersnood.

Daarnaast blijken hevige regens in juli bijna tien procent van de oogst vernield te hebben. Zelfs in optimale omstandigheden is het land niet in staat om in zijn eigen basisbehoeften te voorzien. Maar nu is ook de internationale voedselhulp verminderd. Zuid-Korea heeft zijn hulpacties opgeschort en ook China zou nu minder voedsel leveren. Bij de hongersnood van de jaren negentig was er sprake van drie miljoen doden. Van de kinderen zou 37 procent met groeibelemmering kampen en 23 procent met ondergewicht.

De Indische overheid denkt eraan om zijn onderwijssysteem te hervormen, zodat ook buitenlandse universiteiten zich in het land zouden kunnen vestigen. Op die manier hoopt men de studiekosten te kunnen beperken en meer jongeren aan te zetten voortgezet onderwijs te volgen. Maar het strikte onderwijsregime van het land lijkt daarbij een zware hindernis te vormen.

Op dit ogenblik studeren ongeveer 150.000 Indische studenten aan vooral Amerikaanse, Britse en Australische universiteiten. Daar komen er elk jaar nog eens 100.000 bij. Dat kost elk jaar gemiddeld vier miljard dollar aan onderwijs- en woonkosten. “Indien de grote universiteiten van de wereld gemakkelijker toegang konden krijgen tot de India om er campussen op te zetten en onderwijs uit te voeren, zou het absolute toponderwijs ter beschikking kunnen gesteld worden aan een groter gedeelte van de Indische bevolking,” stipt het magazine Business Week aan.

India telt op dit ogenblik minder universitair geschoolden dan China, terwijl er nood is aan opgeleide managers om de economische toekomst van het land te dragen. Daarom wil de Indische regering zijn strikt gereguleerd onderwijssysteem open zetten voor buitenlandse investeringen. “De Indische minister van handel Gopal Krisha Pillai meent dat de Indische concurrentiekracht afgeremd wordt omdat Indische families teveel moeten betalen om hun kinderen in het buitenland te laten studeren,” aldus het magazine.

Maar Business Week voegt er aan toe dat dit niet zo eenvoudig is. Het Indische ministerie van human resources is geen grote voorstander van het idee. “Daar wil men die strikte controle van de overheid over het onderwijs behouden,” voert het magazine aan. “Bovendien zijn er ook de controversiële quota die een aantal plaatsen op universiteiten voorbehouden aan minderbedeelde kastes. Men vraagt zich af of dit systeem ook voor buitenlandse universiteiten zou gelden.”

Het Indian Institute of Technology geniet weliswaar een goede faam, maar dat is volgens Business Week een uitzondering en er is grote concurrentie om een plaatsje te winnen in die opleidingen. “India heeft betere scholen nodig om de noden van de Indische jonge bevolking te lenigen.” Ongeveer zestig procent van de Indische bevolking is jonger dan 25 jaar, maar slechts 25 procent van de afgestudeerde ingenieurs en 15 procent van de financiële specialisten heeft de vaardigheden om voor een multinational te werken.

Zelfs Indische bedrijven zijn begonnen met het aanwerven van buitenlandse krachten voor strategische posities. India heeft volgens analisten de mogelijkheid om tegen 2010 ongeveer de helft van de outsourcingmarkt, die dan een waarde zal hebben van 110 miljard dollar, in handen te krijgen. Maar dan moet het land wel een arbeidsbevolking hebben die dat werk ook aankan.

Op dit ogenblik schrijft amper 11 procent van de jongeren (10,5 miljoen) zich in voor het universiteitsonderwijs. In China bedraagt dat 13 procent; in de Filippijnen 31 procent, in Maleisië 27 procent en in Thailand 19 procent. Het budget voor hoger onderwijs bedraagt twee miljard dollar per jaar. Dat is 0,37 procent van het bruto binnenlandse product, veel lager dan in andere landen uit de regio.

Een aantal buitenlandse scholen hebben al onderzoekscentra opgezet en onderzoeken de mogelijkheden om verder te investeren.

Steeds grotere bevolkingsgroepen hebben toegang tot veilig drinkwater en goede sanitaire basisvoorzieningen. Dat blijkt uit cijfers van de Verenigde Naties. Sinds 1990 zouden minstens 1,2 miljard een veilige waterbevoorrading hebben gekregen. Maar nog minstens één miljard mensen blijven daar nog altijd van verstoken, waarbij volgens Unicef vooral kinderen worden getroffen.

Unicef voert daarbij aan dat wereldwijd ongeveer 425 miljoen kinderen nog altijd geen toegang hebben tot veilig drinkbaar. Daarnaast moeten ongeveer 980 miljoen kinderen aanvaardbare sanitaire voorzieningen derven. Nochtans zijn kinderen hier volgens Unicef het meest kwetsbaar, want een gebrek aan veilig water betekent een zwaar gezondheidsprobleem. Jaarlijks sterven 1,5 miljoen kinderen aan diarree.

Het verbeteren van de waterveiligheid is één van de millenniumdoelen van de Verenigde Naties. Daarbij wordt er getracht om de armoede en honger tegen 2015 uit te roeien. Toegang tot veilig drinkwater is daarvan één aspect. Vooral in Zuid-Azië valt er volgens Unicef nog veel werk te leveren. Daar heeft nog altijd twee op drie mensen geen toegang tot de basisvoorzieningen.

Het International Movement of Catholic Agricultural and Rural Youth (MIJARC), een organisatie voor jonge plattelandsbewoners en landbouwers die actief is in 38 landen wereldwijd, heeft een internationale campagne gelanceerd om jongeren meer kansen te geven als landbouwer aan de slag te gaan.

Wereldwijd leven momenteel één miljard mensen tussen 15 en 25 jaar oud van de landbouw. Daarvan is 85 procent woonachtig in ontwikkelingslanden. Daar gaat de verhuis naar de steden echter onverminderd verder. De landbouwsector is in landelijke gebieden de voornaamste bron van inkomen en tewerkstelling. Om de vlucht naar de steden tegen te gaan, is het volgens het MIJARC dan ook belangrijk jongeren gronden ter beschikking te stellen.

Daarnaast moet volgens de organisatie onder meer ook werk gemaakt worden van watervoorziening, zaden, goedkope kredieten, vorming, infrastructuur, gezondheidszorg en gedecentraliseerde markten. MIJARC voerde tussen 2001 en 2004 vooral actie tegen voedseldumping en voor zelfvoorziening. De organisatie nam zo de praktijken van het IMF en Wereldbank op de korrel.

Afrika dreigt de vuilnisbelt van de wereld te worden. Dat zeggen Afrikaanse ecologen naar aanleiding van een aantal recente milieuschandalen die op het continent aan het licht kwamen. De armoede, corruptie en gebrek aan democratie zijn volgens insiders daarvan de belangrijkste redenen.

“In een periode van globalisatie wordt er alsmaar gesproken over het global village,” voerde de Senegalese ecoloog Haidar al-Ali aan tegenover het persbureau Agence France Presse (AFP). “Maar het lijkt er steeds meer op dat Afrika de septische put wordt van dat werelddorp.” Volgens de Franse milieugroep Robin des Bois wordt er inderdaad vooral nagenoeg niet-recycleerbaar materiaal, zoals oude banden, auto’s en defecte computers, naar Afrika gestuurd.

“Azië krijgt alle recyclagemateriaal dat kan gerecupereerd worden en dat een hoge toegevoegde waarde heeft, zoals koperdraad en metaalafval,” voerde Charlotte Nithart, directeur van Robin des Bois, aan. “In Afrika komen vooral waardeloze en gevaarlijke producten terecht.”

Afrika is een favoriete plek voor de behandeling of het simpel dumpen van dergelijk afval, aangezien een verwerking in de geïndustrialiseerde wereld bijzonder duur is. Volgens Robin des Bois kost het tussen 300 en 500 dollar om een kubieke meter gevaarlijk afval te verwerken. In Afrika is dat zes tot vijftien keer goedkoper, aangezien er dikwijls geen echte verwerking of degelijke opslag mogelijk is.

De Conventie van Basel (1989), die een verbod heeft opgelegd op het dumpen van toxisch afval in landen die daarop niet voorzien zijn, heeft weliswaar een lichte verbetering gebracht, maar het illegaal vervoer blijft volgens Robin des Bois een acuut probleem. “Allerlei zakenlui proberen die regels te ontwijken om geld te besparen,” wordt er aangevoerd.

Haidar al-Ali stelt dat het afval dikwijls wordt aangenomen door corrupte lieden of groepen die geld nodig hebben om wapens te kopen. “Er moeten mensen en middelen gevonden worden om het Afrikaanse leefmilieu te beschermen,” benadrukte hij. Het gebrek aan controle is ook volgens Nithart een belangrijk onderdeel van het probleem. “De controles in de Afrikaanse havens moeten strenger worden en de mazen van het net moeten worden gedicht,” merkte ze op.

Maar volgens haar dragen ook de Europese autoriteiten een verantwoordelijkheid. “Het valt niet te begrijpen dat een Europees land als Nederland met een infrastructuur, een havenbestuur, afvalspecialisten en douane, toch nog altijd een gifschip zoals de Probo Koala kan laten vertrekken,” merkte ze op. “Europa moet niet optreden tegen giftig afval wanneer het aankomt, maar wanneer het vertrekt.”

De Verenigde Naties willen de inkomsten uit extra heffingen op vliegtickets gebruiken voor de bestrijding van ziekten zoals aids, malaria en tbc. Dat werd gemeld bij de oprichting van Unitaid, een nieuw fonds van de Verenigde Naties en dat op zoek moet gaan naar alternatieve financieringsvormen voor ontwikkelingshulp. 

Chili was twee jaar geleden het eerste land dat de solidariteitsbelasting op vliegtickets invoerde. Frankrijk volgde de voorbije zomer als tweede land. President Jacques Chirac verwachtte dat de belasting in het eerste jaar 15 miljoen euro zal opbrengen. Gespreid over de volgende vier jaar zou daar nog eens 200 miljoen euro moeten bijkomen.

Achttien landen hebben aangekondigd dat ze solidariteitsheffingen zullen gaan heffen. Unitaid zal het geld gebruiken voor de strijd tegen de dodelijke ziekten aids, malaria en tuberculose, die de ontwikkeling in veel arme landen in de weg staan. Voormalig Amerikaans president Bill Clinton is met zijn Clinton Foundation één van de pioniers van Unitaid. Clinton wil rechtstreeks met de producenten van medicijnen onderhandelen om grote hoeveelheden geneesmiddelen in te kopen tegen lage prijzen.

Wereldwijd lijden veertig miljoen mensen aan aids. Negen op de tien nieuwe besmettingen gebeuren in ontwikkelingslanden. Bovendien maakt tuberculose twee miljoen doden per jaar. Een kwart daarvan zijn Afrikanen. Daar sterft ook elke dertig seconden een kind aan malaria.

In de Indonesische hoofdstad Jakarta hebben tienduizenden arme inwoners de voorbije vijf jaar plaats moeten ruimen voor de aanleg van bedrijventerreinen. Dat heeft de mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW) bekend gemaakt. Daarbij zou dikwijls extreem geweld zijn gebruikt.

“De Indonesische overheid heeft de voorbije jaar tienduizenden inwoners met geweld uit hun huizen verdreven,” aldus Human Rights Watch. “De mensenrechtenorganisatie voegt er aan toe dat velen berooid en dakloos werden achtergelaten,” stipt het Nederlandse persbureau ANP aan. Daarbij werd volgens de vereniging excessief geweld gebruikt om de sloppenwijken op te ruimen.

Slachtoffers vertelden aan vertegenwoordigers van Human Rights Watch dat ze pas kort van te voren werden gewaarschuwd. Ze hadden zelfs niet genoeg tijd om hun eigendommen bij elkaar te rapen. Bewoners werden in elkaar geslagen, waarna de veiligheidsdiensten hun huizen en bezittingen vernielden. Er zou zelfs op bewoners geschoten zijn en krotten werden in brand gestoken terwijl de eigenaars nog steeds binnen waren.

In sommige gevallen zouden zelfs bendes ingehuurd zijn om de vernielingen uit te voeren. Human Rights Watch heeft het stadsbestuur van Jakarta opgeroepen om de ontruimingen te stoppen. Er werd aan toegevoegd dat buitenlandse bedrijven pas zouden mogen investeren in de nieuwe bedrijventerreinen indien ze er zeker van zijn dat de voormalige bewoners zo menselijk mogelijk zijn behandeld.